Max Clemens Lothar Freiherr von Hausen (ur. 17 grudnia 1846 w Dreźnie, zm. 19 marca 1922 tamże) – saski i niemiecki oficer. Brał udział w wojnie austriacko-pruskiej i francusko-pruskiej, został generałem pułkownikiem wojsk saksońskich i ministrem wojny w Królestwie Saksonii. Na początku I wojny światowej dowodził 3 Armią, którą dowodził w bitwach granicznych pod Charleroi i nad Marną. We wrześniu 1914 roku został odwołany ze stanowisk dowódczych z powodu choroby.
Życiorys Wczesne lata Urodził się 17 grudnia 1846 roku w Dreźnie-Neustadt jako drugi syn Clemensa von Hausena i Anny Wilhelminy von Ammon. Jego matka była córką chirurga i okulisty Friedricha Augusta von Ammona. Po kądzieli był również prawnukiem protestanckiego teologa Christopha Friedricha von Ammona, który go ochrzcił.
Kariera wojskowa Wstąpił do armii saksońskiej jako kadet w Królewskiej Saksońskiej Szkole Kadetów. Awansowany na podporucznika w 1864 roku, wstąpił do 3. batalionu strzelców i walczył przeciwko Prusom w wojnie austriacko-pruskiej w 1866 roku; brał udział m.in. w bitwie pod Sadową. Po tej wojnie Saksonia sprzymierzyła się z Prusami i stała się częścią Cesarstwa Niemieckiego, które powstało w 1871 roku. W latach 1871–1874 wykładał w Pruskiej Akademii Wojskowej w Berlinie, a od 1875 do 1887 roku służył w Sztabie Generalnym Armii Cesarstwa Niemieckiego. Będąc szefem sztabu armii saksońskiej w latach 1892–1895, dowodził 32 Dywizją (3 Królewską Saksońską) w latach 1897–1900 oraz XII Korpusem (1 Królewskim Saksońskim) w latach 1900–1902. Pełnił funkcję ministra wojny Królestwa Saksonii w latach 1902–1914, awansując do stopnia generała pułkownika w 1910 roku. W trakcie swojej służby na stanowisku ministra wojny starał się utrzymywać dobre stosunki z armią pruską. W 1914 roku poprosił o przejście na emeryturę po ponad 50 latach służby.
I wojna światowa Po mobilizacji w sierpniu 1914 roku Królewska Armia Saksońska stała się niemiecką 3 Armią, a Hausen objął jej dowództwo. Jego armia brała udział w bitwie granicznej, głównie w starciach pod Dinant, gdzie wojska Hausena dokonały bezpardonowej egzekucji ponad 600 mieszkańców, w tym kilkoro kobiet i dzieci (jedno z nich miało zaledwie 3 tygodnie), a także pod Charleroi. On i jego armia byli odpowiedzialni za zniszczenie Reims we wrześniu 1914 roku. Zapytany o to, jak takie czyny ostatecznie zapiszą się w historii, odpowiedział: Powinniśmy sami pisać historię.
Po odwrocie 2 Armii po I bitwie nad Marną, Hausen zobaczył, że jego flanka została odsłonięta i nakazał swoim siłom odwrót. Po ustabilizowaniu się frontu nad rzeką Aisne, 9 września 1914 roku Hausen został odwołany ze stanowiska dowódcy armii z powodu choroby, a jego miejsce zajął gen. Karl von Einem. Hausen nie sprawował już dowództwa polowego podczas wojny i zmarł wkrótce po jej zakończeniu. W ostatnich latach życia zajmował się pisaniem wspomnień.
Odznaczenia Odznaczenia gen. von Hausena to między innymi: Order Korony Rucianej Krzyż Wielki Orderu Zasługi Cywilnej Krzyż Wielki Orderu Alberta na wstędze z mieczami Kawaler I klasy Orderu Alberta z mieczami Krzyż Wielki Orderu Ernestyńskiego Krzyż Wielki Orderu Sokoła Białeg Krzyż Wielki Orderu Bertholda I (Badenia) Kawaler Orderu Lwa Zeryngeńskiego z liśćmi dębu (Badenia) Order Świętego Huberta (Bawaria) Krzyż Wielki Orderu Zasługi Cywilnej Korony Bawarskiej (Bawaria) Krzyż Wielki Orderu Zasługi Wojskowej (Bawaria) Krzyż Wielki Orderu Zasługi Filipa Wspaniałomyślnego (Hesja) Wielka Wstęga Orderu Wschodzącego Słońca (Japonia) Krzyż Wielki Orderu Leopolda (Austria) Order Orła Czarnego (Prusy) Order Zasługi Korony Pruskiej (Prusy) Krzyż Wielki Orderu Orła Czerwonego na łańcuchu (Prusy) Order Królewski Korony I klasy (Prusy) Krzyż Żelazny II klasy (Prusy) Krzyż Honorowy Reusski I klasy z koroną (Reuss) Krzyż Wielki Orderu Wojskowego (Hiszpania) Krzyż Wielki Orderu Korony Wirtemberskiej (Wirtembergia)
Przypisy
Kategoria:Generałowie Armii Cesarstwa Niemieckiego Kategoria:Uczestnicy I wojny światowej (Cesarstwo Niemieckie) Kategoria:Uczestnicy wojny francusko-pruskiej Kategoria:Uczestnicy wojny prusko-austriackiej Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Żelaznym Kategoria:Odznaczeni Orderem Orła Czarnego Kategoria:Odznaczeni Orderem Orła Czerwonego Kategoria:Odznaczeni Orderem Zasługi Wojskowej (Bawaria) Kategoria:Odznaczeni Orderem Alberta Kategoria:Odznaczeni Orderem Korony Rucianej Kategoria:Odznaczeni Orderem Wojskowym św. Henryka (Saksonia) Kategoria:Odznaczeni Orderem Zasługi Korony Pruskiej Kategoria:Odznaczeni Orderem Lwa Zeryngeńskiego Kategoria:Odznaczeni Orderem Korony Wirtemberskiej Kategoria:Odznaczeni Orderem Leopolda (Austria) Kategoria:Urodzeni w 1846 Kategoria:Zmarli w 1922