Maciej Świeszewski (ur. 27 czerwca 1950 w Sopocie) – polski malarz, rysownik, profesor Akademii Sztuk Pięknych w Gdańsku.
Życiorys Studiował w Państwowej Wyższej Szkole Sztuk Plastycznych (obecnie ASP) w Gdańsku. Dyplom uzyskał w 1976 r. w Pracowni Malarstwa prof. Jacka Żuławskiego. W latach 1990–1993 był dziekanem Wydziału Malarstwa i Grafiki ASP w Gdańsku. Tytuł profesora otrzymał w 1994 r. Od początku lat 90. prowadzi pracownię dyplomującą na macierzystej akademii. Przez ponad trzy dekady dyplom uzyskało w niej kilkuset artystów, m.in. Ewa Juszkiewicz.
W latach 1997–1998 był zastępcą redaktora naczelnego „Projektu”. Pomiędzy 2003 a 2004 r. sprawował funkcję prezesa Towarzystwa Zachęty Sztuk Pięknych; członek rady programowej Zachęty w Warszawie. W 2004 r. członek rady programowej Instytutu Adama Mickiewicza. W latach 2004–2005 nadzorował grupę kilkunastu studentów, która stworzyła wnętrza Kliniki Pediatrii, Hematologii i Onkologii UCK w Gdańsku. Budowa została sfinansowana przez Fundację "Porozumienie bez barier" ówczesnej pierwszej damy Jolanty Kwaśniewskiej. Pełni funkcję kierownika Katedry Malarstwa w gdańskiej Akademii Sztuk Pięknych. Wiceprezes Fundacji im. Daniela Chodowieckiego, założonej w 1992 r. przez Güntera Grassa i działającej przy Akademie der Künste w Berlinie. Jeden z inicjatorów konkursu Artystyczna Podróż Hestii. W 2024 r. wyszedł z inicjatywą ustanowienia 2025 r. jako Roku Franciszka Duszeńki. Uchwała w tej sprawie została przegłosowana przez Sejm RP w lipcu 2024.
Prywatnie mąż Ewy Iżyckiej-Świeszewskiej, ojciec Aleksandra i Daniela.
Twórczość mały|Obraz Ostatnia Wieczerza na gdańskim lotnisku 21 marca 2016 r. na gdańskim lotnisku został odsłonięty jego obraz Ostatnia Wieczerza. Zostali na nim uwiecznieni ludzie kultury i sztuki związani z Gdańskiem, m.in. pisarze Stefan Chwin i Paweł Huelle oraz prof. Jerzy Limon (twórca Gdańskiego Teatru Szekspirowskiego). Obraz stanowił inspirację dla książki Ostatnia Wieczerza Pawła Huelle. W 2022 r. tygodnik „Polityka” uznał obraz za jedno z dziesięciu najważniejszych dzieł sztuki ostatniego trzydziestolecia. mały|Obraz Umarła Klasa (1989) prezentowany w CricoteceMalarstwo Świeszewskiego jest surrealistyczne, niekiedy mroczne. Swoją twórczość określa jako „paranoję współczesności”. Wśród twórców, którzy wywarli wpływ na jego sztukę, są m.in. Witkacy, Bronisław Wojciech Linke oraz Tadeusz Kantor. Ostatniemu z wymienionych twórców poświęcił namalowany w 1989 r. obraz Umarła Klasa. W 2021 r. obraz został zaprezentowany w siedzibie Ośrodka Dokumentacji Sztuki Tadeusza Kantora Cricoteka.
Do najbardziej znanych dzieł artysty należy obraz Armenia, poświęcony ludobójstwu Ormian. Praca powstała w 2015 r. i znajduje się w zbiorach Narodowej Galerii Armenii w Erywaniu. W 2021 r. stworzył obraz Lech, który przedstawia głowę Lecha Wałęsy na tle flagi Polski. Praca to wedle słów twórcy „artystyczny protest przeciwko niszczeniu symboli”. W 2022 r. obraz trafił do zbiorów Muzeum Gdańska.
