mały|Deli męskie (z lewej) i damskie (z prawej), charakterystyczne dla Bajadów|alt=Fotografia barwna, po lewej stronie na stojaku ubiór przypominający suknię lub kontusz, wykonany z ciemnogranatowej wzorzystej tkaniny, przepasany złotym pasem z tkaniny, obok po prawej damska suknia, niezwykle wzorzysta i kolorowa na manekinie, na którego głowie znajduje się czerwone nakrycie głowy zbliżone do przylegającej czapki, zwieńczone kilkudziesięciocentymetrowym pionowym elementem również w kolorze czerwonym ze złotymi aplikacjami Deli, deel () – tradycyjny narodowy mongolski wierzchni ubiór męski, kobiecy i dziecięcy.

Charakterystyka Deli występuje co najmniej od średniowiecza; przypomina wyglądem żupan, noszą go mężczyźni, kobiety i dzieci. Wykonuje się go z różnych tkanin: brokatu, jedwabiu, bawełny, wełny. Wersja zimowa może być podszyta np. owczą skórą, zazwyczaj w stonowanych barwach (np. ciemny fiolet, ciemny granat), natomiast wersja letnia jest zwykle jaskrawa: np. pomarańczowa, czerwona, niebieska, zielona.

Szata długości trzech czwartych. Lewa poła ubrania jest zakładana na prawą i przewiązywana jedwabnym pasem (bus) lub pasem ze skóry. Po prawej stronie znajduje się kilka (zazwyczaj od 5 do 6) zapięć, które trzymają lewą połę na miejscu. Dodatkowo jedno zapięcie znajduje się pod pachą, trzy na ramieniu i jedno przy szyi. Rękawy są na tyle długie, że zasłaniają dłonie i nie ma potrzeby zakładania rękawiczek do deli.

Mężczyźni wykorzystują pazuchę do noszenia tytoniu czy tabakierki oraz innych drobnych osobistych przedmiotów. Tradycyjnie mieszkańcy stepów nosili także srebrną czarkę na kumys (ajaga), kindżał w pochwie z drewna i fajkę za cholewą.

Do deli zakłada się buty gutał z zadartymi nosami oraz czapkę małgaj, wykonaną zazwyczaj z futra lisa, jeśli jest noszona w porze zimowej. Poza wykorzystywaniem deli jako ubioru bywa używana jako posłanie jak koc czy jako namiocik.

Zasięg Deli jest noszone przez Mongołów oraz ludy tureckie, zwłaszcza przez osoby mieszkające poza miastem i trudniące się hodowlą zwierząt. Na wsiach jest nieraz traktowane jako ubiór roboczy. W miastach jest noszone zazwyczaj przez starsze osoby i bywa zakładane na ważne uroczystości.

Galeria

Przypisy

Kategoria:Ubrania Kategoria:Kultura w Mongolii