thumb|160px|Herb Ostoja, wersja średniowieczna thumb|160px|Herb Nalewka. Według Niesieckiego, Uruskiego i Kojałowicza takim herbem mieli pieczętować się Hrebniccy. Hrebniccy (także Doktorowicz-Hrebniccy) – ród szlachecki pieczętujący się herbem Ostoja, należący do heraldycznego rodu Ostojów (Mościców), wywodzący się z Wielkiego Księstwa LitewskiegoA. Boniecki, Herbarz polski, Warszawa 1889-1913, t. VII, s. 371-373..
Początki rodu Hrebnickich herbu Ostoja thumb|160px|Herb Ostoja na pieczęci z 1751 r. Floriana Hrebnickiego, arcybiskupa połockiego thumb|160px|Herb złożony Stanisława Hrebnickiego h. Ostoja, pisarza grodzkiego połockiego i jego żony Konstancji z Pakoszów h. Pobóg (na tarczy tego herbu widoczne są godła herbów: Ostoja i Pobóg)P. Leszyński, Propositiones ex psychologia [...] Stanislao Hrebnicki notario palatinus Polocensis mecenati suo [...] Studium Philosophicum Basilianum Polocense [...], Wilno 1762, s. 2..
Hrebniccy byli opisywani i wspominani przez polskich heraldyków i genealogów: Kaspra NiesieckiegoK. Niesiecki, Herbarz polski, wyd. J.N. Bobrowicz, Lipsk 1839-1845, t. IV, s. 387., Adama Bonieckiego, Seweryna UruskiegoS. Uruski, Rodzina. Herbarz szlachty polskiej, Warszawa 1904-1931, t. V, s. 206-207., Teodora ŻychlińskiegoT. Żychliński, Złota księga szlachty polskiej, R. VIII, s. 136-142. i innych. Według Niesieckiego, Uruskiego i Kojałowicza Hrebniccy mieli pieczętować się herbem Nalewka. Z kolei tacy heraldycy jak Boniecki czy Żychliński uważali, że ród ten używał herbu Ostoja (o słuszności ich stanowiska świadczą niezawodnie pieczęcie Floriana Hrebnickiego, arcybiskupa połockiego, na których wyraźnie widoczny jest herb Ostoja a nie Nalewka).
O początkach rodu Hrebnickich pisał Teodor Żychliński:
Potwierdzenie wersji Żychlińskiego o pochodzeniu Hrebnickich znaleźć można w „Herbarzu polskim” Adama Bonieckiego, gdzie napisano:
Dr. Jan Ciechanowicz w dziele „Rody rycerskie Wielkiego Księstwa Litewskiego” zacytował fragmenty wywodu szlacheckiego Hrebnickich herbu Ostoja z 28 lipca 1825 roku:
Znani przedstawiciele rodu thumb|160px|Florian Hrebnicki (1683-1762), arcybiskup połocki thumb|160px|Stanisław Doktorowicz-Hrebnicki, marszałek szlachty powiatu połockiego w latach 1821–1823 thumb|160px|Prof. Adam Hrebnicki z córką Marią w Obolu (1908 rok) thumb|160px|Stanisław Doktorowicz-Hrebnicki (1888–1974), profesor nauk geologicznych Jakub Doktorowicz (zm. po 1598) – właściciel Hrebnicy, Hankowa, Szyrniewa i Ostrowna w województwie witebskim. Jego Małżonką była Karolina Łuniewska h. Prawdzic.
Adrian Hrebnicki (zm. po 1663) – kwatermistrz witebski. Był synem Jana Hrebnickiego. Jego małżonką była Marianna z PypkówA. Boniecki, Herbarz polski, Warszawa 1889-1913, t. VII, s. 371-372..
Kazimierz Aleksander Doktorowicz-Hrebnicki (zm. przed 1673) – wojski połocki (1659–1662), cześnik połocki (1668–71), towarzysz husarski (1659). Był synem Mikołaja Hrebnickiego, pana na Obolu i Anny Wojnianki. Jego małżonką była Barbara Chrapowicka.
