Japońsko-amerykański system bezpieczeństwa – japońsko-amerykański układ z września 1951 roku oraz kolejne porozumienia, które stały się fundamentem powojennej polityki zagranicznej i obronnej Japonii. Podpisanie traktatu zbiegło się z zawarciem pokoju w San Francisco, kończącego (z wyłączeniem Związku Radzieckiego i Chin).
Pierwotna wersja układu była w samej Japonii powszechnie postrzegana jako asymetryczna i trudna do zaakceptowania przez część opinii publicznej oraz ugrupowania opozycyjne. Na jej podstawie wojska amerykańskie stacjonujące w kraju nie były zobowiązane do jego obrony, a rząd japoński nie miał wpływu na ich rozmieszczenie ani na terytorium państwa, ani poza jego granicami. Dodatkowo, w latach 50. XX wieku, w okresie gdy naruszenia prawa przez amerykańskich żołnierzy wzbudzały znaczne zainteresowanie mediów i wywoływały oburzenie społeczne, personel USA nie podlegał lokalnej jurysdykcji.
W 1960 roku podpisano zrewidowaną wersję traktatu, która znacząco ograniczyła dotychczasową nierównowagę. Nowa umowa zobowiązywała Stany Zjednoczone do obrony Japonii, a jednocześnie uniemożliwiała ingerencję w jej sprawy wewnętrzne. Od tego momentu amerykańscy żołnierze zaczęli również podlegać japońskiemu prawu. Mimo korzystnych zmian ratyfikacja układu odbywała się w atmosferze masowych protestów społecznych.
Od tamtej pory kwestie bezpieczeństwa w relacjach japońsko-amerykańskich wywoływały mniej napięć, choć incydent z 1995 roku – gwałt na japońskiej nastolatce dokonany przez amerykańskich żołnierzy na Okinawie – ponownie stał się impulsem do szerokich wystąpień przeciwko obecności zagranicznych baz wojskowych.
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Historia Japonii Kategoria:1951 w Stanach Zjednoczonych