Bezirk Czarny Dunajec – dawny powiat (Bezirk) kraju koronnego Królestwo Galicji i Lodomerii, funkcjonujący w latach 1854–1867. Siedzibą starostwa była wieś Czarny Dunajec.

Historia

Bezirk Czarny Dunajec utworzono w ramach reformy uwłaszczeniowej z okresu Wiosny Ludów (1848–1849), która likwidowała jurysdykcję właściciela ziemskiego nad poddanymi. W Galicji, dominium – jako podstawowa jednostka administracyjna i filar systemu feudalnego straciło rację bytu. Konieczne stało się zatem wprowadzenie nowego systemu administracyjnego, którego zręby powstały w latach 1851–1855. Nowy trójstopniowy podział administracyjny objął 21 cyrkułów (niem. Kreise), 179 małych powiatów (niem. Bezirke) i ponad 6000 gmin (niem. Gemeinde).

Bezirk Czarny Dunajec objął obszar o wielkości 7,0 mil², zamieszkany był przez 18.447 ludzi i podzielony na 17 gmin katastralnych. Wszedł w skład cyrkułu sądeckiego, jako jeden z jego dziesięciu powiatówAllgemeines Landes-Gesetz- und Regierungsblatt für das Kronland Galizien und Lodomerien mit den Herzogthümern Auschwitz und Zator und dem Großherzogthume Krakau. Jahrgang 1854, Lemberg 1855.. Od zachodu i południa powiat graniczył z Zalitawią.

Po nadaniu Galicji autonomii oraz powołaniu samorządu gminnego i powiatowego w 1865 zlikwidowano cyrkuły (Kreise). Dotychczasowe małe powiaty (Bezirke) w liczbie 179, utrzymały się do 1867 roku, kiedy to w następstwie kolejnej reformy administracyjnej (23 stycznia 1867) zostały zastąpione przez 74 większe powiaty. Obszar zniesionego Bezirk Czarny Dunajec wszedł wtedy w całości w skład nowego powiatu nowotarskiegoVerordnung des Staatsministeriums vom 23 Jänner 1867 über die Reform des politischen Verwaltung in den Königreich Galizien und Lodomerien mit dem Großherzogtum Krakau und den Herzogtümern Auschwitz und Zator.

Podział administracyjny (1854) +Podział administracyjny Bezirk Czarny Dunajec w 1854 rokuLp.Gmina jednostkowaPowierzchniaLudnośćPowiat w 1867 po zniesieniu 1Czarny Dunajec66151708 nowotarski2Chochołów2245893 nowotarski3Ciche45601928 nowotarski4Dzianisz3280938 nowotarski5Podczerwone2545728 nowotarski6Witów1545649 nowotarski7Wróblówka945532 nowotarski8Kościelisko270558 nowotarski9Maruszyna27701185 nowotarski10Międzyczerwienne1930836 nowotarski11Ratułów25051115 nowotarski12Stare Bystre36701418 nowotarski13Zakopane z Olczą72902217 nowotarski14Zubsuche61852296 nowotarski15Krauszów1255406 nowotarski16Ludzimierz1475495 nowotarski17Rogoźnik1485543 nowotarski Objaśnienie:

(M) = miasto; (m) = miasteczko

Przypisy

Bibliografia Handbuch des Lemberger Statthelterei-Gebietes in Galizien für das Jahr 1858. Lemberg, 1858. Szematyzm Królestwa Galicji i Lodomerii z Wielkim Księstwem Krakowskim.

Kategoria:Czarny Dunajec Czarny Dunajec