Fregaty rakietowe typu Constellation – seria fregat rakietowych powstająca dla amerykańskiej marynarki wojennej w ramach programu FFG(X). Fregaty zostały opracowane na bazie włoskiej wersji europejskich fregat FREMM. W służbie mają one zastąpić wycofane już fregaty typu Oliver Hazard Perry. Plan zakłada budowę dwudziestu okrętów typu Constellation, z czego sześć zostało zamówionych. W budowie znajduje się prototypowa jednostka serii.
Program FFG(X) thumb|Docelowa konfiguracja fregat Program fregat rakietowych typu Constellation powstał jako odpowiedź Marynarki Wojennej Stanów Zjednoczonych na ograniczenia okrętów Littoral Combat Ship (Freedom i Independence), które okazały się kosztowne w eksploatacji i niewystarczająco przystosowane do działań w warunkach pełnoskalowego konfliktu. W lipcu 2017 roku ogłoszono rozpoczęcie programu FFG(X), w ramach którego US Navy poszukiwała gotowego projektu fregaty możliwego do dostosowania do amerykańskich wymagań.
Do rywalizacji przystąpiło sześciu oferentów, spośród których pięciu – Austal USA, Fincantieri Marine Group, General Dynamics, Huntington Ingalls Industries oraz Lockheed Martin – otrzymało kontrakty na przygotowanie koncepcji. W maju 2019 roku Lockheed Martin wycofał się z rywalizacji.
W kwietniu 2020 roku zwycięzcą programu FFG(X) została stocznia Fincantieri Marinette Marine, która zaproponowała zmodyfikowany projekt włoskiej fregaty rakietowej typu FREMM. Kontrakt o wartości 795 milionów dolarów obejmował budowę pierwszej jednostki z opcją na dziewięć kolejnych. Pierwszy okręt serii zamówiono w roku fiskalnym 2020, drugi w 2021, a trzeci w 2022. Departament Obrony przewidywał w momencie zawarcia umowy koszt pierwszej jednostki na poziomie 1,281 miliarda dolarów, natomiast kolejne miały kosztować od 850 do 950 milionów dolarów.
Fregaty nowego typu miały być jednostkami wielozadaniowymi, zdolnymi do zwalczania celów nawodnych, podwodnych i powietrznych, a także prowadzenia walki elektronicznej. Planuje się wyposażyć okręty między innymi w radar Enterprise Air Surveillance Radar, system zarządzania walką Aegis BL10, wyrzutnie Mark 41 Vertical Launching System (co najmniej 32 moduły), armatę automatyczną Mk 110 oraz bogaty zestaw systemów walki radioelektronicznej. Przewidziano również możliwość bazowania śmigłowca MH-60R i bezzałogowego statku powietrznego. Konstrukcja zapewniała rezerwy miejsca i mocy, umożliwiające instalację broni laserowej w przyszłości. +Oferty złożone w ramach programu FFG(X)StoczniaProjekt bazowyNazwa proponowanej koncepcjiDługośćUwagiAustal USAIndependence„Austal Frigate”127,7 mZakwalifikowany do złożenia oferty.Fincantieri Marine GroupFREMM (podwersja Bergamini)FREMM143,8 mZwycięzca postępowania.General Dynamics/Bath Iron WorksÁlvaro de BazánF100146,7 mZakwalifikowany do złożenia oferty.Huntington Ingalls IndustriesLegend„Patrol Frigate”127,4 mZakwalifikowany do złożenia oferty.Lockheed MartinFreedom„Freedom Frigate”125 mWycofany z programu w 2019 roku.Atlas North AmericaMEKO A-200MEKO A-200121 mNiezakwalifikowany do postępowania.
Budowa i kontrowersje Symboliczny początek budowy pierwszej fregaty – USS „Constellation” (FFG-62) – miał miejsce 31 sierpnia 2022 roku w stoczni Fincantieri Marinette Marine w Wisconsin podczas uroczystości palenia blach pod budowę. Rok później, 12 kwietnia 2024, miała miejsce ceremonia położenia stępki. Plany zakładały, że okręt prototypowy wejdzie do służby w 2026 roku i osiągnie wstępną gotowość operacyjną około 2030 roku. thumb|lewo|Wizja artystyczna fregat FFG(X) zwycięskiej koncepcji z 2020 roku. Program napotkał jednak na znaczące opóźnienia. Termin przyjęcia do służby pierwszej fregaty szacowany jest na rok 2029. Oznacza to trzyletnie opóźnienie względem harmonogramu. Decyzję o korekcie podjęto po przeglądzie programu, zleconym przez Sekretarza Marynarki Wojennej Stanów Zjednoczonych Carlosa Del Toro. W raporcie wskazano, że kluczowe trudności wynikają z konieczności dostosowania włoskiego projektu FREMM do wymagań amerykańskiej floty, problemów z poddostawcami oraz niedoboru wykwalifikowanej kadry stoczniowej.
Stoczni Fincantieri Marinette Marine brakuje kilkuset pracowników fizycznych i projektowych. Za główny problem wskazano dość niskie płace w porównaniu z innymi regionami Stanów Zjednoczonych. Równocześnie stocznia obciążona była innymi kontraktami, między innymi budową ostatnich jednostek typu Freedom oraz czterech okrętów Multi-Mission Surface Combatant (MMSC) dla Arabii Saudyjskiej.
Innym problemem postępowania są przede wszystkim opóźnienia fazy projektowej fregat Constellation. Dostosowanie konstrukcji do wymogów US Navy sprawiło, że początkowo zakładany poziom 85% wspólności z europejskim FREMM-em został zredukowany do około 15%. W połączeniu z ograniczonymi mocami produkcyjnymi stoczni opóźnienia te prowadzą do ryzyka dalszego przesunięcia terminów dostaw. Dodatkowym problemem jest przyrost masy fregaty – USS „Constellation” ma być cięższy od zakładanych parametrów o około 13%, co przekłada się na 759 ton, co może negatywnie wpłynąć na osiągi, trwałość systemów (szybsze ich zużycie) napędowych oraz możliwość przeprowadzenia modernizacji konstrukcji w przyszłości.
W konsekwencji US Navy rozważa ponowne uruchomienie planów równoległej budowy fregat w dwóch stoczniach, aby zwiększyć tempo realizacji programu. Dodatkowo Kongres rozważa całkowicie zrewidować program, gdyż zdaniem amerykańskich polityków został nadto skomplikowany przez samą amerykańską marynarką wojenną.
Okręty serii +NazwaNumer burtowyStoczniaPołożenie stępkiWodowaniePrzyjęcie do służbyBaza macierzystaUwagiUSS „Constellation”FFG-62Fincantieri Marinette Marine12 kwietnia 2024Naval Station Everett, Everett w stanie WaszyngtonW budowie.USS „Congress”FFG-63Zamówiony.USS „Chesapeake”FFG-64Zamówiony.USS „Lafayette”FFG-65Zamówiony.USS „Hamilton”FFG-66Zamówiony.USS „Galvez”FFG-67Zamówiony.USS „Everett Alvarez Jr.”FFG-68Nazwany.USS „Joy Bright Hancock”FFG-69Nazwany.
Przypisy
Constellation