Mazowieckie Zapusty – coroczna impreza folklorystyczna, zainicjowana przez Irenę Kotowicz-Borowy oraz Tadeusza Baraniuka.
Historia W 1981 r. Irena Kotowicz-Borowy, kierownik działu etnograficznego z Muzeum Szlachty Mazowieckiej w Ciechanowie oraz Tadeusz Baraniuk, etnograf z Muzeum Mazowieckiego w Płocku zainicjowali Przeglądy Zespołów Zapustnych „Mazowieckie Zapusty”.
Celem przeglądów było podtrzymanie i ożywienie tradycji związanych z okresem ostatnich dni karnawału, zachowanych stosunkowo dobrze na obszarze północnego Mazowsza.
Organizatorom zależało na nadaniu tej imprezie rangi wydarzenia kulturalnego w skali regionu, stąd też kolejne przeglądy odbywały się niemal co roku w innej wsi. Początkowo zasięg Mazowieckich Zapustów ograniczał się do województwa ciechanowskiego, po reformie administracyjnej 1999 r. impreza coraz częściej organizowana była na terenie byłego województwa ostrołęckiego, ze szczególnym uwzględnieniem powiatu przasnyskiego.
Przeglądy odbywają się do dziś w ostatnią niedzielę karnawału. Poprzedzone są konsultacjami ze strony Muzeum Szlachty Mazowieckiej i lokalnymi prezentacjami. W ramach imprezy przeprowadzany jest konkurs zespołów zapustnych, w jury zasiadają etnografowie, reprezentujący muzea oraz instytucje naukowe.
Imprezę gościły kolejno następujące miejscowości (obok podana aktualna przynależność administracyjna):
1981 – Koziebrody, gmina Raciąż, powiat płoński 1983 – Pękowo, gmina Gzy, powiat pułtuski 1984 – Żarnowo, gmina Grudusk, powiat ciechanowski 1985 – Sochocin, gmina loco, powiat płoński 1986 – Poniatowo, gmina Żuromin, powiat żuromiński 1987 – Sokołówek, gmina Ciechanów, powiat ciechanowski 1988 – Gołymin-Ośrodek, gmina loco, powiat ciechanowski 1989 – Baboszewo, gmina loco, powiat płoński 1990 – Baboszewo, gmina loco, powiat płoński 1991 – Stara Otocznia, gmina Wiśniewo, powiat mławski 1992 – Baboszewo, gmina loco, powiat płoński 1993 – Głużek, gmina Wiśniewo, powiat mławski 1994 – Kozłówka, gmina Gzy, powiat pułtuski 1995 – Turza Wielka, gmina Lipowiec Kościelny, powiat mławski 1996 – Karniewo, gmina loco, powiat makowski 1997 – Wężewo, gmina Krasne, powiat przasnyski 1998 – Jabłonowo, gmina Płośnica, powiat działdowski, województwo warmińsko-mazurskie 1999 – Szapsk – Gralewo, gmina Raciąż, powiat płoński 2000 – Gąsewo, gmina Sypniewo, powiat makowski 2001 – Sońsk, gmina loco, powiat ciechanowski 2002 – Koziebrody, gmina Raciąż, powiat płoński 2003 – Gradzanowo, gmina Siemiątkowo, powiat żuromiński 2004 – Zielona, gmina Krasne, powiat przasnyski 2005 – Wróblewo, gmina Radzanów, powiat mławski 2006 – Jednorożec, gmina loco, powiat przasnyski 2007 – Sławęcin, gmina Bieżuń, powiat żuromiński 2008 – Krzynowłoga Mała, gmina loco, powiat przasnyski 2009 – Długołęka, gmina Opinogóra Górna, powiat ciechanowski 2010 – Idzikowice, gmina Sochocin, powiat ciechanowski 2011 – Młock, gmina Ojrzeń, powiat ciechanowski 2012 – Jabłonowo, gmina Płośnica, powiat działdowski, województwo warmińsko-mazurskie 2013 – Janowo, gmina loco, powiat nidzicki, województwo warmińsko-mazurskie 2014 – Leszno, gmina Przasnysz, powiat przasnyski 2015 – Bądkowo, gmina Sońsk, powiat ciechanowski 2016 – Bądkowo, gmina Sońsk, powiat ciechanowski 2017 – Jednorożec, gmina loco, powiat przasnyski 2018 – Nowa Krępa, gmina Przasnysz, powiat przasnyski 2019 – Jednorożec, gmina loco, powiat przasnyski 2020 – Czernice Borowe, gmina loco, powiat przasnyski 2023 – Gołymin-Ośrodek, gmina loco, powiat ciechanowski. 2024 – Drobin, gm. loco, powiat płocki. 2025 – Szydłowo, gm. loco, powiat mławski. 2026 – Krasne, gm. loco, powiat przasnyski.
W 2021 i 2022 r. Mazowieckie Zapusty nie odbyły się z powodu pandemii COVID-19.
Statuetka im. Ireny Kotowicz-Borowy Od 2018 r. jury przyznaje nagrodę specjalną – statuetkę im. dr Ireny Kotowicz-Borowy zespołowi, którego program najlepiej odpowiada założeniom konkursu.
Wyróżniono w ten sposób kolejno:
2018 – Zespół z Bartnik, gm. Przasnysz. 2019 – „Dziady weselne” z Małego Łęcka, gm. Płośnica. 2020 – „Alebabki” z Bogatego, gm. Przasnysz. 2023 – „Alebabki” z Bogatego, gm. Przasnysz. 2024 – „Dziady weselne” z Małego Łęcka, gm. Płośnica. 2025 – "Dziady weselne" z Małego Łęcka, gm. Płośnica. 2026 – "Dziady weselne" z Małego Łęcka, gm. Płośnica.
Przypisy
Bibliografia Irena Kotowicz-Borowy, Tadeusz Baraniuk, Mazowieckie Zapusty 1981-2006. XXV lat. Od obrzędu do teatru obrzędowego, Ciechanów 2006. Piotr Kaszubowski, Anna Żukowska, Dział Etnograficzny Muzeum Szlachty Mazowieckiej w Ciechanowie – historia i teraźniejszość, „Reduta. Ciechanowskie Pismo Historyczne”, nr 33-34, styczeń-grudzień 2022, rok X, s. 29–30.
Kategoria:Festiwale folklorystyczne w Polsce Kategoria:Powtarzające się wydarzenia