Korytarz Środkowy

mały|300x300px| Logo Transkaspijskiego Międzynarodowego Szlaku Transportowego mały|300x300px| Mapa Korytarza Środkowego Korytarz Środkowy, zwany także Transkaspijski Międzynarodowy Szlak Transportowy (ang. TITR — Trans-Caspian International Transport Route) – szlak handlowy z Azji Południowo-Wschodniej i Chin do Europy przez Kazachstan, Morze Kaspijskie (wykorzystując promy kolejowe do przekroczenia Morza Kaspijskiego), Azerbejdżan i Gruzję z odnogami na Turcję, Rumunię i Ukrainę. Jest to alternatywa dla Korytarza Północnego na północy przez Rosję i Drogi Oceanicznej na południu, przez Kanał Sueski. Geograficznie Środkowy Korytarz jest najkrótszą trasą łączącą zachodnie Chiny z Europą, o ok. 30% krótszą niż Korytarz Północny.

Od 2022 r. Chiny zwiększyły swoje zaangażowanie w rozwój Środkowego Korytarza, podpisując umowy z Kazachstanem, Gruzją i Azerbejdżanem w celu rozwoju infrastruktury wzdłuż trasy.

Transport Statystyki przeładunków przez Korytarz Środkowy: +RokLiczba TEU [tys.]Ilość w mln ton20178,91,24201815,21,02019260,762020210,78202125,20,59202233,61,49202320,51,63202456,51,86202576,91,87 W 2023 przetransportowano towary o wadze ok. 10% transportu przez Korytarz Północny.

Istnieją komercyjne połączenia austriackich, azerskich i niemieckich operatorów logistycznych trasie mające upraszczać transport na szlaku z czasem przewozu z Chin do Europy w 30 dni co jest krótsze niż trasy oceaniczne zapewniające czas przewozu 35-45 dni.

Wg. szacunków UE, bez większych modernizacji, korytarz jest w stanie osiągnąć przepustowość rzędu 130 tys. TEU z Chin do Europy. W przypadku usunięcia wąskich gardeł, możliwe będzie osiągnięcie poziomu 1,4 mln TEU przewozu kontenerów, wraz z 470 tys. TEU przewożonych pomiędzy krajami na szlaku.

Połączenia Głównymi przeszkodami utrudniającymi dalsze wykorzystanie Korytarza Środkowego są ograniczone możliwości portów morskich i kolei, brak jednolitej struktury taryfowej i jednego operatora oraz uwarunkowania geopolityczne wzdłuż trasy.

Korytarz przechodzi przez Morze Kaspijskie i opcjonalnie Morze Czarne. Do tego konieczna jest zmiana rozstawu toru. Szacuje się. że towary pomiędzy Chinami i Europą są średnio przeładowywane 5 razy, a w przypadku transportowania Korytarzem Środkowym co najmniej siedem.

Od rozpoczęcia pełnoskalowej inwazji Rosji na Ukrainę nie jest wykonywany transport towarów pomiędzy Ukrainą i Gruzją i transport tych towarów przez Ukrainę do Polski przez magistralę Odessa–Sławków (linia kolejowa nr 65).

W 2014 r. ukończono budowę Kolei Transkazachstańskiej, a w 2017 r. oddano do użytku linię kolejową Baku–Tbilisi–Kars (BTK). W 2024 roku modernizacja linii BKT zwiększyła możliwości obsługi towarowej do 5 mln ton rocznie.

Kazachstan Jednym z tzw wąskich gardeł jest stacja w Dostyku, na granicy kazahsko-chińskiej, gdzie przeładowywane są kontenery z wagonów normalnotorowych, używanych w Chinach na wagony szerokotorowe, dostosowane do rozstawu w państwach byłego ZSRS.

W marcu 2025 został ogłoszony start prac nad nową autostradą z Astany do połączenia transkaspijskiego. Nowa autostrada ma skrócić trasę między centralną i zachodnią częścią kraju o 560 km.

Organizacja koordynująca 7 listopada 2013 roku zostało podpisane porozumienie o utworzeniu komitetu koordynującego szlak transkaspijski. W ramach prac, w grudniu 2016 roku została założona organizacja "Transkaspijski Międzynarodowy Szlak Transportowy".

Członkami założycielskimi są:

Azerbaijan Caspian Shipping (Azerbejdżan) Koleje Azerbejdżańskie (Azerbejdżan) Baku International Sea Trade Port (Azerbejdżan) Georgian Railway (Gruzja) Aktau International Sea Commercial Port (Kazahstan) Kazakstan temyr żoły (Kazahstan) Batumi Sea Port (Gruzja) Członkami stałymi są:

Członkami stowarzyszonymi są:

PKP Linia Hutnicza Szerokotorowa (Polska) Port Kuryk (Kazahstan) Lianyungang Port Holdings Group (Chiny) Kazmortransflot (Kazahstan) Batumi Sea Port (Gruzja) Grampet Group (Rumunia) Baku Hovsan International Trade Sea Port (Azerbejdżan) Kascor-Transservis (Kazahstan) Aktau Marine North Terminal (Kazahstan) Pasifik Eurasia Lojistik Diş Ticaret (Turcja) BMF Port Burgas (Bułgaria) Alport Baku (Azerbejdżan) Semurg Invest (Kazahstan) LTG Cargo (Litwa) Global DTC (Singapur) Eastcomtrans (Kazahstan) Xian Free Trade Port (Chiny) Poti Trans Terminals (Kazahstan) UZ Cargo Poland (Polska)

Zobacz też Korytarz Zangezur Suchy port w Małaszewiczach

Przypisy

Linki zewnętrzne

Oficjalna strona organizacji Korytarza Środkowego

Kategoria:Transport w Europie Kategoria:Transport w Gruzji Kategoria:Transport w Azerbejdżanie Kategoria:Transport w Kazachstanie Kategoria:Transport w Chinach Kategoria:Szlaki handlowe

Korytarz Środkowy

Czytaj w krótszych częściach

Źródło i licencja