thumb|300px|Mapa Metropolii Tokio (Tōkyō-to) z podziałem na: obszar 23 okręgów/dzielnic (ku, fiolet), miast (shi, róż), miasteczek (machi, żółty), wsi (mura, seledyn); trzy ostatnie stanowią obszar Tama thumb|300px|Okręgi specjalne Tokio thumb|300px|Siedziba władz Tokio, Nishi-Shinjuku, Shinjuku-ku (budynek został zaprojektowany przez Kenzō Tange (1913–2005) i oddany do użytku w 1991 r.Siedziba władz Tokio jest kompleksem składającym się z trzech struktur. Wszystkie trzy są połączone przejściami dla pieszych. Budynek nr 1 jest najwyższy. Główna konstrukcja ma wysokość trzydziestu czterech pięter, ale jej bliźniacze wieże mają czterdzieści osiem pięter. Konstrukcja budynku nr 2 składa się z trzech połączonych wież o różnej wysokości, z których najwyższa ma trzydzieści cztery kondygnacje. Trzecim, półokrągłym budynkiem kompleksu jest siedziba Zgromadzenia, sala posiedzeń radnych. Ma osiem kondygnacji, znajduje się u podnóża budynku nr 1.

– 23 jednostki terytorialne podziału administracyjnego, posiadające w znacznym stopniu autonomiczną władzę, stanowiące łącznie zasadniczą część stolicy Japonii, Tokio. Tak zorganizowany podział administracyjny dotyczy wyłącznie Tokio.

Ponadto, władzom metropolii tokijskiej (東京都 Tōkyō-to, inaczej: prefektura stołeczna, prefektura metropolitalna) podlega: 26 miast (市 shi), 5 miasteczek (町 machi) i 8 wiosek (村 mura), usytuowanych na obszarach: TamaObszar Tama jest nazywany także: Tama-chiiki, Tama-chiku lub „miasta (26), miasteczka (3), wieś (1)”, ang. „cities, towns, village”. Był też kiedyś nazywany San-Tama (trzy Tama) ze względu na podział geograficzny na rejony: północny, zachodni i południowy. i Wysp TokioWyspy Tokio (東京諸島 Tōkyō-shotō, ang. The Islands of Tokyo) → wyspy na Pacyfiku należące administracyjnie do metropolii tokijskiej, także Obszar Wysp Metropolii Tokio (東京都島嶼部 Tōkyō-to-tōshobu, ang. Insular Area of Tokyo Metropolis).. Ze względu na gęstość zaludnienia, przyległe ośrodki miejskie i inne realia wspólnego obszaru 23 okręgów, pomiędzy władzami metropolitalnymi a okręgami istnieje unikalny system administracyjny, który różni się od typowych relacji między prefekturami a miastami.

Opis Łączna powierzchnia 23 okręgów wynosi 627,53 km². W 2020 r. mieszkało w nich 9 744 534 osoby, w 5 209 997 gospodarstwach domowych (w 2010 r. 8 949 447 osób, w 4 547 435 gospodarstwach domowych). Okręgi mają od 10 km² do 62 km² powierzchni oraz od 66 tys. do 948 tys. ludności. Setagaya ma najwięcej ludności, zaś Ōta największą powierzchnię.

System Wyjątkowość systemu okręgów polega na tym, że mimo posiadania autonomii lokalnej rady muszą bezkonfliktowo funkcjonować razem w jednym, wielkim obszarze Tokio. System ten równoważy potrzebę utrzymania jednolitej administracji i kontroli na całym obszarze przy jednoczesnym rozwiązywaniu codziennych spraw przez samorządy lokalne, które są bliżej mieszkańców. W 23 okręgach władze metropolitalne odpowiadają za część obowiązków administracyjnych „miasta”, takich jak: usługi wodociągowe i kanalizacyjne oraz straż pożarna. Władze lokalne okręgów mają natomiast autonomię w zakresie samodzielnego zajmowania się sprawami bliskimi życiu mieszkańców, takimi jak: opieka społeczna, edukacja i mieszkalnictwo.

System okręgów specjalnych przeszedł kilka reform. Dawniej były one usytuowane w metropolii tokijskiej jako lokalne jednostki publiczne, ale w celu zwiększenia ich niezależności i autonomii system został zreformowany, aby od 2000 roku zmienić je na podstawowe podmioty lokalne. Ponadto, powołana została oddzielna rada (Metropolitan-Ward Council) jako organ doradczy ds. komunikacji i koordynacji pomiędzy władzami metropolitalnymi a okręgami.

Dzięki temu systemowi rząd metropolitalny dokonuje korekt finansowych zarówno między sobą a okręgami, jak i między samymi okręgami. Władze metropolitalne i okręgi dzielą się odpowiedzialnością za prowadzenie spraw i administrację, a tym samym dzielą się także wpływami podatkowymi.

Podatki Podatki od osób prawnych, od aktywów trwałych oraz specjalny podatek od własności gruntów – które są podatkami komunalnymi – są pobierane przez rząd metropolitalny, ale stała część jest przydzielana rządom okręgowym. Korekta finansowa wśród 23 okręgów ma również na celu wyrównanie dysproporcji w dochodach fiskalnych poszczególnych okręgów w przypadku nierównego podziału środków. Kiedy podstawowa potrzeba fiskalna okręgu przewyższa jego podstawowe dochody fiskalne, różnica jest nadrabiana w formie alokacji od rządu metropolitalnego.

