Mehrangiz Dowlatshahi (ur. 13 grudnia 1919 w Isfahanie, zm. 11 października 2009 w Paryżu) – irańska aktywistka, polityczka i dyplomatka. Jedna z pierwszych kobiet wybranych do Islamskiego Zgromadzenia Konsultatywnego oraz pierwsza kobieta na stanowisku ambasadora Iranu.
Życiorys Pochodziła z arystokratycznej i postępowej rodziny. Jej ojciec, Mohammad Ali Mirza Meshkout Al Dowleh, był posłem w ostatnich latach panowania dynastii Kadżarów, a następnie ministrem w rządzie po objęciu władzy przez Rezę Szaha Pahlawiego. Jej matką była Akhtar ol-Mulk, córka – pierwszego przewodniczącego irańskiego parlamentu. Była kuzynką , czwartej żony Rezy Szaha. Uczęszczała do szkoły średniej prowadzonej przez amerykańskie misjonarki, którą ukończyła w 1936 roku. Po śmierci ojca wyjechała na studia do Niemiec. Uzyskała licencjat na Uniwersytecie Humboldtów w Berlinie, a następnie doktorat z nauk społecznych i politologii na Uniwersytecie w Heidelbergu.
Po powrocie do Iranu zaangażowała się w działalność społeczną. Pracowała w irańskiej organizacji pomocy społecznej oraz w organizacji wspierającej więźniów. W 1954 roku założyła organizację Raah-e Now, która oferowała kobietom szkolenia zawodowe oraz promowała równość płci i Prawa kobiet. Organizacja ta później dołączyła do International Women’s Syndicate.
Była jedną z pierwszych kobiet, które aktywnie domagały się czynnego i biernego prawa wyborczego dla kobiet w Iranie. W 1951 roku, wspólnie z Safieh Firouz, spotkała się z szachem Mohammadem Rezą Pahlawim, by zabiegać o wsparcie dla tej sprawy. Gdy kobiety uzyskały prawa wyborcze w 1963 roku, Dowlatshahi z powodzeniem kandydowała w jako reprezentantka miasta Kermanszah – została jedną z sześciu kobiet w pierwszym składzie parlamentu z udziałem kobiet (wspólnie z , , , Shams ol-Moluk Mosahab, , Farrokhroo Parsa oraz ). Mandat poselski sprawowała przez 12 lat (trzy kadencje).
W marcu 1975 roku została mianowana przez ambasadorką Iranu w Danii, jako pierwsza kobieta na tym stanowisku w historii kraju. Pełniła tę funkcję do czasu rewolucji islamskiej w Iranie w 1979 roku, po czym udała się na emigrację do Paryża, gdzie mieszkała do końca życia.
Życie prywatne i pozostała działalność W latach 1973–1976 pełniła funkcję przewodniczącej Międzynarodowej Rady Kobiet (International Council of Women). W 2002 roku opublikowała książkę Society, Government, and Iran’s Women’s Movement, uznawaną za ważne źródło dotyczące historii walki irańskich kobiet o równość. W 1997 roku została uhonorowana tytułem Kobiety Roku przez Iranian Women’s Studies Foundation w Stanach Zjednoczonych.
Zmarła 1 października 2008 w Paryżu, w wieku 88 lat.
Przypisy
Kategoria:Ambasadorowie w Danii Kategoria:Irańscy politycy Kategoria:Parlamentarzyści Kategoria:Urodzeni w 1919 Kategoria:Zmarli w 2009 Kategoria:Ludzie urodzeni w Isfahanie