Słownik wyrazów obcych Karłowicza – słownik wyrazów pochodzenia obcego w języku polskim autorstwa Jana Karłowicza z lat 1894–1905Jan Karłowicz: Słownik wyrazów obcego a mniej jasnego pochodzenia używanych w języku polskim. Kraków: Nakładem autora, 1894–1905..
Słownik liczy trzy tomy (litery A–N). Prace nad słownikiem nie zostały ukończone. Po śmierci autora w roku 1903 pozostałym materiałem zajęli się krewni autora, a również Hieronim Łopaciński i Adam Antoni Kryński. Materiał ten został opracowany i włączony do wcześniejszych tomów. Przy opracowaniu słownika korzystał Karłowicz ze 128 źródeł, były to m.in.: Psałterz floriański, słownik niemiecko-polski Mrongowiusza, Prace filologiczne, Biblia królowej Zofii, Gwara złoczyńców Estreichera.
Mikrostruktura słownika Artykuł hasłowy zawiera zwykle definicję semantyczną wyrazu hasłowego, a również często warianty gwarowe, dublety słowotwórcze, graficzne (lub fonetyczne), sporadycznie też odpowiedniki w innych językach. Ważnym elementem mikrostruktury jest obszerny wywód etymologiczny, przy czym rozważania o pochodzeniu danego wyrazu poparte są informacjami ze źródeł leksykograficznych i filologicznych, z pełną egzemplifikacją źródłową. Autor posługuje się skrótami odnoszącymi się do źródeł zapożyczeń, jak: Ag. – angielski, Cz. – czeski, Ukr. – ukraiński. Stosowane są też kwalifikatory terminologiczne (np. techn. – techniczny), kwalifikatory chronologiczne (np. dw. – dawny), gramatyczne (np. rozk. – rozkaźnik, nj. – rodzaj nijaki). Wiele uwagi poświęcił autor wyrazom pochodzenia litewskiego.
Znaczenie słownika Słownik, choć niedokończony, został uznany za dzieło o wielkiej wartości naukowej i poznawczej. Ma nie tylko wartość leksykograficzną, jest też dziełem o poważnym znaczeniu dla rozwoju językoznawstwa polskiego.
Zobacz też
słownik wyrazów obcych Amszejewicza Trzaski, Everta i Michalskiego Encyklopedyczny słownik wyrazów obcych słownik wyrazów obcych Arcta
Przypisy
Linki zewnętrzne Slownik wyrazow obcego a mniej jasnego pochodzenia: uzywanych w jezyku polskim : Jan Karłowicz : Free Download, Borrow, and Streaming : Internet Archive
Kategoria:Słowniki języka polskiego Kategoria:Leksykografia Kategoria:Zapożyczenia językowe