Witold Jarzynka (ur. 20 lipca 1932 w Wasiliszkach, zm. 3 grudnia 2010 w Szczecinie) – polski architekt związany z powojennym Szczecinem, doktor nauk technicznychKsięga jubileuszowa 50-lecia Wydziału Budownictwa i Architektury Politechniki Szczecińskiej. Szczecin 1996, s. 509–510. ISBN 83-906847-2-1. w zakresie architektury, profesor Politechniki Szczecińskiej, nauczyciel akademicki.
Życiorys Witold Jarzynka urodził się w rodzinie inteligenckiej na terenie obecnej BiałorusiWojciech Bal, Robert Dawidowski, Ryszard Długopolski, Adam M. Szymski. Architektura polska lat 1945–1960 na obszarze Pomorza Zachodniego. Wyd. II. Księży Młyn Wyd. Michał Koliński Łódź 2022, s. 323–326. ISBN 978-83-7729-475-8. Maturę zdał w Liceum Ogólnokształcącym im. Stanisława Wyspiańskiego w Mławie w klasie matematyczno-fizycznej. W 1950 rozpoczął studia na Wydziale Architektury Szkoły Inżynierskiej w Szczecinie, gdzie w 1954 otrzymał dyplom inżyniera architekta na podstawie projektu klauzulowego Schronisko wysokogórskie wykonanego pod kierunkiem dr inż. Marka Leykama. W latach 1957–1959 kontynuował w trybie eksternistycznym uzupełniające studia magisterskie na Wydziale Architektury Politechniki Gdańskiej. W 1967 ukończył dwuletnie Studium podyplomowe Planowania Przestrzennego na Wydziale Budownictwa i Architektury Politechniki Szczecińskiej. W 1969 został mianowany docentem. W 1984 po obronie dysertacji Kształtowanie przestrzenno-funkcjonalne zespołów mieszkaniowych w aspekcie tworzenia warunków integracji i identyfikacji środowiskowej Rada Wydziału Budownictwa i Architektury Politechniki Szczecińskiej (promotor prof. Stanisław Latour) nadała mu stopień naukowy doktora nauk technicznych. W 1995 został mianowany na stanowisko profesora nadzwyczajnego Politechniki SzczecińskiejKarol Krzątała. In memoriam prof. dr. inż. arch. Witolda Jarzynki. „Forum Uczelniane”. Pismo ZUT w Szczecinie 2011, 1(9), s. 39.. Na emeryturę przeszedł w 2002. W tym samym roku z okazji 70-lecia jego urodzin odbyła się sesja naukowa Dydaktyka i praktyka w architekturze.
Witold Jarzynka został pochowany 20 grudnia 2010 na Cmentarzu Centralnym w Szczecinie (kw. 87F/4/10)Witold Jarzynka – lokalizacja grobu na Cmentarzu Centralnym w Szczecinie (dostęp 2024-11-12).. Pozostawił córkę Dorotę, mgr inż. architektKsięga jubileuszowa 50-lecia Wydziału Budownictwa i Architektury Politechniki Szczecińskiej. Szczecin 1996, s. 167. ISBN 83-906847-2-1..
Praca projektowa Bezpośrednio po studiach inżynierskich w 1954 rozpoczął pracę w zawodzie architekta w szczecińskim Biurze Projektów Budownictwa Miejskiego „Miastoprojekt”, gdzie był zatrudniony kolejno na stanowiskach starszego asystenta, starszego projektanta, kierownika pracowni, głównego projektantaAndrzej Androchowicz. Witold Jarzynka – biogram w Encyklopedii Pomorza Zachodniego pomeranica.pl. i generalnego projektanta zespołów mieszkaniowych. Pracował tam do 1983 z przerwą w latach 1979–1980, kiedy pełnił funkcję głównego architekta województwa.
Był autorem lub współautorem ponad 150 projektów architektonicznych i urbanistycznych, z których większość została zrealizowana. Były wśród nich projekty domów mieszkalnych i zespołów mieszkaniowych, budynki usługowe i użyteczności publicznej oraz opracowania urbanistyczne i studia krajobrazowe. Do najważniejszych realizacji należą: odbudowa starego miasta w Stargardzie oraz zaprojektowanie nowej zabudowy Kołobrzegu, Świnoujścia i Szczecina (np. zabudowa typu „miasteczko” na terenie osiedla Majowe). W 1979 został Głównym Architektem Województwa, jednak na skutek braku porozumienia z władzami wojewódzkimi w kwestii ochrony środowiska naturalnego, w 1980 powrócił do pracy w „Miastoprojekcie”, gdzie objął funkcję generalnego projektanta zespołów mieszkaniowych. W 1980 uzyskał status architekta twórcy, nadany przez Ministra Kultury i Sztuki. Brał udział w 19 krajowych i zagranicznych konkursach urbanistyczno-architektonicznych, zdobywając wiele nagród i wyróżnień. Za swój najważniejszy projekt uważał adaptację XIX-wiecznej wieży ciśnień na Wzgórzu Hetmańskim w Szczecinie na zespół sakralny (kościół pw. Matki Boskiej Jasnogórskiej z dwiema kaplicami, kruchtą i zakrystią)Historia parafii „Zespół Sakralny na Wzgórzu Hetmańskim” na stronie internetowej parafii (dostęp 2024-11-12)..