Jan Hrebnicki (zm. 1677) – strażnik witebski. Syn Jana Hrebnickiego i Polonii Starosielskiej. Zmarł w niewoli moskiewskiej.
Michał Kazimierz Doktorowicz-Hrebnicki (zm. 1698) – skarbnik połocki (1664–1688), podstoli witebski (1688), elektor króla Jana III Sobieskiego. Był synem Kazimierza Aleksandra Doktorowicz-Hrebnickiego, wojskiego połockiego i Barbary Chrapowickiej.
Adam Hrebnicki (zm. po 1721) – mostowniczy połocki (1720-1721)Urzędnicy Wielkiego Księstwa Litewskiego. Ziemia połocka i województwo połockie XIV–XVIII wiek, t. V, pod redakcją H. Lulewicza, Warszawa 2018, s. 207, 270..
Antoni Hrebnicki (zm. po 1734) – skarbnik witebski (1726)Urzędnicy Wielkiego Księstwa Litewskiego. Ziemia połocka i województwo połockie XIV–XVIII wiek, t. V, pod redakcją H. Lulewicza, Warszawa 2018, s. 136, 270.. Był synem Michała Hrebnickiego, skarbnika połockiego. Ożenił się z Jadwigą SzpakowskąA. Boniecki, Herbarz polski, Warszawa 1889-1913, t. VII, s. 372..
Franciszek Hrebnicki (zm. po 1747) – miecznik brasławski. Jego małżonką była Eleonora ZakrzeskaUrzędnicy Wielkiego Księstwa Litewskiego. Województwo Wileńskie XIV-XVIII wiek, t. I, pod red. A. Rachuby, Warszawa 2004, s. 541, 657..
Felicjan Hrebnicki (zm. po 1758) – podstoli smoleński (1720–1758)Urzędnicy Wielkiego Księstwa Litewskiego. Ziemia smoleńska i województwo smoleńskie XIV–XVIII wiek, t. IV, pod redakcją A. Rachuby, Warszawa 2018, s. 151, 359., deputat trybunalski (1720). Ożeniony był z Justyną SopoćkównąT. Żychliński, Złota księga szlachty polskiej, R. VIII, s. 142..
Florian Hrebnicki (1683–1762) – duchowny greckokatolicki, sufragan witebski (1716–1719), arcybiskup połocki, metropolita kijowski (od 1748). Syn Michała Kazimierza Hrebnickiego, skarbnika połockiego, właściciela dóbr Obol.
Benedykt Hrebnicki (zm. II poł. XVIII w.) – miecznik brasławskiUrzędnicy Wielkiego Księstwa Litewskiego. Województwo Wileńskie XIV-XVIII wiek, t. I, pod red. A. Rachuby, Warszawa 2004, s. 542, 657.. Według Żychlińskiego był synem Franciszka HrebnickiegoT. Żychliński, Złota księga szlachty polskiej, R. VIII, s. 137..
Stanisław Doktorowicz-Hrebnicki (zm. 1775) – pisarz grodzki połocki, elektor króla Stanisława Augusta. Był synem Antoniego Hrebnickiego i Jadwigi Szpakowskiej.
Jan Feliks Hrebnicki (1750–1787) – podpułkownik artylerii (1781), następnie generał wojsk litewskich. Był synem Antoniego Urbana Hrebnickiego, starosty miciuńskiego i Anny z Korsaków. Ożenił się z Konstancją Białłozor.
Ignacy Hrebnicki (zm. po 1792) – ksiądz kanonik smoleński. Syn Antoniego Hrebnickiego, starosty miciuńskiego i Anny KorsakównyA. Boniecki, Herbarz polski, Warszawa 1889-1913, t. VII, s. 373.. Był doktorem nauk wyzwolonych i filozofii w Akademii Wileńskiej. Rozpowszechniał kult św. Andrzeja BoboliU. Puckalanka, Z. Rzepa, Katalog rękopisów geograficznych w zbiorach Poznania i Kórnika, Warszawa-Wrocław 1972, s. 29-30..
