Bezirk Sokołów – dawny powiat (Bezirk) kraju koronnego Królestwo Galicji i Lodomerii, funkcjonujący w latach 1854–1867. Siedzibą starostwa było miasteczko Sokołów (Sokołów Małopolski).
Historia
Bezirk Sokołów utworzono w ramach reformy uwłaszczeniowej z okresu Wiosny Ludów (1848–1849), która likwidowała jurysdykcję właściciela ziemskiego nad poddanymi. W Galicji, dominium – jako podstawowa jednostka administracyjna i filar systemu feudalnego straciło rację bytu. Konieczne stało się zatem wprowadzenie nowego systemu administracyjnego, którego zręby powstały w latach 1851–1855. Nowy trójstopniowy podział administracyjny objął 21 cyrkułów (niem. Kreise), 179 małych powiatów (niem. Bezirke) i ponad 6000 gmin (niem. Gemeinde).
Bezirk Sokołów objął obszar o wielkości 6,4 mil², zamieszkany przez 26.924 ludzi i podzielony na 23 gminy katastralne, w tym jedno jedno miasteczko (Sokołów). Wszedł w skład cyrkułu rzeszowskiego, jako jeden z jego jedenastu powiatówAllgemeines Landes-Gesetz- und Regierungsblatt für das Kronland Galizien und Lodomerien mit den Herzogthümern Auschwitz und Zator und dem Großherzogthume Krakau. Jahrgang 1854, Lemberg 1855..
Po nadaniu Galicji autonomii oraz powołaniu samorządu gminnego i powiatowego w 1865 zlikwidowano cyrkuły (Kreise). Dotychczasowe małe powiaty (Bezirke) w liczbie 179, utrzymały się do 1867 roku, kiedy to w następstwie kolejnej reformy administracyjnej (23 stycznia 1867) zostały zastąpione przez 74 większych powiatów. Obszar zniesionego Bezirk Sokołów wszedł wtedy głównie w skład nowego powiatu kolbuszowskiego oraz częściowo powiatu rzeszowskiego (jedynie ekstremalnie południowa gmina Stobierna)Verordnung des Staatsministeriums vom 23 Jänner 1867 über die Reform des politischen Verwaltung in den Königreich Galizien und Lodomerien mit dem Großherzogtum Krakau und den Herzogtümern Auschwitz und Zator.
Podział administracyjny (1854) +Podział administracyjny Bezirk Sokołów w 1854 rokuLp.Gmina jednostkowaPowierzchniaLudnośćPowiat w 1867 po zniesieniu 1Sokołów (m)26303463kolbuszowski2Nienadówka41002165kolbuszowski3Górno, Zaborze i Dołęga2300912kolbuszowski4Wólka Sokołowska i Rękaw2240840kolbuszowski5Turza2205540kolbuszowski6Trzebuska, Kąty i Zamysłów3450977kolbuszowski7Trzeboś27751666kolbuszowski8Stobierna30711277rzeszowski9Wola Raniżowska58703095kolbuszowski10Wilcza Wola ze Spiami i Zmysłowem79702052kolbuszowski11Raniżów3555993kolbuszowski12Raniżów-Kolonia297kolbuszowski13Mazury20001259kolbuszowski14Markowizna830550kolbuszowski15Staniszewskie1090811kolbuszowski16Zielonka3930815kolbuszowski17Dzikowiec z Dymarką34301180kolbuszowski18Płazówka i Kąty262kolbuszowski19Wildenthal341kolbuszowski20Kopcie1840514kolbuszowski21Wola Rusinowska2900876kolbuszowski22Lipnica z Jeziorkiem67151809kolbuszowski23Rusinów z Koziołkiem825230kolbuszowski Objaśnienie:
(M) = miasto; (m) = miasteczko
Przypisy
Bibliografia Handbuch des Lemberger Statthelterei-Gebietes in Galizien für das Jahr 1858. Lemberg, 1858. Szematyzm Królestwa Galicji i Lodomerii z Wielkim Księstwem Krakowskim.
Kategoria:Historia Sokołowa Małopolskiego Sokołów