Lista okręgów specjalnych NazwaPowierzchnia(km²)LudnośćKodKażda jednostka samorządu terytorialnego w Japonii posiada przypisany unikalny kod używany do przetwarzania statystycznego i używany w statystykach.jednostkiMapaGłówne dzielnicePolska nazwaRōmajiKanjiframeless|25x25px AdachiAdachi-ku足立区53,25695 53013121frameless|50x50pxAyase, Kitasenju, Takenotsukaframeless|25x25px ArakawaArakawa-ku荒川区10,16217 71313118frameless|50x50pxArakawa, Machiya, Nippori, Minamisenjuframeless|25x25px BunkyōBunkyō-ku文京区11,29240 29713105frameless|50x50pxHongō, Yayoi, Hakusanframeless|25x25px ChiyodaChiyoda-ku千代田区11,6666 75813101frameless|50x50pxNagatachō, Kasumigaseki, Ōtemachi, Marunouchi, Akihabara, Yūrakuchō, Iidabashi, Kandaframeless|25x25px ChūōChūō-ku中央区10,21169 31813102frameless|50x50pxNihonbashi, Kayabachō, Ginza, Tsukiji, Hatchōbori, Shinkawa, Tsukishima, Kachidoki, Tsukudaframeless|25x25px EdogawaEdogawa-ku江戸川区49,90698 18913123frameless|50x50pxKasai, Koiwaframeless|25x25px ItabashiItabashi-ku板橋区32,22584 40313119frameless|50x50pxItabashi, Takashimadairaframeless|25x25px KatsushikaKatsushika-ku葛飾区34,80453 44113122frameless|50x50pxTateishi, Aoto, Kameari, Shibamataframeless|25x25px KitaKita-ku北区20,61355 50113117frameless|50x50pxAkabane, Ōji, Tabataframeless|25x25px KōtōKōtō-ku江東区42,99524 54713108frameless|50x50pxKiba, Ariake, Kameido, Tōyōchō, Monzennakachō, Fukagawa, Kiyosumi, Shirakawa, Etchūjima, Sunamachi, Aomiframeless|25x25px MeguroMeguro-ku目黒区14,67288 50113110frameless|50x50pxMeguro, Nakameguro, Jiyugaoka, Komaba, Aobadai frameless|25x25px MinatoMinato-ku港区20,37260 85113103frameless|50x50pxOdaiba, Shinbashi, Hamamatsuchō, Mita, Roppongi, Toranomon, Aoyama, Azabu, Akasakaframeless|25x25px NakanoNakano-ku中野区15,59345 08913114frameless|50x50pxNakanoframeless|25x25px NerimaNerima-ku練馬区48,08753 04513120frameless|50x50pxNerima, Ōizumi, Hikarigaokaframeless|25x25px ŌtaŌta-ku大田区61,86748 29113111frameless|50x50pxŌmori, Kamata, Haneda, Den-en-chōfuframeless|25x25px SetagayaSetagaya-ku世田谷区58,05948 14713112frameless|50x50pxSetagaya, Shimokitazawa, Kinuta, Karasuyama, Tamagawaframeless|25x25px ShibuyaShibuya-ku渋谷区15,11244 06713113frameless|50x50pxShibuya, Ebisu, Harajuku, Daikanyama, Hirooframeless|25x25px ShinagawaShinagawa-ku品川区22,84422 79513109frameless|50x50pxShinagawa, Gotanda, Ōsaki, Hatanodai, Ōimachi, Tennōzuframeless|25x25px ShinjukuShinjuku-ku新宿区18,22349 74313104frameless|50x50pxShinjuku, Takadanobaba, Ōkubo, Kagurazaka, Ichigaya, Yotsuya, Sendagaya, Yoyogiframeless|25x25px SuginamiSuginami-ku杉並区34,06592 24113115frameless|50x50pxKōenji, Asagaya, Ogikuboframeless|25x25px SumidaSumida-ku墨田区13,77272 19013107frameless|50x50pxKinshichō, Morishita, Ryōgokuframeless|25x25px TaitōTaitō-ku台東区10,11211 77913106frameless|50x50pxUeno, Asakusaframeless|25x25px ToshimaToshima-ku豊島区13,01302 09813116frameless|50x50pxIkebukuro, Komagome, Senkawa, Sugamookręgi specjalne w TokioTōkyōto-kubu東京都区部627,539 744 53413100* W skład okręgów specjalnych Tokio wchodzą obszary, które nie wchodzą w skład żadnych dzielnic: obszar ujścia Arakawy (Arakawa kawaguchi-bu) o pow. 1,12 km², zewnętrzne składowisko odpadów Falochronu Centralnego (Chūō-bōhatei-sotogawa-umetate-chi) o pow. 1,22 km², nowe miejsce utylizacji odpadów morskich (Shin-kaimen-shobunjō) o pow. 2,36 km².

Zobacz też Tokio podział administracyjny Japonii

Uwagi

Przypisy

Bibliografia

Linki zewnętrzne

!