Thomas Adam Lukaszuk (ur. 5 kwietnia 1969 w Wejherowie) – kanadyjski polityk polskiego pochodzenia, społecznik i działacz polonijny.
Życiorys Urodził się w Wejherowie, ojciec był marynarzem, pływającym na statkach rybackich „Dalmoru”, matka działaczką NSZZ „Solidarność”. Dorastał w Gdyni. W 1979 roku ojciec w czasie nieplanowanego zawinięcia jego jednostki do portu St. John’s zmylił osoby z ramienia partii nadzorujące dyscyplinę na statku i pozostał na lądzie, po czym uzyskał azyl polityczny i zamieszkał w Kanadzie. Matka z Tomaszem i młodszym synem, tracąc w Polsce zajmowane służbowe mieszkanie i porzucając cały majątek, na podstawie dokumentu zezwalającego na podróż w jedną stronę i wykluczającego możliwość powrotu do ojczyzny z bagażem ograniczonym do jednej walizki przyjechała do Kanady w 1982 roku. Rodzina osiedliła się w Sydney w prowincji Nowa Szkocja, a po roku przeniosła się do Edmonton w prowincji Alberta.
Kariera polityczna Absolwent University of Alberta. Od 8 maja 2012 wicepremier, prezes Komisji Wykonawczej Rady Ministrów i przedstawiciel Alberty w Siłach Zbrojnych Kanady w gabinecie postępowej konserwatystki . Od 4 lutego 2013 minister przedsiębiorczości i studiów wyższych (Minister of Enterprise and Advanced Education) rządu prowincji Alberta.
Pierwszy w historii Kanady wicepremier, minister i członek Rady Ministrów stanu Alberta, urodzony w Polsce.
Działalność społeczna Współzałożyciel organizacji charytatywnej, budującej place zabaw dla dzieci w ubogich częściach świata, m.in. w Tajlandii, Kambodży, Filipinach, Nikaragui i Wietnamie. W 2006 organizował pomoc dla dotkniętej powodzią prowincji Leyte na Filipinach, w 2007 koordynował zakup i transport 14 000 drzewek oliwnych dla zniszczonych pożarami obszarów Grecji, w 2008 przeprowadził zbiórkę dla powodzian w Polsce i niemieckiej miejscowości Grimma.
Konflikt z Tadeuszem Rydzykiem i inwigilacja MSZ W 2020 roku Łukaszuk, będący komentatorem wydarzeń politycznych w telewizji CBC wraz z B’nai B’rith, najstarszą żydowską organizacją na świecie, wymógł na archidiecezji w Edmonton, aby zabroniła Tadeuszowi Rydzykowi wygłaszania kazań podczas wizyty w Kanadzie. Lukaszuk doprowadził również do zaprzestania emitowania programów należącego do Rydzyka Radia Maryja przez rozgłośnię w Toronto. Rydzyk był krytykowany za propagowanie poglądów homofobicznych i antysemickich oraz za wypowiedzi przeciwko aborcji i Unii Europejskiej. Również w 2020 Lukaszuk wysłał petycję w sprawie „ukrócenia politycznej działalności Tadeusza Rydzyka” bezpośrednio do papieża oraz jej kopię do nuncjusza papieskiego w Kanadzie Luigiego Bonazziego. Petycja autorstwa dwóch Polaków, podpisana została przez przeszło 100 tysięcy osób. Do petycji Lukaszuk dołączył swój list, w którym poinformował, że „według raportu Departamentu Stanu USA z 2008 r., Radio Maryja jest jednym z najbardziej rażących antysemickich mediów w Europie”. Lukaszuk występował przeciwko organizowanym przez Rydzyka spotkaniom, w których uczestnictwo jest płatne, deklarował również działania w celu pozbawienia fundacji ojca Rydzyka i Radiu Maryja statusu organizacji charytatywnej, co miało utrudnić zbieranie dotacji w Kanadzie.
W 2023 r. Thomas Lukaszuk – po zapoznaniu się z zaszyfrowaną korespondencją pomiędzy oddziałem Polskiego Departamentu Spraw Zagranicznych, którego zadaniem jest współpraca ze społecznościami Polonii, a konsulem generalnym w Vancouver Andrzejem Mańkowskim z marca, kwietnia i czerwca 2022 r. – publicznie oświadczył, że polski rząd próbował inwigilować go poprzez swoje placówki dyplomatyczne w Kanadzie. Twierdził, że polski resort spraw zagranicznych chciał, by polski konsul w Vancouver zbierał informacje o jego działalności społecznej i politycznej – również tych niejawnych lub prywatnych.
Konsul generalny RP w Vancouver, Andrzej Mańkowski, trzykrotnie otrzymywał polecenia sporządzenia „pogłębionych notatek” o Lukaszuku – co miał ignorować, wskutek czego został odwołany z funkcji w sierpniu 2023. Kanadyjski rząd federalny wszczął analizę tych zarzutów, traktując sprawę poważnie jako możliwe naruszenie protokołów dyplomatycznych.
Lukaszuk określił takie działania jako naruszenie jego praw człowieka oraz jako „nielegalne i obrażające wszystkich”, komentując je w rozmowach z mediami.
Rzecznik polskiego MSZ Łukasz Jasina nie potwierdził szczegółów korespondencji, ale twierdził, że działania placówek dyplomatycznych mieszczą się w ramach praw i przywilejów określonych w Konwencji wiedeńskiej o stosunkach dyplomatycznych.
Przypisy
Linki zewnętrzne Thomas Lukaszuk MLA CDRS International CDRS website
Kategoria:Absolwenci Uniwersytetu Alberty Kategoria:Działacze polonijni Kategoria:Ludzie urodzeni w Gdyni Kategoria:Kanadyjscy politycy Kategoria:Urodzeni w 1969