Praca dydaktyczna Obok działalności projektowej zajmował się równolegle pracą dydaktyczną na Politechnice Szczecińskiej. W 1969 jako docent kontraktowy prowadził zajęcia dydaktyczne z projektowania architektonicznego mieszkalnictwa. W 1982 przeszedł na stałe do pracy na uczelni. Objął stanowisko kierownika Zakładu Projektowania Zespołów Mieszkaniowych w tym Instytucie. W latach 1984–1987 pełnił funkcję zastępcy dyrektora, a w latach 1993–1996 dyrektora Instytutu Architektury i Planowania Przestrzennego. W latach 1987–1990 był prodziekanem Wydziału Budownictwa i Architektury. Był członkiem Instytutowej Komisji ds. programów studiów. Wypromował 63 magistrów inżynierów architektów. Projekt wykonany pod jego kierunkiem uzyskał w ogólnopolskim konkursie SARP Nagrodę im. architektów Stanisława Skrypija i Stanisława NowickiegoDyplom Roku SARP: od 1964. aż do dziś. Informacja prasowa z 28.04.2020 (dostęp 2024-11-12). i uznany został za najlepszą pracę dyplomową 1987 w Polsce.
Praca organizacyjna W 1955 został członkiem szczecińskiego Oddziału Stowarzyszenia Architektów Polskich.19 lat pracował w Zarządzie Oddziału, pełniąc funkcje wiceprezesa (w latach 1963–1966) i przewodniczącego Kolegium Sędziów Konkursowych. Należał do Sekcji Komitetu Architektury i Urbanistyki Oddziału PAN w Gdańsku oraz Zachodniopomorskiej Okręgowej Izby Architektów RP.
Współuczestniczył w organizacji krajowych i zagranicznych konferencji naukowych oraz seminarium prowadzonego w ramach studium doktoranckiego na Wydziale Architektury Uniwersytetu Technicznego w Walencji (1994). Był autorem opracowań naukowo-badawczych z zakresu architektury mieszkaniowej i architektury użyteczności publicznej (prace monograficzne, referaty, artykuły i komunikaty naukowe).
W latach 1987–1990 pełnił funkcję prodziekana Wydziału Architektury Politechniki Szczecińskiej, a w latach 1993–1996 – dyrektora Instytutu Architektury i Planowania Przestrzennego na tym Wydziale.
Wybrane publikacje Adaptacja XIX-wiecznej wieży ciśnień na Wzgórzu Hetmańskim w Szczecinie na zespół sakralny. Wyd. Uczeln. Polit. Szczec. Szczecin 1988 Środowisko mieszkaniowe – dom – mieszkanie a ekologia. Prace Nauk. Polit. Szczec. 1992, 466 (wsp. Marek Wołoszyn, Leszek Światek) Środowisko mieszkaniowe w zabudowie miejskiej. 2001 Z architekturą w tle. ZAPOL Szczecin 2002 mały|Zespół sakralny na Wzgórzu Hetmańskim w Szczecinie, proj. W. Jarzynka, R. Burbicki i R. Rodecki
Wybrane projekty architektoniczneEncyklopedia Szczecina. Wydanie jubileuszowe z okazji 70-lecia polskiego Szczecina. Red. Tadeusz Białecki. Szczec. Tow. Kult. Szczecin 2015, s. 372. ISBN 978-83-942725-0-0.Prof. dr inż. arch. Witold Józef Jarzynka w dziale „Pamięci architektów polskich” w witrynie Izby Architektów Rzeczypospolitej Polskiej (dostęp 2024-11-12). Osiedle „Stare Miasto” w Szczecinie (1954) (z zespołem) Osiedla mieszkaniowe „Walki Młodych” i „Poczta” w Kołobrzegu (1957–1963) (wsp. Wacław Furmańczyk) Sanatorium Kormoran w Kołobrzegu (1960) (wsp. Wacław Furmańczyk) kombinat gastronomiczny „Kaskada” w Szczecinie (1961) projekt odbudowy starego Miasta w Stargardzie (1955-1970) (wsp. Wacław Furmańczyk) „Dom Portowca”, ul. Podgórna 26 w Szczecinie (1963) (wsp. Wacław Furmańczyk) budynek mieszkalny, Pl. Zgody/ Wojska Polskiego 26-30, Szczecin (1963–1968) „Mister Szczecina” '70 (wsp. Wacław Furmańczyk) projekt zespołu mieszkalnego osiedla Majowego w Szczecinie (1978–1983) adaptacja zabytkowej wieży ciśnień na zespół sakralny na Wzgórzu Hetmańskim w Szczecinie (1985–1992) (wsp. R. Burbicki, R. Rodecki)
Odznaczenia i nagrody Złoty Krzyż Zasługi Srebrny Krzyż Zasługi Odznaka Zasłużony dla Budownictwa Odznaka Honorowa Gryfa Pomorskiego status twórcy nadany przez Ministra Kultury i Sztuki za całokształt pracy twórczej (1980) Złota Honorowa Odznaka Towarzystwa Przyjaciół Szczecina (1977) Złota Odznaka SARP (1977) Srebrna Odznaka SARP (1968, 1975) Brązowa Odznaka SARP (1963)
Przypisy
Kategoria:Urodzeni w 1932 Kategoria:Polscy urbaniści Kategoria:Polscy inżynierowie Kategoria:Polscy inżynierowie architekci Kategoria:Absolwenci Politechniki Szczecińskiej Kategoria:Nauczyciele akademiccy Politechniki Szczecińskiej Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi Kategoria:Odznaczeni Srebrnym Krzyżem Zasługi Kategoria:Odznaczeni odznaką honorową „Za zasługi dla budownictwa” Kategoria:Odznaczeni Odznaką Honorową Gryfa Pomorskiego Kategoria:Członkowie Stowarzyszenia Architektów Polskich Kategoria:Zmarli w 2010 Kategoria:Pochowani na cmentarzu Centralnym w Szczecinie