Fosforan glinu, – nieorganiczny związek chemiczny, sól kwasu fosforowego i glinu. W naturze występuje jako minerał . Znanych jest wiele syntetycznych form fosforanu glinu. Mają strukturę krystaliczną podobną do zeolitów i niektóre z nich są stosowane jako katalizatory, wymieniacze jonowe lub sita molekularne.
Berlinit Berlinit przypomina kwarc i ma podobną do niego strukturę krystaliczną, gdzie zamiast atomów Si znajdują się atomy Al i P. W strukturze tetraedry i występują naprzemiennie. Podobnie jak kwarc, wykazuje chiralność i właściwości piezoelektryczne. Po podgrzaniu krystaliczny (berlinit) przekształca się w formy analogiczne do trydymitu i krystobalitu, odmian polimorficznych ditlenku krzemu.
Zastosowania Sita molekularne Istnieje wiele rodzajów sit molekularnych wytworzonych z fosforanu glinu. Pierwsze z nich opisano w 1982 roku. Wszystkie mają taki sam skład chemiczny () i posiadają mikroporowatą strukturę powierzchni. Posiadają strukturę krystaliczną złożoną z naprzemiennie występujących tetraedrów i , tak samo jak gęstszy, pozbawiony porów berlinit. Struktury te dla różnych glinofosforanowych sit molekularnych różnią się między sobą orientacją tetraedrów i , tworząc pory o różnych rozmiarach. Pod tym względem przypominają one zeolity glinokrzemianowe. Typowy sposób przygotowania glinofosforanów obejmuje reakcję hydrotermalną kwasu fosforowego i glinu w postaci wodorotlenku, soli, jak np. azotan glinu, lub alkoholanuAlkoholany, przy kontrolowanym pH w obecności amin organicznych. Te cząsteczki organiczne działają jako czynniki kierujące krystalizacją (SDA, ), sterując wzrostem struktury porowatej.
Inne Fosforan glinu, obok wodorotlenku glinu, jest jednym z najczęściej stosowanych adiuwantów immunologicznych w szczepionkach. Adjuwanty aluminiowe są szeroko stosowane ze względu na długą historię stosowania, bezpieczeństwo i skuteczność w przypadku większości antygenów.
Podobnie jak wodorotlenek glinu, stosowany jest jako środek na zgagę. Neutralizuje kwas żołądkowy (HCl) tworząc z nim . Do 20% aluminium z przyjmowanych soli zobojętniających kwas żołądkowy może zostać wchłonięte z przewodu pokarmowego. Pomimo pewnych niepotwierdzonych obaw dotyczących neurologicznych skutków aluminium, uważa się, że fosforan glinu i sole wodorotlenkowe są bezpieczne jako środki zobojętniające kwas żołądkowy przy normalnym stosowaniu, nawet w trakcie ciąży czy karmienia piersią.
jest składnikiem białych barwników, inhibitorów korozji, cementów i cementów stomatologicznych. Podobne zastosowania mają również związki pokrewne. Na przykład () jest stosowany w cementach dentystycznych, powłokach metalowych, kompozycjach szkliwa i spoiwach ogniotrwałych, a jest stosowany w cementach i spoiwach ogniotrwałych oraz klejach.
Powiązane związki chemiczne występuje w naturze w postaci minerałów: waryscytu i meta-waryscytu. Dwuwodny fosforan glinu ma strukturę, którą można uznać za zbiór tetra- i oktaedrycznych jednostek anionów fosforanowych, kationów glinu oraz wody. Jony mają liczbę koordynacyjną 6, a jony liczbę koordynacyjną 4.
Znana jest również syntetycznie otrzymana forma uwodniona .
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Związki glinu Glinu