Bezirk Komarno – dawny powiat (Bezirk) kraju koronnego Królestwo Galicji i Lodomerii, funkcjonujący w latach 1854–1867. Siedzibą starostwa było miasteczko Komarno.

Historia Bezirk Komarno utworzono w ramach reformy uwłaszczeniowej z okresu Wiosny Ludów (1848–1849), która likwidowała jurysdykcję właściciela ziemskiego nad poddanymi. W Galicji, dominium – jako podstawowa jednostka administracyjna i filar systemu feudalnego straciło rację bytu. Konieczne stało się zatem wprowadzenie nowego systemu administracyjnego, którego zręby powstały w latach 1851–1855. Nowy trójstopniowy podział administracyjny objął 21 cyrkułów (niem. Kreise), 179 małych powiatów (niem. Bezirke) i ponad 6000 gmin (niem. Gemeinde).

Bezirk Komarno objął obszar o wielkości 5,9 mil², zamieszkany przez 27.923 ludzi i podzielony na 38 gmin katastralnych, w tym jedno miasteczko (Komarno). Wszedł w skład cyrkułu samborskiego, jako jeden z jego jedenastu powiatówAllgemeines Landes-Gesetz- und Regierungsblatt für das Kronland Galizien und Lodomerien mit den Herzogthümern Auschwitz und Zator und dem Großherzogthume Krakau. Jahrgang 1854, Lemberg 1855..

Po nadaniu Galicji autonomii oraz powołaniu samorządu gminnego i powiatowego w 1865 zlikwidowano cyrkuły (Kreise). Dotychczasowe małe powiaty (Bezirke) w liczbie 179, utrzymały się do 1867 roku, kiedy to w następstwie kolejnej reformy administracyjnej (23 stycznia 1867) zostały zastąpione przez 74 większych powiatów. Obszar zniesionego Bezirk Komarno wszedł wtedy w całości w skład nowego powiatu rudeckiegoVerordnung des Staatsministeriums vom 23 Jänner 1867 über die Reform des politischen Verwaltung in den Königreich Galizien und Lodomerien mit dem Großherzogtum Krakau und den Herzogtümern Auschwitz und Zator. 1 czerwca 1883 i 1 października 1902 część tego obszaru włączono do powiatu lwowskiegoDz. U. Kr. z 1881, cz. 3, nr 18Dziennik Ustaw i Rozporządzeń Krajowych dla Królestwa Galicyi i Lodomeryi wraz z Wielkiem Księstwem Krakowskiem. 1902, Nr 32.

Podział administracyjny (1854) +Podział administracyjny Bezirk Komarno w 1854 rokuLp.Gmina jednostkowaPowierzchniaLudnośćPowiat w 1867 po zniesieniu1Komarno (m) z Lipowcami Górnymi i Dolnymi13654664rudecki2Chłopy39702156rudecki3Litewka z Horbulą590218rudecki4Jakimczyce485248rudecki5Klicko1235248rudecki6Podzwierzyniec1945869rudecki7Brzeziec1920468rudecki8Nowa Wieś ze Świniuszą2350785rudecki9Buczały z Hermaniami1170516rudecki10Porzecze Gruntowe z Zadwórnym2600536rudecki11Burcze1100492rudecki12Czułowice2630436rudecki13Katarynice1200252rudecki14Andryanów780462rudecki15Łowczyce275462rudecki16Rumno z Rybakówką32701877rudecki17Tatarynów z Koszarkami32701187rudecki18Powerchów1870369rudecki19Kołodruby1510942rudecki20Horożanna Wielka34501220rudecki21Horożanna Mała800378rudecki22Saska (Dominikalna)300275rudecki23Ryczychów960406rudecki24Podwysokie2620259rudecki25Nowosiółki365225rudecki26Honiatycze1100347rudecki1 października 1902 włączono do powiatu lwowskiego.27Czerkasy650248rudecki1 czerwca 1883 włączono do powiatu lwowskiego.28Kahujów755320rudecki29Werbiż z Sajkowem1700955rudecki30Horbacze1000515rudecki31Tuligłowy22601608rudecki32Koniuszki Tuligłowskie z Krukowcem1600439rudecki33Susułów1335687rudecki34Małpa z Jasionowem620463rudecki35Koniuszki Królewskie850624rudecki36Pohorce z Ostrowem31101058rudecki37Podolce505287rudecki38Hołodówka z Zubrzycami1000422rudecki Objaśnienie:

(M) = miasto; (m) = miasteczko

Przypisy

Bibliografia Handbuch des Lemberger Statthelterei-Gebietes in Galizien für das Jahr 1858. Lemberg, 1858. Szematyzm Królestwa Galicji i Lodomerii z Wielkim Księstwem Krakowskim.

Kategoria:Komarno Komarno