Tomasz Artur Miller (ur. 25 czerwca 1986 w Kielcach) – polski matematyk, fizyk matematyczny i popularyzator nauki. Doktor nauk matematycznych, pracownik Uniwersytetu Jagiellońskiego (UJ), konkretniej Centrum Kopernika Badań Interdyscyplinarnych (CKBI) na stanowisku adiunkta dr Tomasz Miller, ckbi.uj.edu.pl [dostęp 2024-12-18].. Laureat dwóch nagród za popularyzację.
Życiorys Badania W 2017 roku na Politechnice Warszawskiej (PW), na Wydziale Matematyki i Nauk Informacyjnych (MiNI), obronił doktorat z matematyki pt. Causality theory for probability measures on spacetimes. Promowali go Leszek Pysiak i Michał Eckstein, a recenzowali Jerzy Juliusz Kijowski i Robert Wolak Prace badawcze – dr Tomasz Miller, baza „Ludzie Nauki”, ludzie.nauka.gov.pl [dostęp 2024-12-18].. Tomasz Miller jako badacz specjalizuje się w matematycznych strukturach używanych w teorii względności i mechanice kwantowej, m.in. w geometrycznym i algebraicznym opisie czasoprzestrzeni i informacji kwantowej. Publikował w kilku czasopismach badawczych, m.in.: „Physical Review A”; „Reports on Mathematical Physics”; „Journal of Geometry and Physics”; „Symmetry”; „Complex Analysis and Operator Theory”; „Linear Algebra and its Applications”.
Współautorzy jego prac to m.in. Michał Heller i Ryszard Horodecki.
Popularyzacja Tomasz Miller popularyzował matematykę, fizykę, ich historię i ich filozofię przez szereg wykładów, wywiadów, dyskusji, artykułów prasowych i przekładów. Współpracował m.in. z „Tygodnikiem Powszechnym” Autor: Tomasz Miller, tygodnikpowszechny.pl [dostęp 2024-12-18].. Występował m.in.: w nagraniach CKBI do serwisu YouTube Tomasz Miller [dostęp 2025-05-26]., m.in. seriach filmów: „Zacznijmy od zera” o matematyce wyższej Zacznijmy od zera, Centrum Kopernika Badań Interdyscyplinarnych – Uniwersytet Jagielloński (CKBI UJ), kanał „Copernicus” na YouTube [dostęp 2024-12-18].; „Zasady z człowiekiem” o zasadach antropicznych i hipotezie Wieloświata Zasady z człowiekiem, Centrum Kopernika Badań Interdyscyplinarnych – Uniwersytet Jagielloński (CKBI UJ), kanał „Copernicus” na YouTube [dostęp 2024-12-18].; na krakowskich spotkaniach Copernicus Festival organizowanych przez CKBI Andrzej Dragan i Tomasz Miller, Czy diabeł gra w kości?, kanał „Copernicus” na YouTube, 21 maja 2022 [dostęp 2024-12-18]. Tomasz Miller i Łukasz Lamża, Konfrontacje: Czy przyrodą rządzą prawa?, kanał „Copernicus” na YouTube, 26 maja 2023 [dostęp 2024-12-18].; na Wydziale Fizyki, Astronomii i Informatyki Stosowanej Uniwersytetu Jagiellońskiego (FAIS UJ) w ramach cyklu „Bliżej Nauki” Tomasz Miller, Bliżej Nauki: Nieskończoność – i co dalej?, kanał „Wydział FAIS – Uniwersytet Jagielloński” na YouTube, 11 kwietnia 2024 [dostęp 2024-12-18]. Tomasz Miller, Bliżej Nauki: O „niepojętej” matematyczności przyrody, kanał „Wydział FAIS – Uniwersytet Jagielloński” na YouTube, 29 października 2024 [dostęp 2024-12-18].; dla Śląskiego Festiwalu Nauki w Katowicach dr Tomasz Miller, slaskifestiwalnauki.pl [dostęp 2024-12-18]. Łukasz Lamża i Tomasz Miller, Czy świat jest matematyczny? Lamża–Miller, kanał „Lukasz Lamża” na YouTube, 10 grudnia 2024 [dostęp 2024-12-18].; dla Centrum Nauki Experyment w Gdyni Tomasz Miller i Klaudia Tajthi, Matematyczne kody natury | SCIENCE CAFE 2022–2024, kanał „Centrum Nauki Experyment w Gdyni” na YouTube, 22 października 2024 [dostęp 2024-12-18].; dla portalu popularnonaukowego „Projekt Pulsar” Karol Jałochowski i Tomasz Miller, Podkast 19. Fizycy biorą Wszechświat na tortury, projektpulsar.pl, 9 czerwca 2022 [dostęp 