Błociszewo – wieś w Polsce, położona w województwie wielkopolskim, w powiecie śremskim, w gminie Śrem.

Podział wsi +Integralne części wsi Błociszewo SIMC Nazwa Rodzaj 0596145 Barbarki część wsi

Położenie Błociszewo jest położone od Śremu przy drodze powiatowej nr 3897 do Kościana, znajduje się na terenie Parku Krajobrazowego im. gen. Dezyderego Chłapowskiego. W centrum znajduje się skrzyżowanie z drogą powiatową nr 4069 do z Pucołowa do Kadzewa.

Nazwa Miejscowość ma metrykę średniowieczną i istnieje co najmniej od drugiej połowy XIV wieku. Wymieniona ona została po raz pierwszy w łacińskojęzycznym dokumencie z 1358 (wg zachowanej kopii z 1605) kiedy odnotowano ją pod zlatynizowaną staropolską nazwą „Bloczeszewo”, 1393 „Bloczeszewo”, 1398 „Blocziszowo”, 1399 „Bloczeschowo”, 1403 „Bloczessewo, Bloczischow”, 1406 „Blodzeschewo”, 1418 „Bloczyszewo”, 1419 „Bloczysewo Media”, 1427 „Blazesewo”, 1436 „Bloczyeszewo”, 1510 „Bloczischewo”.

Od nazwy miejscowej Błociszewo, pochodzi również polskie, szlacheckie, odmiejscowe nazwisko Błociszewskich, którzy od średniowiecza byli dawnymi właścicielami miejscowości.

Historia thumb|200px|Kościół św. Michała Archanioła thumb|200px|Widok pałacu w Miejscowość pierwotnie związana była z Wielkopolską i początkowo była własnością szlachecką należącą do polskiej szlachty, która od nazwy wsi przyjęła odmiejscowe nazwisko Błociszewskich. Od 1320 tereny, na których powstała wieś leżały w Zjednoczonym Królestwie Polskim, a od 1380 w Koronie Królestwa Polskiego. W 1472 miejscowość leżała w powiecie kościańskim województwa poznańskiego Korony Królestwa Polskiego. Od 1408 była siedzibą własnej parafii. W 1510 należała do dekanatu Kościan.

Pierwsze zachowane zapisy historyczne o wsi pochodzą z lat 1358 i 1367 kiedy to jako świadka odnotowano Jakusza, z rodu Ostojów. W 1393 Mirosz z Błociszewa przegrał proces sądowy z Janem Chaławskim o Chyrzynę.

W latach 1397–1419 historyczne dokumenty jako właściciela wsi odnotowały Mikołaja Błociszewskiego z Błociszewa, który od nazwy miejscowości przyjął odmiejscowe nazwisko. Od 1408 nosił też przydomki od innych własności z Brodnicy, a w latach 1417–1418 z Krajkowa, a potem także z Lubonia i Wronowa. Mikołaj Błociszewski był asesorem sądowym w Kościanie i Poznaniu, poręczycielem i sędzią polubownym w sporach granicznych biskupa poznańskiego w latach 1401–1404, a później także kasztelanem santockim w latach 1401–1415 i sędzią poznańskim w latach 1415–1419.

Średniowieczne zapisy sądowe odnotowały sprawy i procesy w jakich brał on udział. W latach 1397–1399 Mikołaj Błociszewski był w sporze sądowym z Pakoszem z Żołędnicy o 80 (lub 88) grzywien szkody wynikłej z pożaru spowodowanego przez Pakosza i jego braci. Błociszewski przed woźnym sądowym zapowiedział, aby Otton Donin z Sarnowej nie dawał tych pieniędzy Pakoszowi, dopóki nie zapadnie wyrok w sprawie pożaru. W 1399 toczył on także spór z braćmi Pietraszem i Jakubem Gorzeckim z Górki (obecnie to Miejska Górka) o dziedzinę Roszkowo koło Miejskiej Górki. W 1400 Mikołaj Błociszewski miał zapłacić Formozie z Rąbinia 100 grzywien oraz 5 grzywien czynszu tytułem wiana, a dopóki nie zapłaci Formoza miał trzymać dziedzinę. W 1402 (wg zachowanego zapisu z XVIII wieku) Mikołaj Błociszewski zapisał wikariuszom katedry poznańskiej dwie kopy groszy czynszu od sumy 25 grzywien na Błociszewie. W 1405 Mikołaj wygrał proces o część Rąbinia w związku z opieką nad małoletnią Elżbietą i Pietraszem z Rąbinia. W 1407 Mikołaj Błociszewski posiadał także wieś Wronowo. W 1408 miał w zastawie połowę Brodnicy, z którego nie miał ustępować, dopóki nie otrzyma 79 grzywien. Do tego zastawu w kwocie 79 grzywien zgłosił także pretensje Mikołaj Będlewski, ponieważ jego ojcu niegdyś przysądzono tę sumę od Świętomira z Brodnicy.

