Pelagia Restorffowa (Restorff) z Chmyzowskich (ur. 30 sierpnia 1872 w Lublinie, zm. we wrześniu 1939 w Warszawie) – polska działaczka społeczna i oświatowa, publicystka, radna Mińska Mazowieckiego, członkini Wydziału Wykonawczego Narodowej Organizacji Kobiet.
Życiorys Spędziła dzieciństwo w Krasnymstawie. Wyjechała do Warszawy na pensję, gdzie zaangażowała się w działalność oświatową, pracując w czytelniach ludowych oraz nauczając w ochronkach, domach rzemieślniczych i robotniczych. Ukończyła także Zakład Gospodarczy w Chyliczkach Cecylii Plater-ZyberkównyKurjer Poznański, R.26, nr 312 (11 lipca 1931) - wyd. wieczorne, s. 13..
Po wyjściu za mąż przeprowadziła się do Mińska Mazowieckiego. W 1898 zaczęła pisać do „Gazety Świątecznej”, z którą współpracowała przez wiele lat. Przed wybuchem wojny założyła w Mińsku Maz. ochronkę dla dzieci.
Po wybuchu I wojny światowej pracowała w lokalnym Komitecie Obywatelskim. Była współzałożycielką szkoły elementarnej we wsi Brzóze oraz 22 ochronek w miejscowościach powiatu mińskiego. Udała się na bieżeństwo do Moskwy, gdzie stała się jedną z założycielek Polskiego Towarzystwa Oświatowego.
W 1919 powróciła do Mińska Mazowieckiego i rozpoczęła pracę w radzie miejskiej. W 1921 została wybrana do sejmiku powiatowego, jako jedna z pierwszych kobiet. Mandat radnej miejskiej sprawowała do 1923, kiedy to rada miejska została rozwiązana, w wyniku konfliktu o przeznaczenie zdesakralizowanego budynku cerkwi. W latach 1919–1926 kierowała Kołem Polek i oddziałem Narodowej Organizacji Kobiet w Mińsku Mazowieckim.
Po śmierci męża przeniosła się do Warszawy, gdzie włączyła się aktywnie w działalność społeczną. Była członkinią Wydziału Kół Gospodyń Wiejskich Centralnego Towarzystwa Organizacji i Kółek Rolniczych, Centralnego Towarzystwa Rolniczego, Katolickiego Związku Polek oraz Akcji Katolickiej. W wyborach w 1928 kandydował bezskutecznie do Sejmu z listy Katolicko-Narodowej w okręgu wyborczym obejmującym okręg piotrkowskiZorza, R. 63, nr 7 (12 lutego 1928), s. 101.. W 1929 została wybrana do zarządu Narodowej Organizacji Kobiet, gdzie pozostawała do 1934. Dodatkowo w latach 1931–1934 należała do Wydziału Wykonawczego NOK, pełniąc funkcję zastępczyni sekretarki i sekretarki. Wraz z Anielą Zdanowską, Marią Moczydłowską i Marią Holder-Eggerową należała do najważniejszych działaczek NOK na terenie wiejskim.
Publikowała m.in. w „Gazetce dla Kobiet”, „Głosie Kobiet Wiejskich”, „Moim Pisemku”Moje Pisemko, R.10, nr 28 (13 lipca 1912), s. 24. i „Ziemiance”Ziemianka, R. 2, z. 13 (1 lipca 1912), s. 199..
Zginęła we wrześniu 1939 podczas obrony Warszawy.
Rodzina Była córką Michała Chmyzowskiego, dziedzica wsi Rachodoszcze, i Amelii z Sariusz-Bielskich. Jej kuzynem był Tadeusz Fudakowski, poseł na Sejm I kadencji z ramienia Związku Ludowo-Narodowego. 21 listopada 1897 w kościele św. Aleksandra w Warszawie wyszła za mąż za Stefana Wiktora Karola Restorffa (1865–1926), notariusza, z którym miała dwóch synów: Bohdana (1898–1919) i Mariana Tadeusza (1903–1974).
Publikacje
Wychowujcie dobrze dzieci!: rady dla matek przydatne i ojcom (1916) Kobieta w rodzinie (1925)
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Członkinie Katolickiego Związku Polek Kategoria:Członkinie Narodowej Organizacji Kobiet Kategoria:Członkowie Akcji Katolickiej (II Rzeczpospolita) Kategoria:Członkowie Centralnego Towarzystwa Organizacji i Kółek Rolniczych Kategoria:Członkowie sejmików powiatowych II Rzeczypospolitej Kategoria:Ludzie urodzeni w Lublinie Kategoria:Ludzie związani z Mińskiem Mazowieckim Kategoria:Ludzie związani z Warszawą Kategoria:Ofiary cywilne kampanii wrześniowej Kategoria:Polscy bieżeńcy Kategoria:Polscy działacze oświatowi Kategoria:Polscy działacze społeczni Kategoria:Polscy publicyści Kategoria:Radni gmin miejskich II Rzeczypospolitej Kategoria:Urodzeni w 1872 Kategoria:Zmarli w 1939