Bezirk Obertyn – dawny powiat (Bezirk) kraju koronnego Królestwo Galicji i Lodomerii, funkcjonujący w latach 1854–1867. Siedzibą starostwa było miasteczko Obertyn.
Historia Bezirk Obertyn utworzono w ramach reformy uwłaszczeniowej z okresu Wiosny Ludów (1848–1849), która likwidowała jurysdykcję właściciela ziemskiego nad poddanymi. W Galicji, dominium – jako podstawowa jednostka administracyjna i filar systemu feudalnego straciło rację bytu. Konieczne stało się zatem wprowadzenie nowego systemu administracyjnego, którego zręby powstały w latach 1851–1855. Nowy trójstopniowy podział administracyjny objął 21 cyrkułów (niem. Kreise), 179 małych powiatów (niem. Bezirke) i ponad 6000 gmin (niem. Gemeinde).
Bezirk Obertyn objął obszar o wielkości 6,4 mil², zamieszkany przez 27.574 ludzi i podzielony na 28 gmin katastralnych, w tym dwa miasteczka (Chocimierz i Obertyn). Wszedł w skład cyrkułu kołomyjskiego, jako jeden z jego dziewięciu powiatówAllgemeines Landes-Gesetz- und Regierungsblatt für das Kronland Galizien und Lodomerien mit den Herzogthümern Auschwitz und Zator und dem Großherzogthume Krakau. Jahrgang 1854, Lemberg 1855.. Na zachodzie powiat posiadał specyficzne wąskie ramię, które stanowiły gminy Michałków i Chlebiczyn Leśny.
Po nadaniu Galicji autonomii oraz powołaniu samorządu gminnego i powiatowego w 1865 zlikwidowano cyrkuły (Kreise). Dotychczasowe małe powiaty (Bezirke) w liczbie 179, utrzymały się do 1867 roku, kiedy to w następstwie kolejnej reformy administracyjnej (23 stycznia 1867) zostały zastąpione przez 74 większe powiaty. Obszar zniesionego Bezirk Obertyn wszedł wtedy w skład nowych powiatów horodeńskiego i kołomyjskiego (vide podział w tabeli poniżej)Verordnung des Staatsministeriums vom 23 Jänner 1867 über die Reform des politischen Verwaltung in den Königreich Galizien und Lodomerien mit dem Großherzogtum Krakau und den Herzogtümern Auschwitz und Zator. 19 czerwca 1867 gminę Chocimierz przeniesiono z powiatu horodeńskiego do powiatu tłumackiegoVerordnung des Ministers des Innern vom 19 Juni 1867, betreffend mehrere Aenderungen der neuen administrativen Bezirks-Abgränzung in den Königreich Galizien und Lodomerien mit dem Großherzogtum Krakau, lecz już 1 sierpnia 1878 włączono ja z powrotem do powiatu horodeńskiego; do powiatu horodeńskiego włączono wtedy także gminy Dżurków i Żuków z powiatu kołomyjskiegoDziennik Ustaw i Rozporządzeń Krajowych dla Królestwa Galicyi i Lodomeryi wraz z Wielkiem Księstwem Krakowskiem. 1878, Nr 37 (s. 84, wykaz: ss.91–95). 1 listopada 1880 gminy Łuka, Monastyrek i Uniż przeniesiono z powiatu horodeńskiego do powiatu buczackiegoDziennik Ustaw i Rozporządzeń Krajowych dla Królestwa Galicyi i Lodomeryi wraz z Wielkiem Księstwem Krakowskiem. 1880, Nr 11, lecz już 1 stycznia 1889 włączono je z powrotem do powiatu horodeńskiegoDz. U. Kr. z 1888, nr 87. 1 czerwca 1905 gmina Chocimierz ostatecznie trafiła do powiatu tłumackiegoDziennik Ustaw i Rozporządzeń Krajowych dla Królestwa Galicyi i Lodomeryi wraz z Wielkiem Księstwem Krakowskiem. 1905, Nr 63. 30 kwietnia 1934 gmina Dżurków powróciła do powiatu kołomyjskiego.
Podział administracyjny (1854) +Podział administracyjny Bezirk Obertyn w 1854 rokuLp.Gmina jednostkowaPowierzchniaLudnośćPowiat w 1867 po zniesieniu1Obertyn (m) z Netrebówką44743710horodeński2Żuków57571729kołomyjski1 sierpnia 1878 włączono do powiatu horodeńskiego3Żukocin1408583kołomyjski4Michałków3503250kołomyjski5Chlebiczyn Leśny1219kołomyjski6Kamionka Wielka62181668kołomyjski7Dobrowódka223kołomyjski8Jakubówka1662723horodeński9Hańczarów831347horodeński10Dżurków35901695kołomyjski30 kwietnia 1934 włączono z powrotem do powiatu kołomyjskiego.11Chocimierz (m)47041964horodeński19 czerwca 1867 włączono do powiatu tłumackiego.1 czerwca 1905 włączono do powiatu tłumackiego.12Łuka3010593horodeński1 listopada 1880 włączono do powiatu buczackiego.1 stycznia 1889 włączono z powrotem do powiatu horodeńskiego.13Monastyrek164horodeński14Żywaczów31201343horodeński15Piotrów26801038horodeński16Siekierczyn713458horodeński17Isaków1918680horodeński18Podwerbce1557557horodeński19Uniż266horodeński20Niezwiska31631049horodeński21Woronów182horodeński22Harasymów14621686horodeński23Żabokruki860539horodeński24Hawrylak1500405horodeński25Bałahorówka145horodeński26Czortowiec92272922horodeński27Rakowiec2022968horodeński28Semenówka1166468horodeński Objaśnienie:
(M) = miasto; (m) = miasteczko
Przypisy
Bibliografia Handbuch des Lemberger Statthelterei-Gebietes in Galizien für das Jahr 1858. Lemberg, 1858. Szematyzm Królestwa Galicji i Lodomerii z Wielkim Księstwem Krakowskim.
Obertyn