Kamienica przy ulicy Radziwiłłowskiej 20 – zabytkowa kamienica znajdująca się w Krakowie, w dzielnicy I Stare Miasto przy ulicy Radziwiłłowskiej, na Wesołej.
Historia Powstanie budynku datuje się na około 1891 rok, a za jego budowę oraz projekt odpowiadał Aleksander Biborski. Na przestrzeni lat nieruchomość wielokrotnie zmieniała właścicieli. W 1906 roku należała do Leokadii Bieńkowskiej, a pięć lat później, w 1911 roku, jej właścicielem został Edward Byliński. Istotne zmiany techniczne wprowadzono w okresie 1937–1938, kiedy to z inicjatywy Michaliny i Kazimierza Nowaków zlikwidowano zewnętrzne toalety i przeniesiono je bezpośrednio do przestrzeni mieszkalnej. Kolejna zmiana struktury własnościowej nastąpiła w połowie 1939 roku, a stan ten utrzymał się do połowy 1975 roku, kiedy to nieruchomość przejęły kolejne podmioty.
W latach 1918–1922 kamienica była zamieszkiwana przez Anielę Salawę, błogosławioną Kościoła katolickiego. Fakt ten upamiętnia tablica pamiątkowa, wmurowana w elewację budynku.
17 października 1990 kamienica została wpisana do rejestru zabytków. Znajduje się także w gminnej ewidencji zabytków.
Architektura Obiekt ten stanowi element zwartej zabudowy po zachodniej stronie ulicy Radziwiłłowska (dawniej Mikołaja Reja). Konstrukcja z cegły liczy dwie kondygnacje naziemne oraz pełne podpiwniczenie, a wieńczy ją dwuspadowe zadaszenie z poszyciem z papy.
Strukturę budynku uzupełniają elementy zlokalizowane na zapleczu, od północnej strony dziedzińca. Znajduje się tam zewnętrzna, wykonana z drewna klatka schodowa o konstrukcji zabiegowej, która łączy parter z poziomem poddasza. Dodatkowo na każdym piętrze umieszczono dawne pomieszczenia sanitarne, do których dostęp zapewniają otwarte ganki.
Konstrukcja kondygnacji opiera się na powtarzalnym schemacie poziomym, w którym zastosowano układ wielotraktowy (głęboki na dwa i trzy trakty) oraz cztery osie architektoniczne. Wyższe piętra – pierwsze oraz drugie – zostały podzielone symetrycznie na dwa lokale mieszkalne każde. Odmienny podział wprowadzono na najniższej kondygnacji użytkowej, gdzie pierwotną przestrzeń mieszkalną po południowej stronie korytarza rozdzielono na dwie jednostki.
Ciąg komunikacyjny budynku stanowi zamknięta sień, która nie pełni funkcji przejazdowej i została umiejscowiona w trzeciej osi, licząc od południowego krańca obiektu.
Przypisy
Kategoria:Dzielnica I Stare Miasto Kategoria:Zabytkowe kamienice przy ulicy Radziwiłłowskiej w Krakowie Kategoria:Budynki w Polsce oddane do użytku w 1880 Kategoria:Obiekty w Krakowie wpisane do gminnej ewidencji zabytków