Andrzej Sikorski (ur. 17 lipca 1953 w Gdańsku, zm. 11 listopada 2023) – polski archeolog, poeta, prozaik, dziennikarz prasowo-radiowy, krytyk literacki, wykładowca w Instytucie Prahistorii Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. Członek Stowarzyszenia Pisarzy Polskich.
Życiorys Andrzej Sikorski urodził się 17 lipca 1953 roku w Gdańsku, wychował w Pruszczu Gdańskim, gdzie w 1972 roku ukończył I Liceum Ogólnokształcące im. Marii KonopnickiejAndrzej Kowalczyk, „Archeolog z powerem” – wspomnienie o Andrzeju Sikorskim (1953–2023). Studia Lednickie, t. XXII (2023), s. 247–252, PL ISSN 0860-7893; e-ISSN 2353-7906..
W latach 1973–1978 studiował archeologię na Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza w Poznaniu (praca magisterska „Osada w Nawinie (stan. 6), woj. Koszalin”, która została opublikowana w 1979 w 9. tomie „Koszalińskich Zeszytów Muzealnych”, s. 3–45). Po studiach przez rok pracował w Muzeum Archeologicznym w Poznaniu. Od roku 1979 był pracownikiem Wydziału Archeologii Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu na stanowisku wykładowcy w Instytucie Prahistorii.
mały|Andrzej Sikorski podczas badań terenowych mały|Andrzej Sikorski podczas badań terenowych Specjalizacją Andrzeja Sikorskiego była problematyka archeologii średniowiecza i okresu nowożytnego, szczególnie rzemiosł i wyrobów (m.in. z gliny, włókienniczych i plecionkach) oraz funeralia. W trakcie 44-letniej pracy zawodowej zajmował się pomiarami i analizami laboratoryjnymi tekstyliów pradziejowych, średniowiecznych i nowożytnych oraz ich odcisków. Był badaczem terenowym, brał udział i współprowadził badania wykopaliskowe m.in. w rejonie Białogardu (1974–1995), w Górze koło Pobiedzisk i w Poznaniu (zespół pałacowo-sakralny na Ostrowie Tumskim, cmentarzysko przy kościele NMP, kanonie, Mur Lubrańskiego: 1999–2016; badania Kolegiaty św. Marii Magdaleny: 2016–2017).
Zmarł 11 listopada 2023 roku.
Twórczość literacka Andrzej Sikorski był autorem ponad 20. publikacji książkowych, w tym 13. tomów poetyckich. Literacko zadebiutował w 1978 roku na łamach poznańskiego „Nurtu” – miesięcznika społeczno-kulturalnego. W roku 1980 został wydany jego zbiór wierszy „Listy” w serii ósmej „Pokolenia, które wstępuje”. Od roku 1989 był członkiem Stowarzyszenia Pisarzy Polskich, a później również Stowarzyszenia Autorów ZAiKS.
Był redaktorem czarno-białej serii tomików wydawanych w latach 80. i 90. oraz książek poetyckich wydawanych w poznańskim Wydawnictwie Flos Carmeli. Przez wiele lat organizował spotkania literackie w Piwnicy Duchowej w podziemiach klasztoru oo. Karmelitów Bosych w Poznaniu. W 1992 roku stworzył i redagował poetycką Antologię Bożonarodzeniową. Jego twórczość wielokrotnie była publikowana na łamach czasopism i portalach literackich m.in. w „Neonach-Tożsamość”, współtworzył Antologię Poezji Twórców Powiatu Gdańskiego „Niebieskie neony”. Przez wiele lat Andrzej Sikorski prowadził audycje radiowe m.in. w Radiu Emaus: „Notki historyczne”, cykl rozmów „O mnie, o Tobie, o nas” oraz współprowadził audycję dla dzieci „Owieczka Magda i przyjaciele”. Był autorem słuchowisk i monodramów radiowych.