Wystawy 1976 – Wystawa indywidualna malarstwa, rysunku i grafiki, Gdynia 1976 – Festiwal Współczesnego Malarstwa Polskiego, Szczecin (nagroda) 1977 – Contart, Poznań 1977 – Bielska Jesień, Bielsko Biała (nagroda) 1977 – Grafika, Heidelberg 1977 – Biennale Sztuki Gdańskiej, Gdańsk (medal) 1977 – Ogólnopolski Konkurs na Obraz im. Spychalskiego (wyróżnienie) 1977 – Grafika roku, Gdańsk (nagroda i wyróżnienie) 1977 – Malarstwo Gdańskie, Kilonia 1977 – Ogólnopolskie prezentacje młodych (II nagroda, malarstwo) 1978 – Współczesna Grafika Polska, Zachęta, Warszawa 1978 – Malarstwo, galeria De Polma, Düsseldorf 1978 – Międzynarodowe Triennale Rysunku, Wrocław 1979 – Wystawa Polskiego Rysunku Współczesnego, PGS Łódź 1979 – Biennale Sztuki Gdańskiej (medal, rysunek) 1979 – Malarstwo Gdańskie, Szkocja 1979 – Malarstwo Gdańskie – Brema 1979 – Ogólnopolskie Biennale Młodych, Sopot 1980 – Współczesna Grafika Polska- Kair, 1980 – Rysunek i Komentarze, Muzeum Sztuki Współczesnej, Radom 1980 – Polska '80 Niezależna Polska Sztuka Współczesna, BWA Sopot (nagroda) 1984 – Sopockie malarstwo i rzeźba z okazji 70-lecia Sopotu 1984 – Malarstwo i rysunek, Londyn 1985 – Artyści Polscy w Paryżu, Paryż 1985 – Artyści Polscy w Reims, Francja 1985 – Artyści Gdańscy, Helsinki 1986 – Wystawa Malarstwa i Rysunku, Gdański Kantor Sztuki, Gdańsk, wystawa indywidualna 1986 – Rysunek, Siegen, RFN 1986 – Malarstwo i rysunek, Frankenthal, RFN 1987 – Polska Sztuka Współczesna, Monachium 1987 – Malarstwo, rysunek, Swiennenberg, RFN 1988 – Wizja i rzeczywistość, Stary Ratusz, Brema, RFN 1988 – Polska Sztuka Współczesna, Brema, RFN, 1989 – Polska Sztuka Współczesna Charlottenburg Kopenhaga, 1990 – Aspekty Surrealizmu, Braam Galerie, Dania 1990 – Notoro Sympozjum, Norblin, Warszawa 1991 – Inter art'90, Poznań 1991 – Miłość i śmierć, Fundacja Sztuki Współczesnej, Galeria Monetti, Warszawa 1991 – Polskie Malarstwo lat 80. Hausdornbush, Frankfurt nad Menem 1991 – Malarstwo Polskie lat 80. Galeria Dorota Kabiesz, Düsseldorf 1991 – Malarstwo Polskie, Dülmen 1991 – Notoro Sympozjum, Orońsko 1992 – Pro Arte Sacra, Bruksela 1993 – XIV Chicago International Art Exposition 1993 – Artyści Sopotu, Galeria Triada, Sopot 1993 – Malarstwo (wystawa indywidualna), kościół św. Bartłomieja, Gdańsk 1993 – Rysunki z Polski, Radford, USA 1993 – Rysunki z Polski, Nowy Jork, USA 1993 – Biblia w Malarstwie, Muzeum Narodowe, Gdańsk 1993 – Dotyk i pieszczota, Kunstseminar, Metzinger 1997 – Figura Polska, Sclump Gallery, Johnson City, USA 1997 – Contemporary Gdańsk Artist, Chicago USA 1997 – 1998 – Małe Rysunki – Polski Rysunek Współczesny, Pałac Opatów w Gdańsku, 1997 r.; BWA Olsztyn, 1997 r.; BWA Słupsk, 1998 r. 1998 – Wystawa z okazji 50-lecia ASP w Gdańsku, ASP Gdańsk 1998 – Polska Sztuka Współczesna, Museum of Art African Windows, Pretoria 1998 – Ośmiu z Gdańska, 1112 Gallery, Chicago, USA 1998 – Radford University, Malarstwo 1998 – Sztuka Sopotu, PGS Sopot 2000 – Dekonstrukcjoniści, Pałac Opatów 2000 – Dekonstrukcjoniści, BWA Bydgoszcz 2000 – Małe Rysunki – Polski Rysunek Współczesny, Muzeum Okręgowe w Radomiu 2000 – Sztuka Sopotu, Sztokholm 