Katedra św. Piotra (niem. Dom St. Peter lub St. Petri-Dom) – romańsko-gotycka świątynia rzymskokatolicka znajdująca się w niemieckim mieście Fritzlar, dawna kolegiata, zwyczajowo zwana katedrą (niem. der Dom). Od 2004 nosi tytuł bazyliki mniejszej.

Historia Drewniany kościół pod wezwaniem św. Piotra został zbudowany w roku 724 przez św. Bonifacego-Winfrida, a ok. 732 rozpoczęto budowę klasztoru benedyktynów. Pierwszym opatem został , czczony jako święty. Najwcześniej w okolicach roku 800 wzniesiono tu nową świątynię, o długości 23 m i szerokości 24 m. Budynek został zniszczony w 1079 roku, w trakcie ataku wojsk Rudolfa Szwabskiego na miasto.

Budowę obecnej katedry rozpoczęto około 1085–1090 roku i ukończono prawdopodobnie w roku 1118. W latach 1171–1232 wzniesiono nowe prezbiterium i wieloboczną absydę, podwyższono ściany transeptu i wykonano nowe sklepienia. W 1276 roku ukończono budowę romańsko-gotyckiej kruchty zachodniej (dawnej kaplicy św. Elżbiety), a w 1323 istniały już dwie gotyckie nawy południowe i krużganek. W 1355 lub 1356 roku ukończono budowę kaplicy Mariackiej. W 1560 północno-zachodnią kryptę nadbudowano o szachulcowy kapitularz. W latach 1799–1828 wykonano nowy dach sygnaturki.

7 grudnia 1868, podczas trwającej mszy, wskutek uszkodzeń po nocnej burzy zawalił się dach południowej wieży, zabijając 21 osób i raniąc kolejnych 31. W 1873 ukończono budowę nowych, neoromańskich hełmów. W latach 1913–1920 i 1963–1970 świątynię poddawano gruntownym renowacjom. 14 lutego 2004 papież Jan Paweł II wyniósł ją do godności bazyliki mniejszej. W latach 2010–2012 wyremontowano wnętrze kościoła, uroczyste otwarcie po ukończeniu prac miało miejsce 9 grudnia 2012.

Architektura i wyposażenie Świątynia romańsko-gotycka, czteronawowa, o układzie bazylikowym, z transeptem. Ma długość prawie 80 m, szerokość niecałych 30 m, a dwie wieże są wysokie na 48 m (z krzyżami – 52 m).

W północno-wschodniej kaplicy znajduje się witraż z 1912 roku, poświęcony św. Elżbiecie. Dwa witraże gotyckiej nawy południowej wykonał w latach 1914–1915 Fritz Geiges. Pierwszy z nich zdobią wizerunki: papieża Grzegorza III, św. Wita, św. Bonifacego i bł. cesarza Karola Wielkiego, a drugi: św. Lula, , św. Sturmiusza i kronikarza Hrabana Maura.

Ołtarz główny wykonali w 1686 roku Stephan Jakobi i Heinrich Groene z Paderborn, zdobi go obraz ze sceną pokłonu Trzech Króli z 1691 roku. Jakobi jest również autorem chrzcielnicy z roku 1693, a Groene – ambony z 1696. Stalle chórowe pochodzą z XIV wieku. W północnym ramieniu transeptu stoi renesansowy ołtarz św. Jana Chrzciciela, a w południowym – świętych Marii, Elżbiety i Marii Magdaleny. Przy północnym filarze nawy głównej znajduje się późnogotyckie sakramentarium, a przy innym z filarów ustawiono barokową figurę Matki Bożej z dzieciątkiem. W południowej nawie znajduje się gotycki ołtarz szafiasty, sprowadzony w 1880 roku z Bad Karlshafen. W kaplicy pod wieżą południową przechowywana jest XIV-wieczna pietà, wykonana z drewna lipowego, o wysokości 150 cm.

Organy wykonano w 1928 w warsztacie w Bonn. Składają się z 3 manuałów, pedału i 3045 piszczałek zgrupowanych w 45 głosów. W górnej części empory zachował się barokowy prospekt z 1768 roku, w 2017 domontowano do niego cymbelstern.

Na dwóch wieżach katedry zawieszono łącznie osiem dzwonów. Dane instrumentów: +WieżaImięWagaŚrednicaTonRok odlaniaOdlewnia/ludwisarzpółnocnaTertia140 kg62 cmfis"1369mistrz JohannesKleine Maria220 kg71 cmeis"1456mistrz GoswinpołudniowaBonifatius450 kg91 cmais'1685Johannes SchirnbeinKleine Osanna900 kg113 cmgis'1456mistrz GoswinWigbert1084 kg114 cmfis'1973Petit & Gebr. Edelbrock, GescherpółnocnaGroße Maria2000 kg146 cmd'1412Heinrich HeistirboumGroße Osanna3000 kg172 cmcis'1466mistrz GoswinpołudniowaMartin3416 kg171,5 cmais°1972Petit & Gebr. Edelbrock, Gescher

Krypta Romańska krypta pochodzi z XII wieku. Składa się z dwóch pomieszczeń, większe z nich wznosi się na 12 kolumnach i jest miejscem pochówku . W mniejszej części podziwiać można figurę św. Piotra z połowy XII wieku oraz przedstawienie Trójcy Świętej z około 1300 roku.

Galeria

Przypisy

Katedra św. Piotra Kategoria:Bazyliki w Niemczech Kategoria:Zabytkowe kościoły w Niemczech Kategoria:Kościoły w Hesji Kategoria:Kościoły w diecezji Fuldy Kategoria:Architektura romańska w Niemczech Kategoria:Świątynie pod wezwaniem św. Piotra Apostoła