8 listopada 2024 roku w Parku na os. Wichrowe Wzgórze w Poznaniu została odsłonięta ławeczka imienia Andrzeja Sikorskiego. 17 listopada 2025 w Poznaniu na Ostrowie Tumskim nastąpiło uroczyste odsłonięcie tablicy pamiątkowej poświęconej pamięci Andrzeja Sikorskiego. mały|Ławeczka im. A. Sikorskiego mały|Ławeczka im. A. Sikorskiego
Tomy poetyckie „Listy”, Pokolenie, które wstępuje, seria VIII, t. 5 (red. M. Wawrzkiewicz), MAW, Warszawa 1980 „Ślimaczy dzwonnik”, Wyd. Poznańskie, Poznań 1985 „Prawie wszystkie listy”, Wyd. Poznańskie, Poznań 1987 „Wiecznie szczęśliwe dzieci”, Wyd. Pallottinum, Poznań 1989 „Motyl na wieży Babel” (poemat poświęconym zmarłemu koledze, poecie Andrzejowi Babińskiemu), Wyd. Poznańskie, Poznań 1990 „Pod każdą gwiazdą zielenią się rajskie gałęzie”, Wyd. „Księgarnia św. Wojciecha”, Poznań 1991 „Stąd wyruszyłeś i tutaj powracasz”, Wyd. Pallottinum, Poznań 1991 „A poranek był mroźny i nieparzysty”, Wyd. Literackie „Parnas”, Poznań 1996 „od do”, Wyd. „Kontekst, Poznań 2005. „Ten poranek był mroźny i nieparzysty”, Księgarnia św. Wojciecha 2006 „Wiersze świąteczne”, Księgarnia św. Wojciecha, Poznań 2007 „niepewne”, Wydawnictwo Flos Carmeli, Poznań 2015
Książki dla dzieci „Taki mój”, Wyd. Pallottinum, Poznań 1991 „Jeż Chermółka”, Wyd. Pallottinum, Poznań 1991 „Więc tylko Cię pocałuję”, Wyd. Literackie „Parnas”. Poznań 1991 „Nazaretański pamiętniczek”, Wyd. Pallottinum, Poznań 1993 „Latawiec Jeża Chermółki”, Wyd. Pallottinum, Poznań 1996 „W grudniu”, Wyd. Pallottinum, Poznań 2000 „Jeszcze jedna opowieść”, Wyd. Pallottinum, Poznań 2001 „Chwalmy pieśnią! Majowe spotkania dla dzieci”, Wyd. „Hlondianum”, Poznań 2006 „Pójdźmy w tę noc”, Wyd. Hlondianum, Poznań 2006 „Ledna i Mieczek. Tajemnica z jeziora”, Muzeum Pierwszych Piastów na Lednicy, Lednica 2009 „Legendy Poznania i Brna” – Poznaňské a brněnské pověsti (Andrzej Sikorski i Roman Juránek, ilustracje Anna Chmielnik), Wyd. Miejskie Posnania, Poznań 2016 „Legendy Poznania”, Wyd. Miejskie Posnania, Poznań 2018 „Legendy Poznania” wersja angielska, Wyd. Miejskie Posnania 2020 „Legendy Poznania” wersja ukraińska, Wyd. Miejskie Posnania 2022 „Pod dachem Ulmów”, Wyd. Świętego Wojciecha 2023 „Ledna i Mieczek. Tajemnica z jeziora”, Muzeum Pierwszych Piastów na Lednicy, Lednica, 2024
Dramaty i scenariusze „Tu, na tym miejscu... Rzecz na 50. rocznicę Powstania Poznańskiego’56”, stwprzpna wspólnie z bp. M. Jędraszewskim, Księgarnia św. Wojciecha, Poznań 2006 „Misterium Wielkanocne’06”, w:/ Misteria pasyjne i wielkanocne. Inscenizacje dla dzieci i młodzieży oraz rozważania Drogi Krzyżowej, Wyd. Hlondianum, Poznań 2006, s. 89–96. „Droga Krzyżowa”, monodram radiowy tworzony w latach 2009–2023, Radio Emaus, Poznań
Wywiady-rzeki „Któż to opisze, któż to uciszy. Rozmowy z Wincentym Różańskim”, książka stworzona wspólnie z Piotrem Kępińskim, Wyd. Obserwator, 1997 „Nie byłem Papkinem”, wywiad-rzeka z Jerzym Stasiukiem, aktorem poznańskiego Teatru Nowego stworzony wspólnie z Piotrem Kępińskim, Wyd. Obserwator, 1999
