Bezirk Bursztyn – dawny powiat (Bezirk) kraju koronnego Królestwo Galicji i Lodomerii, funkcjonujący w latach 1854–1867. Siedzibą starostwa było miasteczko Bursztyn.
Historia Bezirk Bursztyn utworzono w ramach reformy uwłaszczeniowej z okresu Wiosny Ludów (1848–1849), która likwidowała jurysdykcję właściciela ziemskiego nad poddanymi. W Galicji, dominium – jako podstawowa jednostka administracyjna i filar systemu feudalnego straciło rację bytu. Konieczne stało się zatem wprowadzenie nowego systemu administracyjnego, którego zręby powstały w latach 1851–1855. Nowy trójstopniowy podział administracyjny objął 21 cyrkułów (niem. Kreise), 179 małych powiatów (niem. Bezirke) i ponad 6000 gmin (niem. Gemeinde).
Bezirk Bursztyn objął obszar o wielkości 7,4 mil², zamieszkany przez 26.627 ludzi i podzielony na 42 gminy katastralne, w tym trzy miasteczka (Bołszowce, Bursztyn i Konkolniki). Wszedł w skład cyrkułu brzeżańskiego, jako jeden z jego ośmiu powiatówAllgemeines Landes-Gesetz- und Regierungsblatt für das Kronland Galizien und Lodomerien mit den Herzogthümern Auschwitz und Zator und dem Großherzogthume Krakau. Jahrgang 1854, Lemberg 1855.. Powiat posiadał eksklawę (obejmującą gminy Hanowce i Popławniki) położoną wewnątrz Bezirk Halicz w cyrkule stanisławowskim. Powiat miał nietuzinkowy, nieregularny kształt, z gminą Tenetniki wrzynającą się w głąb Bezirk Woyniłów w cyrkule stryjskim oraz gminą Chorostków wrzynającą się w głąb Bezirk Halicz w cyrkule stanisławowskim.
Po nadaniu Galicji autonomii oraz powołaniu samorządu gminnego i powiatowego w 1865 zlikwidowano cyrkuły (Kreise). Dotychczasowe małe powiaty (Bezirke) w liczbie 179, utrzymały się do 1867 roku, kiedy to w następstwie kolejnej reformy administracyjnej (23 stycznia 1867) zostały zastąpione przez 74 większych powiatów. Obszar zniesionego Bezirk Bursztyn wszedł wtedy w skład nowych powiatów rohatyńskiego i podhajeckiego (vide podział w tabeli poniżej)Verordnung des Staatsministeriums vom 23 Jänner 1867 über die Reform des politischen Verwaltung in den Königreich Galizien und Lodomerien mit dem Großherzogtum Krakau und den Herzogtümern Auschwitz und Zator. 1 sierpnia 1878 i 1 stycznia 1885 część gmin przeniesiono z powiatu rohatyńskiego do powiatu stanisławowskiegoDziennik Ustaw i Rozporządzeń Krajowych dla Królestwa Galicyi i Lodomeryi wraz z Wielkiem Księstwem Krakowskiem. 1878, Nr 37 (s. 84, wykaz: ss.91–95)Dz. U. Kr. z 1884, cz. 15, nr 51.
Podział administracyjny (1854) +Podział administracyjny Bezirk Bursztyn w 1854 rokuLp.Gmina jednostkowaPowierzchniaLudnośćPowiat w 1867 po zniesieniu1Bursztyn (m)43742704rohatyński2Ludwikówkarohatyński3Jezierzany800257rohatyński4Junaszków1833721rohatyński5Korostowice2016414rohatyński6Stasiowa Wola257rohatyński7Kuropatniki1578390rohatyński8Kunicze172rohatyński9Nastaszczyn1906541rohatyński10Tenetniki1700422rohatyński11Bołszowce (m)25181690rohatyński12Hanowce703349rohatyński13Herbutów1115556rohatyński14Popławniki391256rohatyński15Boków2817679podhajecki16Chorostków817369rohatyński1 sierpnia 1878 włączono do powiatu stanisławowskiego.17Hnilcze53361522podhajecki18Sieniawka i Panowice181podhajecki19Konkolniki (m)1544375rohatyński20Bybło1004285rohatyński21Chochoniów1526544rohatyński22Dytiatyn2036461rohatyński23Jabłonów2087650rohatyński24Meducha2738992rohatyński1 stycznia 1885 włączono do powiatu stanisławowskiego.25Międzyhorce1373522rohatyński26Siemikowce724445rohatyński27Słobódka1997621rohatyński28Zagórze1208490rohatyński29Kunaszów2152839rohatyński30Lipica Dolna3000741rohatyński31Skomorochy Stare1560561rohatyński32Skomorochy Nowe1532582rohatyński33Podszumlańce869406rohatyński34Sarnki Górne2913959rohatyński35Sarnki Dolne1438677rohatyński36Sarnki Średnie1887923rohatyński37Świstelniki3204803rohatyński38Szumlany2884979podhajecki39Sławentyn4085772podhajecki40Żelibory784397rohatyński41Byszów1804502podhajecki42Dryszczów2239621podhajecki Objaśni4enie:
(M) = miasto; (m) = miasteczko
Przypisy
Bibliografia Handbuch des Lemberger Statthelterei-Gebietes in Galizien für das Jahr 1858. Lemberg, 1858. Szematyzm Królestwa Galicji i Lodomerii z Wielkim Księstwem Krakowskim.
Kategoria:Bursztyn (miasto) Bursztyn