Dystrykt Kołomyja (niem. Kreisdistrikt Kolomea) – jednostka administracyjna w Królestwie Galicji i Lodomerii w latach 1775–1782, w obrębie cyrkułu halickiego.
Historia mały|Dystrykt Kołomyja w granicach cyrkułu halickiego (ok. 1780) Dystrykt Kołomyja z siedzibą w Kołomyi utworzono w 1775 roku na ziemiach polskich zagarniętych przez Austrię podczas I rozbioru.
Od 1773 roku Galicja była pod względem administracyjnym podzielona na sześć cyrkułów, które z kolei były podzielone na 59 dystryktówBarwiński, Eugeniusz (1935). Pierwsze podziały administracyjne Galicji. Ziemia Czerwieńska 1935, z. 1, s. 57-65. Jednak już na konferencji Kancelarii Nadwornej z 14 marca 1774 stwierdzono, że tak duża liczba dystryktów może być uzasadniona jedynie w sytuacji, kiedy przed naczelnikami stoją liczne i istotne zadania. W związku z tym ustalono ogólną zasadę, że konieczna będzie znaczna redukcja ich liczby. Zgodnie z tym stanowiskiem, 21 czerwca 1774 gubernator przedstawił swoje wnioski dotyczące reorganizacji. W odpowiedzi otrzymał dekret z 3 sierpnia 1774 roku, w którym poinformowano, że cesarzowa Maria Teresa Habsburg wyraziła zasadniczą zgodę na proponowane zmiany – pod warunkiem, że ich wdrożenie nie opóźni prac nad wprowadzeniem systemu podatkowego oraz regulacji urbarialnej. W kolejnym memoriale z 11 października 1774 gubernator przedstawił szczegółowy plan reorganizacji, który został zatwierdzony rezolucją Kancelarii Nadwornej z 14 marca 1775Gubernjalne Normalia, 1775, nr. 1902.
W efekcie tych działań liczba dystryktów w cyrkule halickim została zredukowana z trzynastu do czterech. Jednym z nich był dystrykt Kołomyja, który utworzono z dotychczasowych dystryktów Delatyn, Nadwórna i UtoropyCarte Nouvelle des Royaumes de Galizie et Lodomerie (1777).
Siedzibą dystryktu została Kołomyja. Do dystryktu należały miasta: Delatyn, Jabłonów, Kamionka Wielka, Kołomyja, Kosów, Kuty, Nadwórna, Peczeniżyn, Pistyń i Zabłotów. Część z nich została w kolejnych latach sklasyfikowana jako miasteczkaKarpiniec, Jan (1932). Ilość osad miejskich byłej Galicji i podział ich na miasta i miasteczka, w: Roczniki Dziejów Społeczno-Gospodarczych, s. 1–37)..
22 marca 1782 ogłoszono patent, na mocy którego dystrykty Kołomyja i Tyśmienica połączono w jeden dystrykt – StanisławówMark, Rudolf A. (1994) Galizien unter österreichischer Herrschaft: Verwaltung, Kirche, Bevölkerung. Herder-Verlag, Marburg. (str. 7).
Przypisy
Bibliografia Barwiński, Eugeniusz (1935). Pierwsze podziały administracyjne Galicji. Ziemia Czerwieńska 1935, z. 1, s. 57-65. Krochmal, Anna (2015). Źródła kartograficzne i historyczne do podziałów administracyjnych Galicji (1772–1918). Miscellanea Historico-Archivistica, (22), 219-235. Kutrzeba, Stanisław (1920). Historia ustroju Polski w zarysie. Wydawnictwo Poznańskiego Towarzystwa Przyjaciół Nauk, Korona. Mark, Rudolf A. (1994) Galizien unter österreichischer Herrschaft: Verwaltung, Kirche, Bevölkerung. Herder-Verlag, Marburg. Reder, Jerzy (1974). Podziały polityczne i administracyjne Małopolski w dobie upadku dawnej Rzeczypospolitej. Palestra 18/7 (199), 88-99. Witkowski, Wojciech (2007). Historia administracji w Polsce 1764–2020. Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.
Kategoria:Kołomyja Kołomyja