Adam Hrebnicki (zm. 1796) – horodniczy połocki (1751–1791), podkomorzy nadworny JKM (1772)Urzędnicy Wielkiego Księstwa Litewskiego. Ziemia połocka i województwo połockie XIV–XVIII wiek, t. V, pod redakcją H. Lulewicza, Warszawa 2018, s. 101, 183, 270.. Był synem Antoniego Hrebnickiego, skarbnika witebskiego i Jadwigi ze Szpakowskich.
Mikołaj Hrebnicki (zm. po 1799) – pisarz grodzki połocki (1774–1775), strażnik połocki (1757-1799), towarzysz husarski, komisarz porządkowy cywilno-wojskowy (1791).
Dionizy Hrebnicki (1760–1800) – horodniczy połocki (1791–1800), szambelan JKMUrzędnicy Wielkiego Księstwa Litewskiego. Ziemia połocka i województwo połockie XIV–XVIII wiek, t. V, pod redakcją H. Lulewicza, Warszawa 2018, s. 102, 270.. Był synem Mikołaja Hrebnickiego i Franciszki Szyszkówny. Jego małżonką była Anna z Koszczyców, starościanka zarzycka.
Józef Doktorowicz-Hrebnicki (zm. 1820) – marszałek szlachty powiatu połockiego, szambelan JKM, sędzia drugiego departamentu sądów głównych połockich. Syn Stanisława Hrebnickiego, pisarza grodzkiego połockiego i Konstancji PakoszównyT. Żychliński, Złota księga szlachty polskiej, R. VIII, s. 139..
Stanisław Doktorowicz-Hrebnicki (zm. po 1824) – marszałek szlachty powiatu połockiego. Syn Józefa Hrebnickiego, marszałka szlachty powiatu połockiego, szambelana JKM. Jego małżonką była Teresa Makowiecka.
Mikołaj Hrebnicki (1791–1866) – marszałek szlachty powiatu witebskiego. Był synem Dionizego Hrebnickiego, horodniczego połockiego i Anny z Koszczyców. Jego małżonką była Paulina z ks. Druckich-Lubeckich.
Justyn Hrebnicki (1793–1868) – marszałek szlachty powiatu lepelskiego, kapitan wojsk polskich (1833–1835)C. Malewski, Rodziny szlacheckie na Litwie w XIX wieku. Powiaty lidzki, oszmiański i wileński, Warszawa 2016, s. 523.. Był synem Dionizego Hrebnickiego i Anny z Koszczyców. Jego małżonką była Tekla GórskaA. Boniecki, Herbarz polski, Warszawa 1889-1913, t. VI s. 278; VII, s. 372.. Należał do działającego na Litwie Komitetu. Za wspieranie finansowe Szymona Konarskiego, wyrokiem z maja 1839 roku, został zesłany na „wieczne zamieszkanie” do guberni wiackiejW. Sliwowska, Zesłańcy polscy w Imperium Rosyjskim w pierwszej połowie XIX wieku. Słownik biograficzny, Warszawa 1998, s. 132, 213-214..
Otto Hrebnicki (1829–1863) – powstaniec styczniowy. W roku 1863 dowodził oddziałem powstańczym, za co skazany został na 6 lat ciężkich robótW. Sliwowska, Zesłańcy polscy w Imperium Rosyjskim w pierwszej połowie XIX wieku. Słownik biograficzny, Warszawa 1998, s. 214.. Był synem Mikołaja Hrebnickiego, marszałka szlachty powiatu witebskiego i Pauliny z ks. Druckich-Lubeckich.
Adam Doktorowicz-Hrebnicki (1858–1941) – polski botanik, profesor ogrodnictwa w Petersburgu. Syn Stanisława i Konstancji z domu Samiszcze.
Stanisław Doktorowicz-Hrebnicki (1888–1974) – polski geolog oraz inżynier górniczy, profesor, specjalista geologii złóż węgli oraz stratygrafii karbonu. Syn Adama Hrebnickiego. Dziadek Andrzeja Rejmana.
Kazimierz Doktorowicz-Hrebnicki (1922–1944) – żołnierz Armii Krajowej, uczestnik powstania warszawskiego. Był synem Stanisława Hrebnickiego i Małgorzaty z RodziewiczówPowstańcze biogramy.
