Odczynnik Somogyiego – zasadowy roztwór zawierający jony miedzi(II) i aniony winianowe, które kompleksują jony miedzi(II), zapobiegając wytrącaniu się wodorotlenku miedzi(II). Jest to utleniacz używany w chemii analitycznej do oznaczania cukrów redukujących.
Przygotowanie Odczynnik składa się z dwóch roztworów A i B. Roztwory te mieszamy bezpośrednio przed użyciem.
Roztwór A: (25 g) (25 g) (20 g) (200 g) Po kolei dodać sole do 800 ml wody. Odczekać, aby każda sól po kolei się rozpuściła. Na koniec dopełnić do 1000 ml. Roztwór przechowywać w butelce z ciemnego szkła w temperaturze 20–30 °C.
Roztwór B: (15 g) 98% (dwie krople) Sól rozpuścić w 50 ml wody. Dodać krople . Wymieszać i dopełnić do 100 ml. Roztwór przechowywać w temperaturze pokojowej. Co każde dwa miesiące należy przygotować nowy świeży roztwór.
Odczynnik Somogyiego stosuje się w następujących proporcjach objętościowych – roztwór A:roztwór B:woda 25:1:26.
Stosowanie Reagent najczęściej stosuje się z odczynnikiem Nelsona. Spotyka się jednak użycie i bez niego. Wtedy to, kiedy oznacza się ilość np. cukrów redukujących, oraz ilość miedzi za pomocą jodometrii należy postępować zgodnie z zasadami: jeśli ilość cukru nie przekracza 0,5 mg na 5 ml roztworu to stężenie powinno wynosić 1 mol/1dm³, 5 ml roztworu cukru wymieszać w rurce Pyrex o wymiarach 25 × 200 mm, zanurzonej w łaźni wodnej po ostygnięciu dodać 0,5 ml 2,5% roztworu KI potem dodać 2,5 ml 2-molowego roztworu na końcu miareczkować 0,005-molowym roztworem tiosiarczanu sodu (można dodać skrobi aby uwydatnić widoczność punktu końcowego miareczkowania).
Przypisy
Somogyiego, odczynnik