Meraxes – rodzaj teropoda z rodziny karcharodontozaurów. Żył w kredzie późnej na terenach dzisiejszej Argentyny. Jedynym wyróżnianym gatunkiem jest Meraxes gigas.
Odkrycie i nazwa Holotyp Meraxes, o oznaczeniu MMCh-PV65 został odkryty w 2012 r. na terenie argentyńskiej prowincji Neuquén przez zespół paleontologów, któremu przewodniczyli Peter Makovicky (Uniwersytet Minnesoty), Juan Canale oraz Sebastian Apesteguía.
W 2022 r., na łamach czasopisma Current Biology przedstawiono analizę skamieniałości Meraxes, jako nowego gatunku teropoda z grupy południowoamerykańskich karcharodontozaurydów. Zanim został uznany za nowy, osobny gatunek, Meraxes figurował pod nazwą Carcharodontosaurus CampanasT.M. Cullen, J.I. Canale, S Apestiguía, N.D. Smith, D. Hu, P.J. Makovicky, „Osteohistological analyses reveal diverse strategies of theropod dinosaur body-size evolution”, [w:] Proceedings of the Royal Society B: Biological sciences vol, 287, issue 1939, ISSN 1471-2954 [dostęp 2023-11-16]..
Nazwa rodzajowa odwołuje się do smoczycy Meraxes, z uniwersum Pieśni lodu i ognia autorstwa George’a R.R. Martina. Nazwa gatunkowa gigas odnosi się do dużych rozmiarów tego teropoda.
Budowa Na podstawie holotypu oszacowano, że dorosły osobnik mierzył ok. 11 m. długości, przy wadze ok. 3.2-5.3 t. Odkryty Meraxes miał ok. 39–53 lat, co czyni go najstarszym znanym dużym teropodem.
Oszacowanie danych dotyczących wielkości i wagi Meraxes umożliwiał fakt, że jest to najbardziej kompletny szkielet z rodziny karcharodontozaurów znaleziony na półkuli południowej. Na pierwszy i, jak na razie jedyny odkryty okaz składają się: niemal kompletna czaszka (bez żuchwy), fragmenty kończyn przednich, kończyny tylne, kość łopatkowo-krucza, fragmenty żeber, miednica, kość krzyżowa, elementy kręgów szyjnych i grzbietowych oraz kręgi ogonowe. mały|lewo|189x189px|Czaszka M. gigas z charakterystycznymi guzkami i naroślami Meraxes jest kolejnym przykładem zachodzenia ewolucji konwergentnej między rodzinami karcharodontozaurów, alwarezaurów, abelizaurów i tyranozaurów. Wśród wyżej wymienionych rodzin, mimo że ich przedstawicieli nie łączy bezpośrednie pokrewieństwo zachodziły podobne zmiany ewolucyjne. Cechowały się one wzrostem wielkości czaszki, przy jednoczesnej redukcji kończyn przednich.
Odkrycie Meraxes dostarcza również kolejnych dowodów na to, że karcharodontozaurydy osiągnęły największą różnorodność na krótko przed wyginięciem, co widoczne jest szczególnie w przypadku licznych, różnych u poszczególnych gatunków wyrostków i guzków na czaszce.
Klasyfikacja Na podstawie analizy filogenetycznej zespół badający skamieniałości Meraxes przypisał go do plemienia Giganotosaurini znajdującego się w rodzinie karcharodontozaurów. Meraxes jest najbardziej bazalnym przedstawicielem w plemieniu Giganotosaurini.
Paleośrodowisko mały|centruj|399x399px|Holotypy dinozaurów odkrytych w Formacji HuinculMeraxes, jak pozostałe giganotozaury występował na terenie dzisiejszej Argentyny. Skamieniałe pozostałości gatunku zostały odkryte w Formacji Huincul w Patagonii. W swoim środowisku Meraxes był drapieżnikiem szczytowym. Ze względu na duże rozmiary prawdopodobnie polował na licznie występujące zauropodyJ.O. Calvo, L. Salgado, „Rebbachisaurus tessonei sp. nov. a new sauropoda from the albian-cenomanian of Argentina; new evidence on the origin of the diplocidae”, [w:] Gaia nr 11, grudzień 1995, s. 14 ISSN O8715424. [dostęp 2023-11-16].. Niewykluczone, że dinozaur ten polował w grupach, co umożliwiałoby mu atakowanie największego z zamieszkujących jego ekosystem zauropoda – argentynozaura. Przypisy
Kategoria:Karnozaury Kategoria:Dinozaury kredy Kategoria:Dinozaury Ameryki Południowej Kategoria:Gatunki i podgatunki zwierząt nazwane w 2012 roku