Timofiej właśc. Tewje Aleksandrowicz (Tevel Szewelewicz) Dokszycer (ur. 13 grudnia 1921 w Niżynie, zm. 16 marca 2005 w Wilnie) – radziecki trębacz, pedagogThe New Grove Dictionary of Music and Musicians, Tom VII, s. 428, wyd. Macmillan Publishers Ltd (Second Edition), London 2001, ISBN 0-333-60800-3.
Życiorys Jego ojcem był Aleksander (ur. 1885 w Niżynie – kapelmistrz miejscowej orkiestry dętej, zm. ?) oraz Luba Ślezowa-Łuzman (ur. 1897 w Kozielcu – obwód czernihowski, zm. ?), którzy zawarli związek małżeński 15 maja 1918 w Niżynie. Gdy w 1932 roku rodzina przeniosła się do Moskwy, Dokszycer został przyjęty na szkolenie do orkiestry 62 Pułku Kawalerii, rozpoczynając równocześnie naukę gry na trąbce w klasach dziecięcych Szkoły Muzycznej im. Głazunowa. Po ukończeniu nauki w tych szkołach studiował pod kierunkiem Tabakowa w Konserwatorium Moskiewskim i Instytucie Gniesinych zostając asystentem Tabakowa w 1950.
Podczas wojny Dokszycer był muzykiem w orkiestrze sztabu Moskiewskiego Okręgu Wojskowego. W 1941 roku wziął udział w II Wszechzwiązkowym Konkursie Solistów-Wykonawców Instrumentów Dętych zdobywając III nagrodę (dwie pierwsze nie zostały przyznane). Od 1945 r. kontynuował naukę u Tabakowa w Instytucie Muzyczno-Pedagogicznym im. Gniesinych i w tym samym roku w drodze konkursu dostał się do orkiestry Teatru Bolszoj jako koncertmistrz od 1945. W 1947 r. wziął udział w Międzynarodowym Konkursie „Praskie Jaro” w Pradze zostając laureatem I nagrody. W 1954 roku uzyskał status samodzielnego artysty rozpoczynając pracę pedagoga w Instytucie Gniesinych do 1990 r. W latach 1957–1959 (po ukończeniu studiów w klasie dyrygentury operowej i symfonicznej Konserwatorium Moskiewskiego) dyrygował również orkiestrą w teatrze pomocniczym Teatru Bolszoj. W 1976 roku T. A. Dokszycer otrzymał tytuł Ludowego Artysty RFSRR. W latach 1992–1999 prowadził coroczne kursy mistrzowskie na Międzynarodowych Dniach Trębacza w Bremie, a od 1994 do 1999 roku był pedagogiem w Międzynarodowej Akademii Trębacza w tym mieście.
Jego repertuar był niezwykle obszerny i obejmował niemal wszystko, co kiedykolwiek napisano na trąbkę, a także dzieła wcześniej zaaranżowane na ten instrument, od Bacha, Haydna, Hummla, Albinoniego i Vivaldiego po współczesnych mu kompozytorów, takich jak Szostakowicz, Szczedrin, Gershwin i inni. Wielu kompozytorów z całego świata dedykowało mu swoje kompozycje. Jako czołowy radziecki solista-trębacz Dokszycer dokonał prawykonań utworów ponad 20 kompozytorów, w tym Hidasa, Peskina, Tamberga, Weinberga, Arutuniana, Pachmatowej i Zatina. Dokszycer koncertował w wielu miastach ZSRR, ponadto w Anglii, Bułgarii. Czechosłowacji, Holandii, Kanadzie, Niemczech, Polsce, Szwecji i USA. Dokszycer dokonał wielu nagrań radiowych, telewizyjnych i płytowych. Zasiadał w jury międzynarodowych konkursów, w kongresach, sympozjach, sesjach naukowych i seminariach. Jest autorem czterech prac o tematyce profesjonalnej.
Prasa zagraniczna entuzjastycznie pisała o sztuce Dokszycera. Szwajcarski dziennik „Brass Bulletin” drukował: „Timofiej Dokszycer jest jednym z niekwestionowanych mistrzów gry na trąbce w Rosji i na całym świecie”. On wprowadził trąbkę jako instrument solowy na estrady w salach koncertowych całego świata. Swoim artyzmem i walorami gry na trąbce udowodnił, że ten instrument w solistycznych występach może stać w jednym rzędzie z takimi, jak n.p. fortepian czy skrzypce.
W 1989 roku Dokszycer przeszedł operację serca w Holandii. Od 1990 roku zamieszkał w Wilnie ze swoją drugą żoną, Monną Rachgus. Tutaj zmarł 16 marca 2005 r. Został pochowany na Cmentarzu Dońskim w Moskwie.
Życie prywatne Timofiej Dokszycer miał brata, Władimira – trębacza. Dokszycer był dwukrotnie żonaty. Pierwszą żoną była Faina Siemionowna Chawksza (filolog), z którą miał syna, Siergieja – fagocistę (1948 – 1991). Drugą - Monna Iwanowna Rachgus (rzeźbiarka-ceramiczka i pisarka - ur. 1921).
Publikacje Система комплексных упражнений трубача (Moskwa, 1985); Из записной книжки трубача (Мoskwa, 1995); Путь к творчеству (Moskwa, 1999); Трубач на коне (Moskwa, 2008).
Odznaczenia Ludowy Artysta RFSRR (1976)
Przypisy
Kategoria:Absolwenci Konserwatorium Moskiewskiego Kategoria:Radzieccy instrumentaliści Kategoria:Ludowi Artyści RFSRR Kategoria:Ludzie urodzeni w Niżynie Kategoria:Ludzie związani z Wilnem Kategoria:Urodzeni w 1921 Kategoria:Zmarli w 2005 Kategoria:Pochowani na Cmentarzu Dońskim w Moskwie