VI symfonia „Symfonia Polska” op. 57 – symfonia Krzysztofa Meyera, pisana w latach 1981–1982, którą po raz pierwszy wykonano 25 listopada 1982 roku.
Geneza Kompozytor rozpoczął pracę nad utworem po ogłoszeniu stanu wojennego w Polsce, co nastąpiło 13 grudnia 1981 roku. Powstała w krótkim czasie w latach 1981–1982.
Nazwa „Symfonia Polska” pochodzi od autora; dzieło zostało dedykowane dyrygentowi Antoniemu Witowi.
Partytura symfonii została wydana przez Polskie Wydawnictwo Muzyczne w 1988 roku.
Budowa Utwór jest jednoznacznie politycznie programowy. Zastosowana melodyka, rytm oraz technika kontrapunktyczna nawiązują do dawnych epok muzycznych, mogą kojarzyć się z muzyką z czasów Bartłomieja Pękiela. Pojawiają się m.in. kanon siedmiogłosowy i dwunastogłosowy. Dzieło składa się z czterech części, zawiera czytelne nawiązania do polskich pieśni patriotycznych: Bogurodzicy, Roty, Boże, coś Polskę. Rota jest niemal niesłyszalna w wielu miejscach, został z niej wykorzystany niewielki fragment. Fragment pieśni Boże, coś Polskę znalazł się w pierwszej części.
Pierwsza część ma charakter lamentacyjny. Utwór rozpoczyna się jakby falstartem, inicjowaniem tej samej myśli muzycznej kilkukrotnie. Otwierający motyw muzyczny składa się głównie z małych i wielkich sekund, a także skoku o tryton w dół. Drugą część otwiera czterogłosowy kanon. Bogurodzica, która pojawia się w trzeciej części spełnia rolę symbolicznego cantus firmus, zaintonowany przez dzwony z klarnetem. Zakończenie symfonii może nasuwać skojarzenia z niepewnością sytuacji Polski z 1982 roku.
Recepcja Grzegorz Michalski w „Ruchu Muzycznym” wypowiedział się krytycznie o historyczno-patriotycznej koncepcji symfonii słowami: Na mówienie komplementów pradziadkom szkoda dziś czasu. Leszek Polony w tekście zamieszczonym w tymże czasopiśmie dostrzegał walory symfonii, jednak zastanawiał się, czy utwór przetrwa próbę czasu. Według Thomasa Weselmanna utwór po latach jest „wręcz nowatorski”.
Wykonania Prawykonanie symfonii nastąpiło 25 listopada 1982 roku w Hamburgu, było częścią cyklu koncertów Das neue Werk w wykonaniu pod batutą .
Symfonia została wykonana na festiwalu Warszawska Jesień w 1984 roku przez Wielką Orkiestrę Symfoniczną Polskiego Radia pod batutą Antoniego Wita; w książeczce programowej festiwalu znalazł się komentarz kompozytora do prezentowanego dzieła.
Nagrania płytowe Warszawska Jesień '84: nr 6, WOSPRiT, dyr. A. Wit (Muza LP SX 2413, tylko część II, 1984) 6. Symphonie „Die Polnische” Op. 57, WOSPRiT, dyr. A. Wit (Pro Viva, LP ISPV 127, 1985) 6. Symphonie, Canti Amadei, WOSPRiT, dyr. A. Wit (Pro Viva, CD ISPV 179) Meyer • Piano Concerto, Symphony No. 6 • Gililov, Wit (Dux CD 1898, 2022)
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Symfonie