Odczynnik Nelsona – mieszanina kwasu molibdenowego i kwasu arsenowego stosowana w chemii analitycznej do ilościowego oznaczania cukrów redukujących. Odczynnik stosowano najczęściej z odczynnikiem Somogyiego.
Odczynnik nie jest stosowany ze względu na trujące i szkodliwe dla środowiska właściwości arsenu. W 1980 roku Chitoschi Hatanaka i Yoshiaki Kobara zaproponowali zastąpienie arsenianu sodu Odczynnik Folina-Ciocâlteu.
Przygotowanie Należy przygotować: (25 g) 98% (21 ml) (3 g) Molibdenian sodu rozpuścić w 450 ml wody. Następnie dodać , ciągle mieszając. Osobno rozpuścić arsenian w 25 ml wody, potem wymieszać obydwa roztwory ze sobą. Pozostawić roztwór od 24 do 48 h w temperaturze 35–40 °C.
Właściwości Środek chemiczny należy przechowywać w ciemnej szklanej butelce w temperaturze 35–40 °C. Odczynnik można przechowywać przez co najmniej rok lub, aż do zmiany barwy z żółtej na lekko zieloną, gdyż oznacza to przeterminowanie i niezdatność do użytku. Stosować rozcieńczając w stosunku objętościowym odczynnik:woda 1:2. Rozcieńczone roztwory są trwałe tylko jeden dzień.
Działanie z odczynnikiem Somogyiego wygląda następująco: cukry redukują do kwas arsenomolibdenowy (mieszanina , ), utlenia z powrotem na drugi stopień utlenienia przy czym kwas molibdenowy redukuje się do błękitu molibdenowego o intensywnej niebieskiej barwie.
Przypisy
Nelsona, odczynnik