Stożkówka soczewkowatozarodnikowa (Conocybe lenticulospora Watling) – gatunek grzybów z rodziny gnojankowatych (Bolbitiaceae).
Systematyka i nazewnictwo Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Conocybe, Bolbitiaceae, Agaricales, Agaricomycetidae, Agaricomycetes, Agaricomycotina, Basidiomycota, Fungi.
Po raz pierwszy opisał go w 1980 roku Roy Watling na odchodach koni w Anglii. Nazwę polską zaproponował Władysław Wojewoda w 2003 r. W internetowym atlasie grzybów stożkówka soczewkowatozarodnikowa opisana jest pod naukową nazwą Conocybe brunneidisca (przez niektórych mykologów C. lenticulospora jest uważana za synonim C. brunneidisca).
Morfologia Kapelusz Szerokość 2–15 mm, wysokość 12 mm, początkowo dzwonkowaty, czasem o większej wysokości niż szerokości, później dzwonkowato-wypukły lub wypukły, rzadko prawie półkulisty u młodych okazów, higrofaniczny, prążkowany aż do środka. Powierzchnia rdzawopomarańczowa do blado czerwonawopomarańczowej, następnie płowa, często ciemniejsza lub z brązowawym środkiem, sucha, w środku gładka, z wiekiem lekko lub wyraźnie bruzdowana przy brzegu, bez resztek osłony. Blaszki Przyrośnięte do prawie wolnych, gęste, wąskie, blado brązowawe lub rdzawe, lekko rozpływające się u starych okazów. Ostrza tej samej barwy. Trzon Wysokość 30–50 mm, grubość 1–2 mm, cylindryczny z lekko rozszerzoną podstawą. Powierzchnia najpierw prawie biaława do blado brunatnej, potem ochrowa do blado żółtawobrązowej w starych okazach, oprószona tylko w młodych okazach, potem gładka Miąższ Dość delikatny, bardzo cienki w kapeluszu, bez wyczuwalnego zapachu i smaku. Eksykaty w całości blado brązowawe. Cechy mikroskopowe Zarodniki: 12,5–14,5 × 8–9 × 7–8,5 µm, Q = 1,4–1,7, szeroko elipsoidalne, lekko do wyraźnie soczewkowatych, nigdy nie sześciokątne w widoku od przodu, grubościenne z porami rostkowymi o szerokości do 2 µm, rdzawopomarańczowe w KOH. Podstawki 4-zarodnikowe, 18–23 × 10–12,5 µm, beczkowate, bez sprzążek. Cheilocystydy w kształcie kręgli, 14–20 × 5–11 µm, z główką o szerokości 2-4 µm. W hymenium, szczególnie w starych owocnikach występują nibywstawki. Skórka kapelusza składająca się głównie z kaulocystyd, podobnych do cheilocystyd, 18–25 × 6–9 µm, z główką o szerokości 3–4 µm, zmieszanych z mniejszą liczbą butelkowatych, pęcherzykowatych lub cylindrycznych elementów i włosków. Brak pileocystyd. Gatunki podobne Bardzo podobna jest stożkówka sześciokątnozarodnikowa (Conocybe hexagonospora). Odróżnia się wyraźnie sześciokątnymi zarodnikami.
Występowanie i siedlisko Podano stanowiska stożkówki soczewkowatozarodnikowej tylko w Europie. W Polsce W. Wojewoda w 2003 roku przytoczył 2 stanowiska, w późniejszych latach podano wiele następnych, a najbardziej aktualne podaje internetowy atlas grzybów. Znajduje się w nim na liście gatunków zagrożonych i wartych objęcia ochroną (pod nazwą Conocybe brunneidisca).
Naziemny grzyb saprotroficzny i koprofilny występujący w trawach na polanach i przydrożach
Przypisy
Kategoria:Gnojankowate Kategoria:Grzyby koprofilne Kategoria:Mykobiota Polski