Cyryl Szulc (ur. 31 maja 1905 w miejscowości Dubiny, zm. 30 maja 1988 we Wrocławiu) – mgr inż. elektryk, działacz SEP i NOT.
Mgr inż. Cyryl Szulc był autorem artykułów i wydawnictw o tematyce technicznej i organizacyjnej. Uzyskał patenty w dziedzinie wytwarzania i stosowania materiałów w elektrotechnice. Został wielokrotnie odznaczony i wyróżniony za działalność naukową. Życiorys W 1924 roku ukończył gimnazjum przyrodniczo-matematyczne w Suwałkach, a w roku 1932 – Wydział Elektryczny Politechniki Warszawskiej, otrzymując nagrodę za wybitną pracę dyplomowąArchiwum IPN Wr 039/147/3 10199/III – życiorys Cyryla Szulca zapisany dnia 28.06.1949 r. we Wrocławiu..
W latach 1932-1940 na wydziałach elektrycznym, mechanicznym i kolejowym PST wykładał miernictwo elektryczne, maszyny i urządzenia elektryczne, prądy słabe i radiotechnikę oraz prowadził laboratorium elektryczne.
Od roku 1935 do 1940 był kierownikiem przedsiębiorstwa elektrotechnicznego „Pomoc Inżynierska”.
W latach 1941-1942 był kierownikiem Pierwszej Państwowej Fabryki Elektrotechnicznej „Velfa” w Wilnie. W tym samym czasie był również działaczem konspiracji ZWZ i AK Okręgu Wileńskiego.
Podczas okupacji niemieckiej został aresztowany i w 1942 r. osadzony w więzieniu, a następnie skierowany do pracy przymusowej w warsztatach samochodowych Wehrmachtu. W trakcie ewakuacji warsztatów z Wilna do Niemiec uciekł z rodziną z niemieckiego transportu i znalazł pracę w elektrowni Małobądz k. Sosnowca jako kreślarz. Według relacji córki Cyryla Szulca, w ucieczce z transportu pomógł im Karl Plagge, tzw. „Litewski Schindler”.
W 1945 r. został powołany na stanowisko kierownika Działu Silnych Prądów w Departamencie Środków Produkcji w Ministerstwie Przemysłu w Warszawie. W październiku tego samego roku objął funkcję dyrektora naczelnego Zjednoczenia Przemysłu Maszyn Elektrycznych w Katowicach, którym był do grudnia 1947 roku. Brał w tym czasie udział w odbudowie i rekonstrukcji maszyn elektrycznych.
W styczniu 1948 r. został przeniesiony służbowo do Wrocławia, gdzie zainicjował i opracował wytyczne do założeń budowy Fabryki Dużych Maszyn Elektrycznych we Wrocławiu (późniejsze „Dolmel”), którego w latach 1948-1951 był dyrektorem i budowniczym. W tym okresie Cyryl Szulc był pomysłodawcą i decydentem przy powstaniu szkoły przyzakładowej mającej kształcić fachowców w przemyśle elektrotechnicznym przy ul. Młodych Techników. Szkoła Przemysłowa Dolnośląskich Zakładów Wytwórczych Maszyn Elektrycznych założona w 1949 r. istnieje do dzisiaj jako Zespół Szkół nr 18 we Wrocławiu.
W kwietniu 1951 roku został aresztowany i osadzony w więzieniu pod zarzutem „preferowania kapitalistycznych rozwiązań technicznych” a tym samym szkodliwej działalności wobec PRL. Z braku dowodów winy został zwolniony z więzienia.
W latach 1952-1968 był dyrektorem Wrocławskiego Oddziału Technologii i Materiałoznawstwa Instytutu Elektrotechniki, gdzie kierował pracami naukowo-badawczymi i wdrożeniami dla przemysłu materiałów elektrotechnicznych. W roku 1968 pod naciskiem Komitetu Wojewódzkiego PZPR został usunięty ze stanowiska.
Między 1956 a 1960 rokiem przewodniczył grupie ekspertów PRL w dziesiątej sekcji RWPG oraz był przedstawicielem PRL w Radzie Naukowej Chińskiego Instytutu Materiałów Elektrotechnicznych w Kantonie. W tym okresie organizował również Instytut Elektrotechniki i Fabrykę Specjalizowanych Elementów Elektroizolacyjnych w Międzylesiu.
W latach 1954-1968 był zastępcą profesora i starszym wykładowcą maszyn elektrycznych na Wydziale Elektrycznym Politechniki Wrocławskiej.
Od 1967 do 1975 roku był zastępcą dyrektora do spraw współpracy z przemysłem w Instytucie Układów Elektromaszynowych Politechniki Wrocławskiej, gdzie zorganizował zakład produkcji doświadczalnej elektrycznej aparatury kontrolno-pomiarowej.
Na emeryturę przeszedł w 1975 roku.
Wybrane publikacje Technika wysokich napięć: skrypt (1953) Ochrona silników w kopalniach miedzi (1976)
Odznaczenia i Wyróżnienia Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski Złoty Krzyż Zasługi Złota Odznaka Honorowa SEP (1976) Złota Odznaka Honorowa NOT Odznaka Budowniczego miasta Wrocławia Odznaka Tysiąclecia Państwa Polskiego
Przypisy
Bibliografia Archiwum IPN Wr 039/147/3 10199/III – życiorys Cyryla Szulca zapisany dnia 28.06.1949 r. we Wrocławiu Edyta Sidor, Zaczęło się od marzeń: 70-lecie Szkoły przy ul. Młodych Techników we Wrocławiu, wyd. Zespół Szkół nr 18, 2019 ISBN 9788395593901. Cyryl Szulc, Technika wysokich napięć: skrypt, Wrocław: PWN, 1954 Cyryl Szulc, Ochrona silników elektrycznych eksploatowanych w warunkach kopalni miedzi. Wiadomości Elektrotechniczne. 1976. nr 16, s. 405–406 Jacek J. Komar, Litewski Schindler, Gazeta Wyborcza, Wilno, 2005.04.13
Kategoria:Polscy elektrycy