W 1408 biskup poznański Wojciech Jastrzębiec na prośbę dziedziców wsi, braci Jana Błociszewskiego i kasztelana santockiego Mikołaja Błociszewskiego z Brodnicy erygował kościół parafialny w Błociszewie i do parafii tej włączył wsie Gaj, Wronowo i Krzyżanowo zatwierdzając uposażenie kościoła. Jeden łan dano plebanowi, jeden klerykowi, rolę z łąką wzdłuż drogi z Błociszewa do Rąbinia, zarośla po prawej stronie drogi z Błociszewa do Wyrzeki aż do granic Rąbinia oraz czynsze: dwie grzywny z Błociszewa, jedną grzywnę z Wronowa, kolejną z części Dobrogosta w Bytkowie. Miejscowy pleban miał też prawo pasać wieprze na żołędziach. W kościele tym znajdowały się w nim dwie kaplice, w których były groby rodzinne Błociszewskich i Krzyżanowskich

W 1411 król polski Władysław II Jagiełło zapisał Mikołajowi Błociejewskiemu 50 grzywien na wsi Nowa Wieś w starostwie obornickim. W 1418 Mikołaj z Błociszewa nabył od Agnieszki, żony Tomisława z Turwi 25 grzywien, które ona otrzymała od swej siostry w wyniku podziału Krajkowa. W 1419 Władysław II Jagiełło zezwolił kasztelanowi poznańskiemu Mościcowi ze Stęszewa na wykupienie Nowej Wsi koło Obornik z rąk Mikołaja Błociszewskiego. Synowie zmarłego Mikołaja Lubońskiego z Błociszewa byli w sporze z młynarzem z młyna wielkiego koło Poznania. W 1420 wspomniano synów Mikołaja z Błociszewa Macieja i Andrzeja. W 1399 Dzierżek Błociszewski przegrał proces o konie z Piechnem Krakwiczem z Karchowa.

W latach 1399–1401 odnotowano Dobrogosta Błociszewskiego, który wg historyków był identyczny z Dobrogostem z Bytkowa i Lubonia, a który poprzez majętności przyjął nazwisko Błociszewski. W latach 1399–1400 toczył on spór z Jakubem i Pietraszem Gorzeckimi z Górki, (obecnie Miejskiej Górki) o dziedzinę Roszkowo. W latach 1401–1428 odnotowany został Jan Błociszewski, brat Mikołaja. W 1401 nie mógł on pozywać Hanki wdowy po Domaracie z Pierzchna oraz jej dzieci o 300 grzywien, dopóki jej dzieci nie będą pełnoletnie. W latach 1426–1428 Jan Błociszewski pozwany został przez Jakusza i Andrzeja Bytkowskich. Pozew z 1426 dotyczył niezapłacenia jakiejś sumy co uczyniło powodom 50 grzywien szkody, a w 1428 wyrokiem sądu polubownego przysądzono Błociszewskiemu od wspomnianych powodów pewną sumę w ratach po 7 grzywien. W 1429 Jan Błociszewski sprzedał Mikołajowi Grabowskiemu połowę wsi Luboń za 300 grzywien.

Wieś położona była w 1580 roku w powiecie kościańskim województwa poznańskiego w Rzeczypospolitej Obojga Narodów. Wskutek II rozbioru Polski w 1793, miejscowość przeszła pod władanie Prus i jak cała Wielkopolska znalazła się w zaborze pruskimAdolf Pawiński, Polska XVI wieku pod względem geograficzno-statystycznym, Wielkopolska t. I, Warszawa 1883, s. 59..

Wieś zawsze stanowiła własność szlachecką. Najpierw właścicielami byli Błociszewscy herbu Ostoja, od XVIII wieku Kęszyccy, herbu Nałęcz. Tutaj mieszkał Daniel Kęszycki (1884–1936) – organizator powstania wielkopolskiego.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa poznańskiego.

Zabytki i turystyka Przez wieś przebiega Droga św. Jakuba – wielkopolski odcinek szlaku pielgrzymkowego do katedry w Santiago de Compostela w Galicji w północno-zachodniej Hiszpanii.

Zabytkami wsi są:

rzymskokatolicki kościół pw. świętego Michała Archanioła kaplica grobowa Kęszyckich – klasycystyczna z końca XIX wieku, obok kościoła kostnica – z drugiej połowy XIX wieku, znajduje się na cmentarzu kościelnym, chroniona prawem pałac Kęszyckich – w parku krajobrazowym z końca , neorokokowy, z projektu Kazimierza Skórzewskiego, nakryty dachem mansardowym z lukarnami, bogata dekoracja architektoniczna nawiązująca do wzorów barokowych i rokokowych; zabytek chroniony prawem figura Matki Boskiej – przy bramie wejściowej do parku, kamienna z projektu rzeźbiarza z Poznania Władysława Marcinkowskiego zabytkowe domy mieszkalne cmentarze – przy kościele i parafialny Świątkami przydrożnymi oprócz figury Matki Boskiej jest figura św. Jana Nepomucena z poł. XIX wieku stojąca przed kościołem, figura św. Rocha z 1867 przy drodze do Krzyżanowa, figura Najświętszego Serca Jezusa przy ul. Kasztanowej, figury Krzyża Świętego z 1834 przy wjeździe do parku oraz z 1949 na prywatnej posesji, figura Dzieciątka Jezus, grota Niepokalanego Serca Matki Boskiej przy kościele, cztery krzyże przydrożne: dwa przy drodze do Krzyżanowa, przy ul. Polnej oraz przy dukcie leśnym do Nochowa

Obecnie We wsi znajduje się filia Biblioteki Publicznej im. Heliodora Święcickiego w Śremie, według danych z 31 grudnia 2008 znajduje się tutaj 7598 woluminów, z biblioteki korzysta 130 czytelników, którzy odwiedzili ją 1570 razy, wypożyczyli 2433 książek i 559 czasopism.

Na południe od Błociszewa znajduje się obszar źródliskowy Kanału Szymanowo-Grzybno.

18 czerwca 2026 miał tu miejsce wielki pożar w miejscowej fermie drobiu, w wyniku którego padło kur i powstały straty szacowane na .

Przypisy Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części () GUS. Rejestr TERYT

Bibliografia

Linki zewnętrzne

Pałac w Błociszewie

Strona sołectwa

Kategoria:Wsie szlacheckie I Rzeczypospolitej (województwo poznańskie)