2001 – Wystawa z okazji 50-lecia ASP w Gdańsku, ASP Gdańsk 2002 – Obrazy śmierci we współczesnym malarstwie polskim, Muzeum Narodowe, Szczecin 2003 – Centrum Sztuki Współczesnej „Łaźnia”, Gdańsk 2004 – Wystawa Indywidualna Ecce Homo – PGS Sopot, malarstwo i rysunek 2005 – Muzeum Narodowe Gdańsk – 25 lat Solidarności 2005 – Wystawa obrazu „Ostatnia Wieczerza”, kościół św. Jana, Gdańsk 2006 – W stronę Schulza, Praga 2006 – Wystawa indywidualna rysunku, Teatr Witkacego, Zakopane 2006 – Realizacja Szpitala Onkologii w AM w Gdańsku 2010 – Muzeum Sztuki Zachodniej i Wschodniej, Lwowska Galeria Sztuki 2011 – Królewskie Muzea Sztuki i Historii. Muzeum Cinquantenaire, Bruksela 2014 – Kosmopolityczne Tradycje Pomorza, PGS Sopot 2015 – Wystawa indywidualna, Narodowa Galeria Armenii, Erywań 2016 – Salon Odrzuconych, PGS Sopot 2017 – Maciej Świeszewski – Rysunek, Centrum Sztuki Współczesnej „Łaźnia” 2, Gdańsk 2018 – Sindrome de Moebius, Museo Nahim Isaias, Guayaquil 2019 – Nazywam się Czerwień, PGS Sopot 2021 – Hortus Linearis, Galeria Piekary, Poznań 2021 – Wpół do jutra, Cricoteka, Kraków 2021 – My i psy, psy i my, PGS Sopot 2022 – Kolor i zmysły, BWA Olsztyn 2024 – Po tamtej stronie, Galeria Piekary, Poznań 2024 – W labiryncie, Pinakoteka, Gdańsk
Odznaczenia Złoty Medal „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” (25 sierpnia 2025) Srebrny Medal „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” (8 grudnia 2020) Medal św. Wojciecha (2012)
Nagrody i wyróżnienia I nagroda w konkursie Gdańskiego Towarzystwa Przyjaciół Sztuki na Grafikę Roku (1977) Wyróżnienie honorowe na wystawie „Polska. Krajobraz, ludzie, idee” w BWA w Sopocie (1981) Nagroda Prezydenta Miasta Gdańska w Dziedzinie Kultury za całokształt pracy artystycznej (2003) Nagroda Artystyczna Gdańskiego Towarzystwa Przyjaciół Sztuki (2004) Nagroda im. Kazimierza Ostrowskiego (2006) Nagroda Totus Tuus (2006) Nagroda Prezydenta Miasta Gdańska w Dziedzinie Kultury za liczne obrazy, rysunki, grafiki i akwarele, za wielką pasję do książek i podróży oraz z okazji jubileuszu 40-lecia pracy artystycznej i dydaktycznej (2015) Nagroda Prezydenta Miasta Gdańska w Dziedzinie Kultury z okazji jubileuszu 40-lecia pracy twórczej (2016) Wielka Pomorska Nagroda Artystyczna za całokształt twórczości artystycznej (2019)
Przypisy
Bibliografia Maciej Świeszewski – oficjalna strona artysty. Józef Golec, Sopocki album biograficzny, Cieszyn 2008, s. 488–489 (z wizerunkiem). Dorota Karaś, Magdalena Grzebałkowska, Gazeta Wyborcza – Duży Format z dn. 5.01.12 – Ucałował mnie Günter Grass, s. 2–5. Ostatnia wieczerza na gdańskim lotnisku.
Kategoria:Absolwenci Akademii Sztuk Pięknych w Gdańsku Kategoria:Laureaci Nagrody Totus Tuus Kategoria:Ludzie urodzeni w Sopocie Kategoria:Malarze związani z Gdańskiem Kategoria:Odznaczeni Srebrnym Medalem „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” Kategoria:Odznaczeni Złotym Medalem „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” Kategoria:Polscy malarze współcześni Kategoria:Polscy pedagodzy Kategoria:Urodzeni w 1950 Kategoria:Nauczyciele akademiccy Akademii Sztuk Pięknych w Gdańsku