mały Lejkowiec fioletowy (Cantharellus ianthinoxanthus (Maire) Kühner) – gatunek grzybów z rodziny kolczakowatych (Hydnaceae).
Systematyka i nazewnictwo Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Cantharellus, Hydnaceae, Cantharellales, Incertae sedis, Agaricomycetes, Agaricomycotina, Basidiomycota, Fungi.
Po raz pierwszy opisał go w 1883 r. René Charles Maire jako odmianę pieprznika jadalnego Cantharellus cibarius var. ianthinoxanthus. W 1947 r. Robert Kühner podniósł go do rangi odrębnego gatunku. Synonimy nazwy naukowej: Cantharellus cibarius var. ianthinoxanthus Maire 1912 Craterellus ianthinoxanthus (Maire) Pérez-De-Greg., in Carbó, Pérez-De-Gregorio, Rocabruna, Vila, Llistosella, Tabarés, Ballarà, Rodríguez, Torrent & Cortés 2000. Polską nazwę nadała Komisja ds. Polskiego Nazewnictwa Grzybów Polskiego Towarzystwa Mykologiczneg w 2025 r. Jest niespójna z aktualną nazwą naukową.
Morfologia Kapelusz Średnica 2–4 cm, nieregularny, u dojrzałych okazów lejkowaty. Brzeg początkowo podwinięty, potem falisty. Powierzchnia sucha, gładka lub lekko aksamitna, żółtopomarańczowa, czasem szafranowa z liliowym odcieniem. Hymenofor Listewkowy (phlebioidalny), utworzony przez niskie, dość rzadkie fałdy, niezbyt wyraźne i nieco zbiegające na trzon, o kolorze pomarańczowożółtym, z wiekiem przebarwiające się na szaroliliowo. Trzon Wysokość 3–4 cm, grubość do 1,5 cm, o kształcie odwróconego stożka, nieco jaśniejszy od blaszek. Czasami na jednym trzonie wyrastają dwa kapelusze. Miąższ Białawy, nie zmieniający barwy po uszkodzeniu, ma łagodny zapach i smak. Cechy mikroskopowe Podstawki 76,6–112 × 8,9–13,8, wydłużone i wąskie, lekko maczugowate, u nasady strzałkowate, z 4 do 5 sterygmami. Bazydiospory średnio 9,68 × 7,21 µm, Qe = 1,35. Strzępki w subhymenium o szerokości 4–7,9 µm. Cystyd brak, sprzążki występują na wszystkich strzępkach.
Gatunki podobne Może zostać pomylony z lejkowcem czarniawym (Cantharellus melanoxeros), który ma większe owocniki oraz bardziej zbiegające na trzon listewki hymenoforu. Gatunek ten odróżnia również bardziej intensywny żółty kolor i czernienie z wiekiem oraz po uszkodzeniu.
Występowanie i siedlisko Znane jest występowanie Cantharellus ianthinoxanthus tylko w Europie. W Polsce uważany był za odmianę pieprznika jadalnego i brak go w opracowanym w 2003 r. przez Władysława Wojewodę wykazie wielkoowocnikowych grzybów podstawkowych. Po raz pierwszy jego stanowisko podano w 2017 r.
Naziemny grzyb mykoryzowy.
Przypisy
Kategoria:Grzyby jadalne Kategoria:Kolczakowate (grzyby) Kategoria:Mykobiota Polski