Ray Nayler (ur. 5 czerwca 1976 w Alma) – kanadyjsko-amerykański pisarz. W swoich tekstach porusza tematy humanistyczne oraz zagadnienia związane ze sztuczną inteligencją i etyką zwierząt. Laureat nagród Hugo oraz Locusa.
Życiorys Nayler wcześniej służył w Korpusie Pokoju oraz jako oficer w amerykańskiej służbie zagranicznej, pracując w Rosji, Azji Środkowej, na Kaukazie i na Bałkanach. Pełnił funkcję rzecznika prasowego w Ambasadzie Stanów Zjednoczonych w Baku w Azerbejdżanie oraz urzędnika ds. środowiska, nauki, technologii i zdrowia w konsulacie USA w Ho Chi Minh. Był międzynarodowym doradcą w Marine Protected Areas Center przy National Oceanic and Atmospheric Administration (NOAA), a także wizytującym badaczem i dyplomatą rezydentem w Institute of International Science and Technology Policy oraz Space Policy Institute na George Washington University.
Kariera pisarska Debiutancka powieść Naylera, Góra pod morzem, koncentruje się na odkryciu społeczeństwa inteligentnych ośmiornic u wybrzeży Wietnamu i zdobyła Nagrodę Locusa dla najlepszej debiutanckiej powieści w 2023, a także była nominowana do Nagrody Nebula oraz Los Angeles Times Book Prize in Science Fiction, Fantasy, and Speculative Fiction. Została również uznana przez „Esquire” za jedną z najlepszych powieści science fiction wszech czasów.
Druga książka Raya Naylera, Ciosy zagłady, koncentruje się na przywróceniu do życia mamuta włochatego i została opublikowana w 2024. Zdobyła Nagrodę Hugo oraz była nominowana do Nagrody Nebula oraz Nagrody Locusa. Jego trzecia książka, będąca dreszczowcem bliskiego zasięgu, zatytułowana Gdzie zakopano topór, ukazała się 1 kwietnia 2025 i opowiada historię buntu przeciwko statusowi quo w niedalekiej przyszłości zdominowanej przez sztuczną inteligencję i autorytarne reżimy. Czwarta książka pisarz, Palaces of the Crow, to powieść fantastyczna, osadzona w niedawnej przeszłości, w której czworo młodych nastolatków, uwięzionych między nazistami a Armią Czerwoną, próbuje przetrwać zimę w lesie z pomocą stada niezwykle inteligentnych kruków. Książka zostanie opublikowana 19 maja 2026.
Odbiór twórczości Tymoteusz Wronka w recenzji dla miesięcznika „Nowa Fantastyka” zauważył, że wydawnictwo Mag stosunkowo szybko wydało w ramach serii Uczta Wyobraźni trzy książki Naylera. Zwraca uwagę, że w powieści Gdzie zakopano topór pojawiają się podobne motywy i poglądy, co w jego poprzednich książkach, ale w tym przypadku tematyka odchodzi od kwestii ekologicznych i klimatycznych, koncentrując się na warstwie społecznej. Według niego Nayler tworzy w powieści dualistyczną, dwusystemową, nieodległą wizję świata przyszłości. Uważa, że w Gdzie zakopano topór pojawiają się systemy kontroli „godne Orwella”. Uważa, że to fantastyka zaangażowana, z problemami wywodzącymi się ze współczesności, łącząca gorzką diagnozę z próbą znalezienia rozwiązania.
Twórczość Powieści Góra pod morzem (The Mountain in the Sea, 2022; Nagroda Locusa za debiut powieściowy 2023) (The Tusks of Extinction, 2024; Nagroda Hugo za najlepsze opowiadanie 2025) Gdzie zakopano topór (Where the Axe Is Buried, 2025) Palaces of the Crow (2026)
Opowiadania RokTytułPierwsza publikacjaPolskie wydanieŹródło2015Mutability„Asimov's Science Fiction” 39 (6): 48–57 2016Do Not Forget Me„Asimov's Science Fiction” 40 (3): 60–69 2019Fire in the BoneClarkesworld, numer 148 Beyond the High AltarNightmare, numer 84 The Death of Fire Station 10Lightspeed, numer 1132020Albedo SeasonClarkesworld, numer 164 The Swallows of the StormLightspeed, numer 122 Outside of OmahaNightmare, numer 962021SarcophagusClarkesworld, numer 175 Yesterday's WolfClarkesworld, numer 180Wilki wczorajszego dnia, „Nowa Fantastyka” 500 (05/2024)2022The Summer CastleNightmare, numer 113Rain of DaysClarkesworld, numer 1862023The Job at the End of the WorldReactor
Przypisy
Kategoria:Absolwenci University of London Kategoria:Absolwenci Uniwersytetu Kalifornijskiego w Santa Cruz Kategoria:Amerykańscy autorzy fantastyki Kategoria:Kanadyjscy autorzy fantastyki Kategoria:Urodzeni w 1976