thumb|Wrzeciążeczka atłasowa thumb|Wrzeciążeczka różóweczka thumb|Wrzeciążeczka śródziemnomorska Wrzeciążeczka (Oenopia) – rodzaj chrząszczy z rodziny biedronkowatych.

Morfologia Chrząszcze o ciele w zarysie owalnym do szeroko-owalnego, długości od 2,5 do 6 mm, od 1,25 do 1,5 raza większej od szerokości. Wierzch ciała jak na biedronkowate sklepiony jest przeciętnie, nagi.

Głowa ma przedni brzeg nadustka między bocznymi wypustkami prosty. Długość czułków równa jest szerokości czoła mierzonej pomiędzy oczami. Buduje czułki jedenaście członów, z których trzy ostatnie tworzą umiarkowanie zwartą buławkę.

Przedplecze ma równomiernie sklepiony dysk i wąskie obrzeżenia lekko łukowatych krawędzi bocznych. Tarczka jest trójkątna, o szerokości od 8 do 15 razy mniejszej niż największa szerokość ciała. Pokrywy u podstawy są szersze niż przedplecze, a boczne krawędzie mają wąsko obrzeżone. Szerokość podgięć pokryw jest od 6 do 12 razy mniejsza niż szerokość ciała. Hypomery mają dołeczki przy przednich kątach. Żeberka na wyrostku międzybiodrowym przedpiersia nie dochodzą do jego przedniej krawędzi. Śródpiersie ma płytki dołek pośrodku przedniej krawędzi. Episternity i epimeryty zapiersia są czarne. Odnóża cechują się małymi ostrogami wierzchołkowymi goleni. U większości gatunków stopy mają pazurki z wykształconym zębem nasadowym.

Odwłok ma pierwszy z widocznych sternitów z niepełnymi liniami udowymi (zabiodrowymi), tworzącymi ćwierć koła lub rozbitymi na dwie części, z których jedna jest ukośna, a druga równoległa do tylnej krawędzi segmentu. Genitalia samca mają szeroki, często rozwidlony i na szczycie ku górze odgięty płat środkowy fallobazy oraz silnie zwężony odsiebny odcinek prącia.

Ekologia i występowanie Owady głównie nadrzewne. Zarówno larwy, jak i postacie dorosłe są drapieżnikami żerującymi na drobnych owadach o miękkim ciele, przede wszystkim mszycach, koliszkach i gryzkach.

Rodzaj palearktyczno-orientalny. W Polsce reprezentowany jest przez dwa gatunki, w. barwną i atłasową.

Taksonomia Rodzaj ten wprowadził w 1850 roku Étienne Mulsant. Oenopia cinctella wyznaczona została jego gatunkiem typowym w 1943 roku przez Philipa H. Timberlake’a.

Do rodzaju tego zalicza się gatunki: Oenopia adelgivora Poorani, 2002 Oenopia baoshanensis Jing, 1992 Oenopia billieti (Mulsant, 1853) Oenopia bissexnotata (Mulsant, 1850) Oenopia chinensis (Weise, 1912) Oenopia cinctella Mulsant, 1850 Oenopia conglobata (Linnaeus, 1758) – wrzeciążeczka barwna Oenopia dequenensis Jing, 1992 Oenopia diabolica Canepari, 1997 Oenopia doublieri (Mulsant, 1846) – wrzeciążeczka różóweczka Oenopia dracoguttata Jing, 1986 Oenopia emmerichi Mader, 1933 Oenopia formosana Miyatake, 1965 Oenopia gratiosa (Hoang, 1982) Oenopia guttata (Blackburn, 1892) Oenopia hiekei Iablokoff-Khnzorian, 1977 Oenopia hirayamai (Yuasa, 1963) Oenopia impustulata (Linnaeus, 1767) – wrzeciążeczka atłasowa Oenopia kirbyi Mulsant, 1850 Oenopia lyncea (Olivier, 1808) – wrzeciążeczka śródziemnomorska Oenopia mimica Weise, 1902 Oenopia montana (Savojskaja, 1963) Oenopia oncina (Olivier, 1808) Oenopia quadripunctata Kapur, 1963 Oenopia sauzeti Mulsant, 1866 Oenopia scalaris (Timberlake, 1943) Oenopia sexareata (Mulsant, 1853) Oenopia sexmaculata Jing, 1986 Oenopia shirkuhensis Khormizi et Nedvěd, 2020 Oenopia signatella (Mulsant, 1866) Oenopia smetanai Canepari, 1997 Oenopia takasago Sasaji, 1982 Oenopia walteri (Sicard, 1913) Oenopia yunlongensis Jing, 1992 Oenopia zonata Yu, 2000

Znaczenie gospodarcze W Azji wrzeciążeczka barwna z powodzeniem wykorzystywana jest do biologicznego zwalczania koliszków w sadach.

Przypisy

Kategoria:Biedronkowate Kategoria:Rodzaje i podrodzaje zwierząt nazwane w 1850 roku