Maria Elżbieta Opielińska (ur. 8 lipca 1902 w Zduńskiej WoliBożyk 2015, s. 190, zm. 30 kwietnia 1975 we WrocławiuBożyk 2015, s. 206, 207) – polska nauczycielka.
Życiorys Urodziła się w rodzinie farmaceutów Tadeusza oraz Kamilli z Kuczyńskich. Ojciec był współwłaścicielem apteki w Zduńskiej Woli. W 1910 rodzice przenieśli się z dziećmi do Warszawy i tam Maria uczyła się do 1919 r. w prywatnej szkole prowadzonej przez Paulinę Hewelke, pod koniec jej edukacji przemianowanej na Gimnazjum im. Klementyny HoffmanowejBożyk 2015, s. 190, 191. Od 1920 do 1925 studiowała nauki przyrodnicze na Uniwersytecie Warszawskim, uzyskując tam absolutorium. Od 1925 do 1932 nauczała biologii w Państwowym Gimnazjum im. Królowej Jadwigi w SiedlcachBożyk 2015, s. 193. W 1932 przeniosła się do Kielc, w związku z objęciem stanowiska dyrektorki Państwowego Gimnazjum i Liceum Żeńskiego im. bł. KingiBożyk 2015, s. 195. Placówką tą kierowała aż do początku II wojny światowejBożyk 2015, s. 197, a następnie od stycznia 1945 do 1946, gdy utraciła pracę w wyniku represji komunistycznychBożyk 2015, s. 202, 205.
W czasie niemieckiej okupacji Polski była współorganizatorką i nauczycielką tajnego nauczania w Kielcach, z ramienia władz podziemnych nadzorowała też takie nauczanie w Kielcach, Częstochowie i Radomiu. Wstąpiła do Związku Walki Zbrojnej, a potem do Armii Krajowej, służąc w Wojskowej Służbie KobietBożyk 2015, s. 199-201.
Jesienią 1946 zagrożona aresztowaniem przez Urząd Bezpieczeństwa zbiegła do Wrocławia. Od 1946 do 1948 organizowała Uniwersytet Ludowy w Borowej, po jego likwidacji kierowała do 1950 w Karpaczu placówką dla polskich dziewcząt powracających z zesłania w ZSRR, a od 1950 do śmierci uczyła biologii we wrocławskich liceach ogólnokształcących dla pracujących, najpierw w I LO, a od 1958 w II LOBożyk 2015, s. 205-207. Choć w 1956 władze unieważniły jej karne zwolnienie z pracy, to pomimo swoich starań nie otrzymała już kierowniczych stanowisk w edukacji i uniemożliwiono jej pracę w innych szkołach średnich niż te przeznaczone dla dorosłychBożyk 2015, s. 206, 207.
Oprócz pracy zawodowej udzielała się społecznie. Zarówno jako uczennica, jak i nauczycielka działała w harcerstwieBożyk 2015, s. 192, 197, od 1926 r. była członkinią Związku Nauczycielstwa PolskiegoBożyk 2015, s. 194, w okresie międzywojennym działa również w Polskim Czerwonym KrzyżuBożyk 2015, s. 197.
Pochowana w Kielcach, na Cmentarzu NowymBożyk 2015, s. 207.
Była młodszą siostrą Jana OpielińskiegoBożyk 2015, s. 190, 192.
Nagrody i upamiętnienie Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski (1975)Archiwum Państwowe w Kielcach, Zbiór Marii Opielińskiej Złota Odznaka ZNP (1975)Archiwum Państwowe w Kielcach, Zbiór Marii Opielińskiej
W 1995 uhonorowano ją tablicą pamiątkową na gmachu, w którym mieszkała w Kielcach, przy ul. Mickiewicza nr 1, a w 2008 jej nazwiskiem nazwano ulicę w KielcachBożyk 2015, s. 207.
Przypisy
Bibliografia Bożyk I., 2015: Sylwetka Marii Opielińskiej – nauczycielki, dyrektorki, działaczki ZNP i TON. Przegląd Historyczno-Oświatowy, nr 3–4, str. 190-211.
Kategoria:Polscy nauczyciele Kategoria:Członkowie Związku Nauczycielstwa Polskiego Kategoria:Żołnierze Wojskowej Służby Kobiet Kategoria:Ludzie związani z Kielcami Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski (Polska Ludowa) Kategoria:Urodzeni w 1902 Kategoria:Zmarli w 1975 Kategoria:Absolwenci IX Liceum Ogólnokształcącego im. Klementyny Hoffmanowej w Warszawie