Klasztor św. Mikołaja w Strusowie () – klasztor bazyliański Ukraińskiej Cerkwi Greckokatolickiej we wsi Strusów (obecnie hromada Mikulińce, rejon tarnopolski, obwód tarnopolski).
Historia Na przełomie XVI i XVII w. w Strusowie powstał klasztor. Założyło go dwóch mnichów, którzy wydrążyli w skalistym masywie na lewym brzegu Seretu kompleks jaskiniowy ze świątynią św. Mikołajaс. Струсів. Монастир святого Миколая // Тернопільсько-Зборівська архиєпархія. Парафії, монастирі, храми. Шематизм / Автор концепції Куневич Б.; керівник проєкту, науковий редактор Стоцький Я. — Тернопіль : ТОВ «Новий колір», 2014. — С. 470. : іл. — ISBN 978-966-2061-29-1..
Po wojnach kozackich i okresie hetmanatu (Ruiny) klasztor podupadł, a w trakcie najazdów turecko-tatarskich został zniszczony. W 1767 r. wojewoda kijowski Franciszek Salezy Potocki przeznaczył niezbędne fundusze na odbudowę klasztoru i cerkwi, przekazując je w użytkowanie ojcom bazylianom. 17 sierpnia 1771 r. umocnił tę decyzję aktem fundacyjnym, w którym szczegółowo określił wkład: wydzielono ziemię pod klasztor dla dwunastu mnichów, cerkiew, folwark gospodarczy, inne budynki, a także 60 tysięcy złotych na potrzeby budowlaneБерест Р. Середньовічні монастирі Галичини: житло та побут. — Львів, 2011. — С. 171. — ISBN 978-617-607-040-5.Вуйцик В. З історії василіанських монастирів: Святомиколаївський монастир в Струсові // Галицька брама. — Львів, 1999. — № 1-2. — С. 20..
W grudniu 1772 r. czeski architekt Johan Kasper Selner zakończył opracowywanie projektu nowego kompleksu klasztornego. Już dwa lata później, w miejscu, gdzie wcześniej znajdowała się stara świątynia jaskiniowa, wzniesiono nowy barokowy klasztor wraz z cerkwią, którą poświęcono ku czci św. Mikołaja.
W 1787 r. rząd austriacki wydał dekret, znany jako kasata józefińska, na mocy którego klasztor został zlikwidowany. Mnichów przesiedlono, przenosząc ich do klasztorów w Buczaczu i Ułaszkowcach, a cały majątek klasztorny sprzedano za 31 750 florenów. Cerkiew przekazano wspólnocie rzymskokatolickiej do użytku jako kościół, ale spłonęła ona w 1891 r.
Przez niemal całe stulecie cerkiew klasztorna pozostawała zaniedbana. W 1993 r. została zwrócona prawowitemu właścicielowi — ojcom bazylianom, zgodnie z decyzją Tarnopolskiej Obwodowej Administracji Państwowej. Odbudową działalności parafialnej i klasztornej pokierował ihumen klasztoru w Buczaczu, ks. Iwan Majkowycz. Współpracował on z architektami z „Ukrzachidprojektrestawracja” pod kierownictwem Mykoły Hajdy. Dzięki wspólnym wysiłkom klasztoru w Buczaczu i lokalnych parafian, cerkiew została całkowicie odbudowana, odnowiono starożytną jaskiniową oraz ukończono prace nad ikonostasem. Obecnie klasztor funkcjonuje na prawie eparchialnym.
Na terenie parafii wzniesiono i poświęcono krzyż w miejscu, gdzie planowana jest budowa kaplicy dedykowanej błogosławionym Mykołajowi Kondratowi i Mykołajowi Cehelskiemu. Ponadto, w parafii aktywnie działają wspólnoty „Matki w Modlitwie” oraz bractwo „Apostolstwo Modlitwy”. Dla dzieci regularnie organizowane są obozy „Wesołe wakacje z Bogiem”, a także działa chór parafialny. W 2014 r. w cerkwi przeprowadzono prace remontowe i zakupiono nowy dzwon.
Igumenowie ihumen ks. Epifani Łachocki ks. Iwan Damaskin Stachniakewycz (1773/74) ks. Onufrij Kryżanowski (1775/76) ks. Benedykt Płoszczanski (1776) ks. Iwan Majkowycz, OSBM (1993—?) ks. Symeon Czmoła ks. Tadej Misiuk ks. Teodor Nahorniak OSBM (z ?)
Przypisy
Kategoria:Klasztory greckokatolickie w obwodzie tarnopolskim