Widłozębowate (Dicranaceae Schimp.) – rodzina mchów (prątników) z rzędu widłozębowców. Obejmuje 21 rodzajów spotykanych na całym świecie. Do polskiej flory należą trzy rodzaje z 22 gatunkami, w tym dwa pospolite gatunki leśne – widłoząb miotłowy Dicranum scoparium i widłoząb kędzierzawy D. polysetum.
Morfologia thumb|Nibybielistka długolistna Paraleucobryum longifolium Gametofit Mchy różnej wielkości, często rosnące w gęstych darniach. Łodyżki są prosto wzniesione, pojedyncze lub rozgałęzione dychotomicznie lub nieregularnie, często owłosione. Listki wyrastają skrętolegle w kilku rzędach. Są lancetowate, proste lub wygięte, czasem pomarszczone, zwykle zaostrzone.
Sporofit Seta zwykle długa, prosta lub wygięta. Zarodnia jajowata lub walcowata, prosta lub wygięta. Perystom pojedynczy, składający się z 16 głęboko rozwidlonych ząbków. Czepek kapturkowaty, gładki i nagi.
Zarodniki Zwykle stosunkowo duże, kulistawe do jajowatych, rzadko nerkowate, zwykle wyraźnie urzeźbione na powierzchni.
Systematyka Rodzina z rzędu widłozębowców Dicranales z podklasy Dicranidae Doweld, klasy prątniki Bryopsida Rothm., podgromady Bryophytina Engler, gromady mchy Bryophyta Schimp. Do rodziny w ujęciu WFO, Goffineta i in. należy 21 rodzajów. Zaliczana tu w niektórych ujęciach podrodzina Dicranelloideae wyodrębniana jest w osobną rodzinę Dicranellaceae M.Stech. Poza tym zaliczane tu tradycyjnie takie rodzaje jak ściślik Arctoa i kiera Kiaeria przeniesione zostały do rodziny Rhabdoweisiaceae Limpr.
Podział rodzaje Braunfelsia Paris Brotherobryum M.Fleisch. Chorisodontium (Mitt.) Broth. Cryptodicranum E.B.Bartram Dicnemon Schwägr. Dicranoloma (Renauld) Renauld Dicranum Hedw. – widłoząb Eucamptodontopsis Broth. Hollia Sieber ex Hoppe Holomitrium Brid. Leucoloma Brid. Macrodictyum (Broth.) E.Hegewald Mesotus Mitt. Muscoherzogia Ochyra Orthodicranum (Bruch & Schimp.) Loeske – prostoząbek Paraleucobryum (Lindb. ex Limpr.) Péterfi – nibybielistka Parisia Broth. Phantomia S.He & W.R.Buck Platyneuron (Cardot) Broth. Pseudochorisodontium (Broth.) C.Gao, Vitt, X.Fu & T.Cao Schliephackea Müll.Hal.
Przypisy
Kategoria:Widłozębowce