2024-12-18]. Karol Jałochowski i Tomasz Miller, Podkast 19. Fizycy biorą Wszechświat na tortury, kanał „projekt pulsar – portal popularnonaukowy” na YouTube, 1 kwietnia 2023 [dostęp 2024-12-18].; w projekcie „Radio Naukowe” Karoliny Głowackiej Karolina Głowacka i Tomasz Miller, Wszechświat i Matematyka – dlaczego świat równań jest bogatszy niż rzeczywistość?, radionaukowe.pl, 14 listopada 2024 [dostęp 2024-12-18]. Karolina Głowacka i Tomasz Miller, Wszechświat i Matematyka – dlaczego świat równań jest bogatszy niż rzeczywistość?, kanał „Radio Naukowe” na YouTube, 14 listopada 2024 [dostęp 2024-12-18].; gościnnie dla polskich youtuberów i podcastów jak: Piotr Kosek („Astrofaza”) Kod Wszechświata, kanał „Astrofaza” na YouTube, 8 lipca 2024 [dostęp 2024-12-18].; Przemysław Górczyk („Przemek Górczyk Podcast”) Co Jest Poza Granicami Wszechświata? Teoria Wszystkiego, Przełomy w Fizyce, kanał „Przemek Górczyk Podcast” na YouTube, 15 czerwca 2023 [dostęp 2024-12-18].; Patrycjusz Wyżga („Didaskalia”) Jakie prawa rządzą wszechświatem?, kanał „Didaskalia” na YouTube, 29 Dec 2024 [dostęp 2026-02-23]. Największe tajemnice wszechświata, kanał „Didaskalia” na YouTube, 22 lutego 2026 [dostęp 2026-02-23].; portal Zadebatuj.pl Rozmowa z dr. Tomaszem Millerem, kanał „Zadebatuj pl” na YouTube, 15 maja 2024 [dostęp 2024-12-18].; portal „Wiedza w Głosie” Matematyka w Fizyce Kwantowej jest bez sensu (ale działa), kanał „Wiedza w Głosie” na YouTube, 31 lipca 2025 [dostęp 2025-08-02]..
Przekłady 2017: Roger Penrose, Moda, wiara i fantazja w nowej fizyce Wszechświata, współautor przekładu: Łukasz Lamża, Copernicus Center Press, Kraków, . 2019: Sabine Hossenfelder, Zagubione w matematyce. Fizyka w pułapce piękna, CC Press, . 2022: Donald Knuth, Liczby nadrzeczywiste. Jak dwoje byłych studentów nakręciło się na czysta matematykę i odnalazło pełnię szczęścia, CC Press, .
Nagrody 2018: Nagroda im. Stefanii Światłowskiej od VI Liceum Ogólnokształcącego im. Tadeusza Reytana w Warszawie; współlaureat: Michał Heller Nagroda im. Stefanii Światłowskiej, VI Liceum Ogólnokształcące im. Tadeusza Reytana w Warszawie, reytan.edu.pl [dostęp 2024-12-18].. 2024: Nagroda „Popularyzator Nauki” przyznawana przez Polską Agencję Prasową (PAP) i Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego (MNiSW); kategoria: Naukowiec 20. edycja konkursu Popularyzator Nauki. Przyznano Nagrodę Główną, Polska Agencja Prasowa, pap.pl, 11 grudnia 2024 [dostęp 2024-12-14]..
Tomasz Miller był finalistą konkursu „Popularyzator Nauki” także we wcześniejszych edycjach, w latach 2022 Tomasz Miller – popularnomatematycznie o fizyce, naukawpolsce.pl [dostęp 2024-12-18]. i 2023 Dzielę się swoim zachwytem nad matematyką i fizyką, naukawpolsce.pl [dostęp 2024-12-18]..
Przypisy
Kategoria:Polscy matematycy XXI wieku Kategoria:Polscy geometrzy (matematycy) Kategoria:Polscy algebraicy Kategoria:Polscy fizycy XXI wieku Kategoria:Polscy teoretycy względności Kategoria:Polscy popularyzatorzy matematyki Kategoria:Polscy popularyzatorzy fizyki Kategoria:Polskie osobowości YouTube Kategoria:Polscy tłumacze literatury angielskojęzycznej Kategoria:Tłumacze z języka angielskiego na polski Kategoria:Naukowcy Ośrodka Badań Interdyscyplinarnych i Centrum Kopernika Badań Interdyscyplinarnych Kategoria:Nauczyciele akademiccy Uniwersytetu Jagiellońskiego
Kategoria:Laureaci Nagrody imienia Stefanii Światłowskiej Kategoria:Laureaci konkursu Popularyzator Nauki
Kategoria:Urodzeni w 1986 Kategoria:Ludzie urodzeni w Kielcach Kategoria:Absolwenci Politechniki Warszawskiej