Hans Alexander (ur. 1890, zm. 2 września 1933 w Esterwegen) – niemiecki żołnierz i działacz kombatancki, uczestnik I wojny światowej, aktywny członek republikańskiego Reichsbanneru.

Życiorys Urodził się w 1890 r. w rodzinie żydowskich kupców z klasy średniej. Z czasem przejął firmę odziedziczoną po ojcu, działającą na rynku odzieży. W czasie I wojny światowej walczył na froncie i był ciężko ranny. Za swoją służbę został odznaczony dwoma Żelaznymi Krzyżami i Złotym Krzyżem Zasługi Wojennej. Po powrocie z wojny ożenił się z Gertrud Rohtgiesser, a w 1920 r. urodziła mu się córka Edith. Powojenny kryzys panujący w Niemczech miał we Wrocławiu szczególne nasilenie, gdyż powstanie niepodległej Polski odcięło miasto od rynków zbytu w Wielkopolsce i na Pomorzu Gdańskim, które stanowiły ponad połowę odbiorców miejscowej produkcji odzieżowej, metalowej i meblarskiej.

Ponieważ środowiska monarchistyczne silnie lansowały tezę, że w I wojnie światowej armia została pokonana ciosem w plecy zadanym przez Żydów służących na dalekich tyłach, sprowokowało to ataki przeciwko wysokim urzędnikom rządowym pochodzenia żydowskiego. W odpowiedzi w listopadzie 1919 r. powstał Wrocławski Związek Rzeszy Żydowskich Żołnierzy Frontowych (Breslauer Bund Jüdischer Frontsoldaten), a Alexander wstąpił do niego i uczestniczył w jego działalności.

Związek ten nie angażował się politycznie, natomiast zdecydowanie polityczny charakter miał Sztandar Rzeszy Czarno-Czerwono-Złoty (Reichsbanner Schwarz-Ret-Gold), który powstał w 1924 r. w odpowiedzi na pucz monachijski jako organizacja paramilitarna stronnictw demokratycznych, a jego wrocławski oddział liczył ok. 15 tysięcy osób. Alexander mocno zaangażował się w jego działalność, sprawnie organizując publiczne wydarzenia i szybko przyciągał nowych członków. To on poprowadził m.in. pierwszą umundurowaną grupę podczas wiecu na pl. Wolności. Ze względu na swoją wysoką pozycję w organizacji oraz dobre warunki fizyczne, które predestynowały go do wystąpień publicznych, został przez prasę nazwany generałem.

Alexander i Reichsbanner prowadziły również działania na rzecz pojednania z Polakami, m.in. zaprosił na wiec organizacji odwiedzającą w 1927 r. Wrocław socjalistyczną senatorkę Dorotę Kłuszyńską. Czasami Alexander podejmował też decyzje wbrew zaleceniom zarządu federalnego organizacji, m.in. w związku z wizytą we Wrocławiu w 1928 r. prezydenta Paula von Hindenburga odmówił udziału Reichsbanneru w uroczystościach ku jego czci. Konsekwencją jego decyzji była m.in. rezygnacja z kandydowania na kolejną kadencję w roli przewodniczącego wrocławskiego oddziału Reichsbanneru, choć wszedł do jego zarządu.

Alexander został aresztowany 1 marca 1933 r. i osadzony w obozie koncentracyjnym KZ Dürrgoy na Tarnogaju, skąd przeniesiono go do obozu Esterwegen przy granicy holenderskiej i tam został zastrzelony przez esesmanów 2 września 1933 r. jako pierwszy więzień w tym obozie. Po egzekucji jego ciało zostawiono na dziedzińcu, na widoku innych więźniów. Jego pogrzeb na cmentarzu przy ul. Lotniczej we Wrocławiu był ostatnią dużą manifestacją antynazistowską we Wrocławiu.

Przypisy

Kategoria:Niemieccy antyfaszyści Kategoria:Niemieccy przedsiębiorcy Kategoria:Przedsiębiorcy związani z Wrocławiem Kategoria:Uczestnicy I wojny światowej (Cesarstwo Niemieckie) Kategoria:Ludzie związani z Wrocławiem przed 1945 Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Żelaznym Kategoria:Niemieccy Żydzi Kategoria:Niemieckie ofiary niemieckich obozów koncentracyjnych Kategoria:Pochowani na Nowym Cmentarzu Żydowskim we Wrocławiu Kategoria:Urodzeni w 1890 Kategoria:Zmarli w 1933