Majątki ziemskie należące do rodu Poniżej wymienione są ważniejsze dobra ziemskie należące do rodu Hrebnickich herbu Ostoja.
Hrebnica, HankowoA. Boniecki, Herbarz polski, Warszawa 1889-1913, t. VII, s. 371., Szyrniewo, OstrownoT. Żychliński, Złota księga szlachty polskiej, R. VIII, s. 136., Obol, Adamów (folwark), Budzwitowszczyzna, Dziedzino, Horodek, Lepel (wieś), UściaB. Gawrylczyk, Dekanat połocki w świetle opisów parafii z 1784 roku, Uniwersytet w Białymstoku, praca pod kierunkiem prof. J. Maroszka, Białystok 2005, s. 22, 65, 78, 82, 84, 88., Łutowo, OrzechownoN. Miziarska, Majątek Hrebnickich w Orzechownie, [w:] „Znad Wilii”, 2017, s. 103-107., CiotczaPolski Słownik Biograficzny, t. X, s. 51., Huszczyn, Kurszliki (dziś Kuszliki), Muszniewicze, PlutyczeA. A. Majewski, Marszałek wielki litewski Aleksander Hilary Połubiński (1626-1679). Działalność polityczno-wojskowa, praca doktorska napisana pod kierunkiem prof. dr. hab. M. Nagielskiego, UW, Warszawa 2014, s. 120, 216., Justynianów, Papszyce, Michalce, Nacza Hołubiewszczyzna, Nacza SzpakowszczyznaB. Gawrylczyk, Dekanat połocki w świetle opisów parafii z 1784 roku, Uniwersytet w Białymstoku, praca pod kierunkiem prof. J. Maroszka, Białystok 2005, s. 79., Nizhołów, Osinówka, Paule, Peresmuszki, Pirewołoczka, Pirewołocznia, Popowszczyzna, Przesmuszka, Przewłoczna, Raj (folwark)M. Hrebnicka, Stanisław Doktorowicz-Hrebnicki. Życie i podróże geologiczne w świetle dzienników żony, Warszawa 2011, s. 11., Sklapów, Sokorów, Stajki, Staniulewo, StrunojcieC. Malewski, Rodziny szlacheckie na Litwie w XIX wieku. Powiat święciański i trocki, Warszawa 2022, s. 89., Szczurów, Terespol (dawniej Krynki), Zadory, Zaleski.
Zobacz też Herb Ostoja Ród Ostojów (Mościców)
Przypisy
Bibliografia A. Boniecki, Herbarz polski, Warszawa 1889-1913, t. VII, s. 371-373. K. Niesiecki, Herbarz polski, wyd. J.N. Bobrowicz, Lipsk 1839-1845, t. IV, s. 387. S. Uruski, Rodzina. Herbarz szlachty polskiej, Warszawa 1904-1931, t. V, s. 206-207. W. Wijuk Kojałowicz, Herbarz rycerstwa W. Ks. Litewskiego tak zwany Compendium, [w:] „Herold Polski”, Kraków 1897, s. 179. T. Żychliński, Złota księga szlachty polskiej, R. VIII, s. 136-142. P. Leszyński, Propositiones ex psychologia [...] Stanislao Hrebnicki notario palatinus Polocensis mecenati suo [...] Studium Philosophicum Basilianum Polocense [...], Wilno 1762. Polski Słownik Biograficzny, t. X, s. 50-51. J. Ciechanowicz, Rody rycerskie Wielkiego Księstwa Litewskiego, Rzeszów 2001, t. III, s. 132-133. C. Malewski, Rodziny szlacheckie na Litwie w XIX wieku. Powiaty lidzki, oszmiański i wileński, Warszawa 2016, s. 466, 523. C. Malewski, Rodziny szlacheckie na Litwie w XIX wieku. Powiat święciański i trocki, Warszawa 2022, s. 89-90. Urzędnicy Wielkiego Księstwa Litewskiego. Województwo Wileńskie XIV-XVIII wiek, t. I, pod red. A. Rachuby, Warszawa 2004, s. 657.