Głowienka marchwiówka (Coptocephala scopolina) – gatunek chrząszcza z rodziny stonkowatych i podrodziny zmróżek. Zamieszkuje Europę.
Taksonomia Gatunek ten opisany został po raz pierwszy w 1767 roku przez Karola Linneusza pod nazwą Chrysomela scopolina. Wyróżnia się w jego obrębie siedem podgatunków: Coptocephala scopolina alticola Cobos, 1954 Coptocephala scopolina floralis (Olivier, 1791) Coptocephala scopolina kuesteri Kraatz, 1872 Coptocephala scopolina nana Baguena, 1960 Coptocephala scopolina punctata Weise, 1889 Coptocephala scopolina scopolina (Linnaeus, 1767)
Morfologia thumb|left|Samiec podgatunku C. s. floralis Chrząszcz o walcowatym ciele długości od 5 do 7 mm. Głowa jest czarna włącznie z wargą górną, u samca niemal czworokątna i bardzo szeroka, u samic znacznie mniejsza. Przedplecze jest pomarańczowe do czerwonego. Barwa tarczki jest czarna. Pokrywy są pomarańczowe do czerwonych z czarnym, zmiennym wzorem. Na powierzchni pokryw występują wyraźne punkty z tendencją do układania się w nieregularne szeregi oraz lekkie zmarszczki, nadające im nieco matowego połysku. U C. s. floralis tył pokryw bywa owłosiony, u pozostałych podgatunków są one zupełnie nagie. Odnóża u większości podgatunków są całkowicie czarne, jednak C. s. floralis i C. s. nana miewają golenie częściowo lub całkowicie czerwone. Genitalia samca cechują się edeagusem o spodniej powierzchni zwykle równomiernie wypukłej, co najwyżej ze szczątkowym nabrzmieniem podłużnym, pozbawionej okienka z białawą błoną.
Ekologia i występowanie thumb|Imago na roślinie żywicielskiej Owad ciepłolubny, zasiedlający suche, trawiaste zbocza, pobrzeża lasów, polany i zarośla. Jest polifagicznym fitofagiem. Wśród jego roślin żywicielskich wymieniane są marchew zwyczajna, żebrzyca roczna, omanowiec lepki i chondrilla sztywna. Larwy żerują na martwych liściach, natomiast postacie dorosłe na kwiatach i żywych liściach. Aktywne osobniki dorosłe obserwuje się od kwietnia do października.
Gatunek palearktyczny, europejski. Podgatunek nominatywny znany jest z Hiszpanii, Andory, Francji, Niemiec, Austrii, Włoch, Polski, Chorwacji oraz Bośni i Hercegowiny. W Polsce podawany był z pojedynczych stanowisk na południowym wschodzie kraju. C. s. kuesteri podawany jest ze Szwajcarii, Włoch, Słowenii, Chorwacji i Serbii. C. s. floralis zamieszkuje tereny Portugalii i Hiszpanii. Pozostałe podgatunki są endemitami Hiszpanii, przy czym C. s. alticola ograniczony jest do pasma Sierra Nevada.
Przypisy
Kategoria:Stonkowate Kategoria:Chrząszcze Europy Kategoria:Gatunki i podgatunki zwierząt nazwane w 1767 roku