Harpactea hombergi – gatunek pająka z rodziny komórczakowatych. Zamieszkuje Europę.
Taksonomia Gatunek opisany został po raz pierwszy w 1763 roku przez Giovanniego Antonia Scopolego pod nazwą Aranea hombergii. W 1830 roku przeniesiony został przez Charlesa Athanase’a Walckenaera do rodzaju Dysdera. W 1832 roku opisany został niezależnie przez Johna Blackwalla pod nazwą Dysdera latreillii i z takim epitetem umieszczony został po raz pierwszy w rodzaju Harpactes w 1835 roku przez Roberta Templetona. Kombinację Harpactea hombergi podał jako pierwszy w 1871 roku Tamerlan Thorell.
Morfologia Samce osiągają od 4,5 do 5,7 mm długości ciała przy prosomie długości od 1,6 do 2,3 mm, zaś samice od 4,4 do 6,5 mm długości ciała przy prosomie długości od 1,8 do 2,1 mm. Zarys ciała, a zwłaszcza opistosomy (odwłoka) jest dość mocno wydłużony.
Karapaks u samca jest pomarańczowoczerwony do ciemnobrązowego z czerwonym odcieniem, u samicy zaś ciemnobrązowy do prawie czarnego. Sześcioro oczu rozmieszczonych jest blisko siebie. Wysokość nadustka jest bardzo mała. Szczękoczułki są ciemnobrązowe, u samca z odcieniem czerwonawym. Przednia krawędź bruzdy szczękoczułka ma dwa zęby, a tylna dwa lub trzy. Warga dolna jest trochę dłuższa niż szersza, sternum natomiast półtorakrotnie dłuższe niż szersze i z tyłu ścięte. Barwa sternum jest rudobrązowa do ciemnobrązowej. Odnóża są bladożółte do żółtawobrązowych z wyraźnym, ciemniej brązowym obrączkowaniem; obrączki położone są na udach, nasadach goleni i dosiebnych częściach nadstopi. Kolejność par odnóży od najdłuższej do najkrótszej do I, IV, II, III. Uda pierwszej i drugiej pary mają od jednego do dwóch kolców, a pozostałych par cztery kolce. Brak jest kolców na trzeciej parze rzepek i czwartej parze bioder.
Opistosoma jest znacznie dłuższa niż szersza i znacznie dłuższa od prosomy, u samca stożkowata i bocznie spłaszczona, u samicy walcowata. Barwę wierzchu ma szarawą, szarobrązową, rudobrązową lub ciemnobrązową, spodu zaś zwykle żółtawobrązową, u samca z ciemniejszym, wąskim paskiem wzdłuż środka. Wieczka płuc książkowych są bladożółte.
Nogogłaszczki samca cechuje zwisający, umieszczony na wystającej części cymibum bulbus z zakrzywionym na szczycie embolusem.
Biologia i ekologia Pająk ten zasiedla lasy i ich pobrzeża, wrzosowiska, łąki, wydmy, mokradła, rumowiska, jaskinie, winnice, ogrody i siedziby ludzkie. W górach jest częstszy niż na nizinach. Prowadzi skryty tryb życia. Bytuje wśród mchów i ściółki, w szczelinach skalnych, pod kamieniami, porostami i odstającą korą drzew. Nocami aktywnie poluje na bezkręgowce, w tym inne pająki, za dnia zaś kryje się w oprzędzie mieszkalnym. Nie konstruuje sieci łownych.
Aktywne osobniki dorosłe spotyka się przez cały rok, aczkolwiek dorosłe samce najliczniej obserwuje się wiosną i latem. W trakcie trwającej od 3 do 4 minut kopulacji samiec wprowadza do otworów samicy narządy obu nogogłaszczków jednocześnie. Samica tworzy luźny, gruszkowaty kokon jajowy, zawierający około 25 jasnoczerwonawych jaj.
Rozprzestrzenienie Gatunek palearktyczny, europejski, znany z Portugalii, Hiszpanii, Andory, Irlandii, Wielkiej Brytanii, Francji, Belgii, Holandii, Luksemburga, Niemiec, Szwajcarii, Liechtensteinu, Austrii, Włoch, Danii, Szwecji, Polski, Czech, Słowacji, Węgier, Ukrainy, Mołdawii, Rumunii, Bułgarii, Słowenii, Chorwacji, Bośni i Hercegowiny, Serbii i Kosowa.
Przypisy
Kategoria:Komórczakowate Kategoria:Pająki Europy Kategoria:Gatunki i podgatunki zwierząt nazwane w 1763 roku Kategoria:Taksony opisane przez Giovanniego Antonia Scopolego