Antologie Antologia Bożonarodzeniowa, lata 1992–2023 „Poznań fantastyczny – miasto wyobraźni”, opowiadanie „Zamurowani od północy”, Wyd. Miejskie Posnania, Poznań 2014 Antologia Poezji Twórców Powiatu Gdańskiego „Niebieskie neony”, wyd. Stowarzyszenie Przyjaciół Pruszcza Gd. i Okolicznych Gmin, Pruszcz Gdański 2014 Antologia „Kto wam pozwolił tak pięknie żyć...” / Antologìâ „Hto vam dozvoliv tak čudovo žiti...”, 2023 Almanach „Czas pojąć ten świat – czas ukoić ból”, Fundacja Otwartych Na Twórczość 2024
Twórczość naukowa Wybrane publikacje naukowe: Badania na osadzie wczesnośredniowiecznej w Nasutowie, stanowisko 4, gm. Białogard, w roku 1979, Koszalińskie Zeszyty Muzealne, t. 11, 1981, s. 45–59. z H. Machajewskim, Młodszy okres przedrzymski, okres rzymski i okres wędrówek ludów na Pomorzu Środkowym, Inventaria Archaeologica, Fas. LIII, Warszawa-Łódź 1985. Problem ceramiki typu Dziedzice w świetle badań w Dębczynie, woj. Koszalin, Folia Praehistorica Posnaniensia, t. 2: 1987, s. 279–302. z S. Bakierą i A. Wójciakiem, Z badań laboratoryjnych nad własnościami fizycznymi ceramiki z osady w Warszkowie, na Pomorzu Środkowym, Fontes Archaeologici Posnanienses, t. XXXVI (1987/1988), 1988, s. 129–136. z J. Foglem i S. Bakierą, Uwagi na temat relacji wybranych elementów średniowiecznej aglomeracji śremskiej (gród-miasto-przeprawa warciańska), Fontes Archaeologici Posnanienses, t. XXXVI (1987/1988), 1988, s. 137–157. z M. Karą, Wstępne wyniki badań laboratoryjnych kafli z opactwa benedyktynów w Lubiniu, Kwartalnik Historii Kultury Materialnej, r. XXXVI, nr 4, 1988, s. 665–680. Duże naczynie ceramiczne z Łekna, gm. Wągrowiec, woj. Piła. Wyniki badań laboratoryjnych: udarności, nasiąkliwości i twardości powierzchniowej w stanie naturalnym, Studia i materiały do dziejów Pałuk, t. 1, 1989, s. 225–239. Tkaniny z wczesnośredniowiecznego cmentarzyska „szkieletowego” w Dębczynie, gm. Białogard, województwo koszalińskie,Materiały Zachodniopomorskie, t. XXXV/VI (1989/90),1989, s. 159–172. Nowe aspekty metodyki badań palenisk, Sprawozdania Archeologiczne, t. XLIII: 1991, s. 319–328. z A. Wójciakiem, Udarność i nasiąkliwość fragmentów ceramiki naczyniowej z terenów Pomorza Zachodniego i Pojezierza Krajeńskiego, Folia Praehistorica Posnaniensia, t. IV, 1991, s. 27 48. z J. Żakiem, Sytuacja kulturowa we wczesnym średniowieczu na Pomorzu Środkowym,, [w:] Z badań nad dziejami stosunków polsko-niemieckich, Poznań 1991, s. 189–208. z P. Pawlakiem, R. Pietrzakiem, Paleniska i obiekt kremacyjny z Mutowa, gm. Szamotuły, woj. poznańskie, stan. 2 – nowe aspekty metodyki badań, Wielkopolskie Sprawozdania Archeologiczne, t. 2, 1993, s. 59–76. Ceramika naczyniowa z Łekna, stanowisko nr 3 (wykopy VIII i IX), Studia i materiały do dziejów Pałuk, 1995, s. 95–120. z H. Kóčka-Krenz i P. Pawlakiem, Grób kobiety z wczesnośredniowiecznego