Zespoły petroglifów w mongolskim Ałtaju – kompleks prehistorycznych petroglifów w Mongolia, wpisany na listę światowego dziedzictwa UNESCO w 2011 roku.
Historia Zachowane ryty i nagrobki odkryto na terenie trzech stanowisk archeologicznych, są to: Tsagaan Salaa-Baga Oigor (), Górny Tsagaan Gol i Aral Tolgoi (). Wszystkie są położone w wysoko położonych górskich dolinach. Precyzyjne datowanie tego typu znalezisk jest trudne, jednak najwcześniejsze petroglify datowane są na 11 000–6000 lat p.n.e., powstały w czasach, gdy Ałtaj był częściowo zalesiony, a zamieszkujący go ludzie zajmowali się łowiectwem. Stopniowe przechodzenie terenu w step zostało oddane w petroglifach środkowego holocenu (6000–4000 lat p.n.e.). Koczowniczy tryb życia związany z przejściem z łowiectwa na pasterstwo został po raz pierwszy przedstawiony na rytach z początku początku pierwszego tysiąclecia p.n.e. Wizerunki powstawały także w okresie scytyjskim oraz w czasach tureckich, tj. VII–VIII w. n.e.
Zespół petroglifów z Ałtaju stanowi najlepiej zachowany i najkompletniejszy tego typu ślad działalności człowieka w Azji Centralnej i Północnej.
Trzy stanowiska archeologiczne znajdują się pod ochroną państwową od 2008 roku, a Górny Tsagaan Gol znajduje się na terenie Parku Narodowego Ałtaj-Tawanbogd, który utworzono w 1996 roku. Wpisano je na listę światowego dziedzictwa UNESCO w 2011 roku; obszar wpisu wyniósł 11 300 ha, a powierzchnia buforowa to 10 700 ha. Są to miejsca trudne do odwiedzenia, nie prowadzą do nich utwardzone drogi, co zresztą wpłynęło na ich doskonały stan zachowania.
Charakterystyka Zachowały się tysiące petroglifów, profesor Richard Kortum naliczył ich 12 000. Zostały wykute w skale macierzystej. Przedstawiają one m.in. konie z jeźdźcami i bez, kobiety, powozy, irbisy śnieżne, koziorożce, jelenie. Przedstawienia pod względem stylistycznym cechuje różnorodność, część z nich jest realistyczna, a część stylizowana.
Przypisy
Linki zewnętrzne Film ze zdjęciami stanowisk (YouTube)
Kategoria:Stanowiska archeologiczne w Mongolii Kategoria:Obiekty z listy dziedzictwa UNESCO w Mongolii Kategoria:Sztuka prehistoryczna