Bezirk Załoźce – dawny powiat (Bezirk) kraju koronnego Królestwo Galicji i Lodomerii, funkcjonujący w latach 1854–1867. Siedzibą starostwa było miasteczko Załoźce.
Historia Bezirk Załoźce utworzono w ramach reformy uwłaszczeniowej z okresu Wiosny Ludów (1848–1849), która likwidowała jurysdykcję właściciela ziemskiego nad poddanymi. W Galicji, dominium – jako podstawowa jednostka administracyjna i filar systemu feudalnego straciło rację bytu. Konieczne stało się zatem wprowadzenie nowego systemu administracyjnego, którego zręby powstały w latach 1851–1855. Nowy trójstopniowy podział administracyjny objął 21 cyrkułów (niem. Kreise), 179 małych powiatów (niem. Bezirke) i ponad 6000 gmin (niem. Gemeinde).
Bezirk Załoźce objął obszar o wielkości 9,1 mil², zamieszkany przez 27.388 ludzi i podzielony na 40 gmin katastralnych, w tym trzy miasteczka (Markopol, Podkamień i Załoźce). Wszedł w skład cyrkułu złoczowskiego, jako jeden z jego dziesięciu powiatówAllgemeines Landes-Gesetz- und Regierungsblatt für das Kronland Galizien und Lodomerien mit den Herzogthümern Auschwitz und Zator und dem Großherzogthume Krakau. Jahrgang 1854, Lemberg 1855.. Od wschodu graniczył z Imperium Rosyjskim.
Po nadaniu Galicji autonomii oraz powołaniu samorządu gminnego i powiatowego w 1865 zlikwidowano cyrkuły (Kreise). Dotychczasowe małe powiaty (Bezirke) w liczbie 179, utrzymały się do 1867 roku, kiedy to w następstwie kolejnej reformy administracyjnej (23 stycznia 1867) zostały zastąpione przez 74 większych powiatów. Obszar zniesionego Bezirk Załoźce wszedł wtedy w skład nowych powiatów brodzkiego i złoczowskiego (vide podział w tabeli poniżej)Verordnung des Staatsministeriums vom 23 Jänner 1867 über die Reform des politischen Verwaltung in den Königreich Galizien und Lodomerien mit dem Großherzogtum Krakau und den Herzogtümern Auschwitz und Zator. 1 września 1904 blisko połowa gmin dawnego Bezirk Załoźce weszła w skład nowo utworzonego powiatu zborowskiegoDziennik Ustaw i Rozporządzeń Krajowych dla Królestwa Galicyi i Lodomeryi wraz z Wielkiem Księstwem Krakowskiem. 1904, cz. XIII, Nr 91.
Podział administracyjny (1854) +Podział administracyjny Bezirk Załoźce w 1854 rokuLp.Gmina jednostkowaPowierzchniaLudnośćPowiat w 1867 po zniesieniu1Załoźce (m)25734631brodzki1 września 1904 włączono do nowo utworzonego powiatu zborowskiego.2Blich1031368brodzki3Czystopady1664656brodzki4Ratyszcze2025498brodzki5Reniów1744642brodzki6Wertełka1618453brodzki7Milno50181696brodzki8Gontowa387249brodzki9Białogłowy3030889złoczowski10Neterpińce863316złoczowski11Trościaniec Wielki31551026brodzki12Seretec1821527brodzki13Podbereźce1204327brodzki14Zagórze z Niszkowcami3830968brodzki15Panasówka2746549brodzki16Kutyszcze935308brodzki17Jaśniszcze780324brodzki18Popowce2640715brodzki19Dudyń181brodzki20Palikrowy2092470brodzki21Pańkowce1372209brodzki22Orzechowczyk2484227brodzki23Wierzbowczyk261brodzki24Styberówka1202249brodzki25Podkamień (m)48982595brodzki26Niemiacz1252639brodzki27Markopol (m) z Międzygórzem2983921brodzki28Szyszkowce1268313brodzki29Zwyżyń1920513brodzki30Hnidawa1074305brodzki31Pieniaki7192828brodzki32Czepiele2369526brodzki33Hołubica z Żarkowem3174927brodzki34Huta Pieniacka275535brodzki35Litowisko, Hucisko i Maleniska2745789brodzki36Majdan150139brodzki37Łukawiec2332311brodzki38Batków1377445brodzki39Manajów2615550złoczowski40Kruhów1253313złoczowski Objaśnienie:
(M) = miasto; (m) = miasteczko
Przypisy
Bibliografia Handbuch des Lemberger Statthelterei-Gebietes in Galizien für das Jahr 1858. Lemberg, 1858. Szematyzm Królestwa Galicji i Lodomerii z Wielkim Księstwem Krakowskim.
Kategoria:Załoźce Załoźce