cmentarzyska szkieletowego w Poznaniu-Śródce (przyczynek do interpretacji funkcjonalnej kaptorg), Folia Praehistorica Posnaniensia, t. 7: 1995, s. 281–294. z W. Rączkowskim i A. Szymczakiem, Datowanie ceramiki wczesnośredniowiecznej z osady w Warszkowie, gm. Sławno, stan. 26, w świetle badań radiowęglowych, Acta Universitatis Nicolai Copernici, Archeologia XXIII, 1995, s. 37–68. z M. Brzostowiczem i A. Wójciakiem, Wartości techniczne i użytkowe wielkopolskich naczyń glinianych z IX – X wieku, Fontes Archaeologici Posnanienses, vol. XXXVIII: 1997, s. 5–12. z H. Kóčką-Krenz, Grób „księżniczki” z Dębczyna w woj. koszalińskim (stan. 53),, [w:] Kraje słowiańskie w wiekach średnich. Profanum i sacrum, Poznań 1998, s. 525–535. Analiza tkanin znalezionych na grzęzidłach z Góry, stan. 18, gm. Pobiedziska, byłe woj. poznańskie, Wielkopolskie Sprawozdania Archeologiczne, t. V, 2000, s. 259–270. Tkaniny z cmentarzyska ludności kultury wielbarskiej w Kowalewku,, [w:] T. Skorupka, Kowalewko 12. Cmentarzysko birytualne ludności kultury wielbarskiej (od połowy I w. n.e. do początku III w. n.e.), Archeologiczne badania ratownicze wzdłuż trasy Gazociągu Tranzytowego (red. M. Gierlach), t. II Wielkopolska, cz. 3, 2001, s. 451–465. Fragmenty „złotej nitki” z Rybitw-Ostrowa Lednickiego, stan. 2, Studia Lednickie VII, 2002, s. 43–49. z J. Foglem, Pawilon Białej Damy w Kórniku (przyczynek do interdyscyplinarnych badań nad urządzeniami parków rezydencjonalnych doby baroku w Polsce), Archaeologia Historica Polona, t. 12, 2002, s. 159–191. z T. Szczurkiem, Monety z wczesnośredniowiecznego cmentarzyska szkieletowego w Dębczynie na Pomorzu, [w:] Moneta i kontakty mennicze w rejonie Morza Bałtyckiego XIII-XVIII w. Materiały z konferencji w Toruniu, 12–13 listopada 1992, Toruń, 2002, s. 7–32. Łekno, pow. Wągrowiec, woj. wielkopolskie, stan. 19. Wyniki badań nad ceramiką średniowieczną i nowożytną, Studia i materiały do dziejów Pałuk (red. A. M. Wyrwa), t. IV, 2003, s. 67–123. Nie tylko o tkaninie wykopaliskowej z Wielkopolski, Biuletyn Konserwatorski, t. 2: 2003, s. 123–142. Ślady tkanin na monetach arabskich i ozdobach srebrnych ze skarbu z Grzybowa, pow. Września, [w:] Archeologia powiatu wrzesińskiego (red. M. Brzostowicz), Poznań-Września, 2003, s. 187–197. z I. Marciniak, Złote nitki z poznańskiego Ostrowa Tumskiego, Wielkopolskie Sprawozdania Archeologiczne, t. 6: 2003, s. 129–139. wraz z J. Ruminiecką i J. Wenzel, Ceramika grafitowa z Ostrowa Tumskiego w Poznaniu, Folia Praehistorica Posnaniensia, t. XII, 2004, s. 265–281. wraz z A. Dębskim, Ostrów Tumski 10-charakterystyka warstw i materiałów źródłowych w wykopie XXIV,, [w:] Poznań we wczesnym średniowieczu, t. 5: 2005, s. 23–58. z A. Wrzesińską i J. Wrzesińskim, Fragmenty tkanin z dwóch wczesnośredniowiecznych, grobów cmentarzyska „Mały Skansen”. Kilka uwag o ubraniu wczesnośredniowiecznym, Studia Lednickie t. VIII, 2005, s. 149–166.