Katedra św. Jerzego (niem. St.-Georgs-Kathedrale) – gotycka, rzymskokatolicka świątynia rektoralna znajdująca się w austriackim mieście Wiener Neustadt, główna świątynia ordynariatu polowego Austrii. Dawna kaplica zamkowa.
Historia Kaplica zamkowa została wzniesiona w latach 1440–1460, podczas przebudowy zamku za panowania cesarza Fryderyka III Habsburga. Za wygląd świątyni, noszącej pierwotnie wezwanie św. Marii, odpowiadał pochodzący z Lublina budowniczy . W 1479 świątynia przeszła w ręce Zakonu św. Jerzego z Karyntii i od tej pory nosi obecne wezwanie. W 1519 w kaplicy pochowano urodzonego na tymże zamku cesarza Maksymiliana I. W 1529 warownia została zniszczona podczas oblężenia tureckiego. W 1600 roku opiekę duszpasterską nad kościołem przejęli jezuici, w następnych latach posługiwali tu cystersi i pijarzy. W 1608 i 1616 budynek niszczyły pożary, lecz za sprawą arcyksięcia Maksymiliana III odbudowano go. 14 grudnia 1751 zamek został siedzibą Terezjańskiej Akademii Wojskowej, a świątynia była niezależna od funkcjonującej w mieście parafii. Świątynia została zniszczona wraz z zamkiem podczas bombardowania z 12 marca 1945, w 1946 rozpoczęto jej odbudowę. Późnogotyckie witraże zostały przedtem wymontowane z okien, dzięki czemu przetrwały II wojnę światową. W 1951 kaplicę konsekrował kard. Theodor Innitzer. Po reaktywacji akademii w 1958 roku świątynia wróciła w ręce kapelanów wojskowych. W 1967 wyniesiona do godności bazyliki mniejszej, a 1 lipca 1987 – katedry Ordynariatu Polowego Austrii. W 2018 roku wyremontowano wnętrze kościoła.
Architektura i wyposażenie Świątynia gotycka, trójnawowa, o układzie halowym. Elewację od strony dziedzińca zdobią rzeźbione herby. Sklepienie podtrzymuje osiem kolumn o średnicy 90 cm. Ołtarz wykonano wg projektu Martina i Wernera Feiersingerów, został poświęcony 11 stycznia 2019 przez bpa Wernera Freistettera. Złożono w nim relikwie św. Jerzego, św. Leopolda, bł. Jakuba Kerna i bł. Karola I Habsburga. Autorem nastawy ołtarzowej z 2018 roku jest Andreas Gamerith, nawiązuje ona do sztuki gotyckiej. W nawie głównej ustawiono relikwiarz z 1480 roku; w 1779 przeniesiono go w trzech kawałkach do , do Wiener Neustadt powrócił w 1989 roku. Obok relikwiarza ustawiono XV-wieczną chrzcielnicę. W kruchcie od strony dziedzińca znajduje się nagrobek pochowanego w 1994 roku biskupa . Organy wykonał w 1952 roku warsztat Johanna Marcellinusa Kauffmanna, składają się z dwóch manuałów, pedału i 1519 piszczałek zgrupowanych w 23 głosy. Instrument wyremontowano w 1993 roku i w latach 2024–2025. Pierwotnie dzwony znajdowały się pod dachem świątyni, lecz w 1659 przewieszono je na północno-zachodnią wieżę zamku. Dane współcześnie istniejących dzwonów: +ImięWagaŚrednicaTonRok odlaniaLudwisarzKaiserglocke750 kg110 cmfis'1896Ignaz Hilzer, Wiener Neustadt Georgsglocke1530 kg136 cmd'1950, WiedeńGroße Maximilianische H-Glocke3850 kg180 cmh01617Heinrich Reinhardt, Innsbruck
Galeria
Przypisy
Katedra św. Jerzego Kategoria:Rzymskokatolickie katedry w Austrii Kategoria:Zabytkowe kościoły w Austrii Kategoria:Architektura gotyku w Austrii Kategoria:Świątynie pod wezwaniem św. Jerzego