Carl Christian Beinert (ur. 15 stycznia 1793 w WojciechowieSyniawa 2006, s. 34., zm. 20 grudnia 1868 w Jedlinie-ZdrojuSyniawa 2006, s. 35.) – niemiecki farmaceuta, balneolog i przyrodnik.
Życiorys Po ukończeniu szkoły podstawowej, od końca 1806 do ok. 1812 uczył się zawodu farmaceuty w aptece w Bierutowie, a następnie pracował w niejSyniawa 2006, s. 34.. Później zatrudniony był w aptekach w innych miastach: w 1815 w Oławie, w latach 1816–1819 we Wrocławiu, od 1819 do 1821 w aptece Trommsdorffa w ErfurcieSyniawa 2006, s. 35. i w 1821 – 1822 w BerlinieSyniawa 2006, s. 35.Kozłowski 2025, s. 31.. W czasie pracy w Erfurcie uczęszczał na miejscowy uniwersytet na wykłady nie tylko z farmakologii, ale również m.in. z mineralogii i botaniki. Dodatkowo pracował w Instytucie Farmaceutycznym Trommsdorffa, jako laborant chemiczny i nauczyciel botaniki. Po zdaniu egzaminu państwowego w trakcie pobytu w Berlinie, studiował medycynę na Uniwersytecie Wrocławskim w roku akademickim 1822/1823Syniawa 2006, s. 35..
W 1823 porzucił studia i na stałe osiadł w Jedlinie-Zdroju, gdzie w lipcu nabył aptekę, prowadząc ją do 1860 r., gdy zrezygnował z dalszej pracy zawodowejSyniawa 2006, s. 35.. Oprócz apteki miał również w Jedlinie restaurację z winiarniąPytka 2024, s. 206. W latach 1825 - 1850 był inspektorem zdrojowym Jedliny-Zdroju, pełniąc zarząd nad uzdrowiskiemPytka 2024, s. 195, 205 i na tym stanowisku położył duże zasługi w ożywieniu uzdrowiska i zwiększeniu jego popularności oraz liczby kuracjuszyPytka 2024, s. 194, 195, 205-207.Syniawa 2006, s. 35.. Z jego inicjatywy przeprowadzono dużą modernizację uzdrowiska, m.in. gruntownie przebudowano Dom Zdrojowy, rozbudowano pensjonaty dla gości, wzniesiono pierwszą w Jedlinie halę spacerową dla kuracjuszy, wprowadzono nowe usługi lecznicze (terapie prądem, kąpiele borowinowe, dodawanie igieł świerkowych do kąpieli)Pytka 2024, s. 194, 195, 206, 236. Przy okazji zarządzonych przez niego prac budowlanych odkryto dwa nowe źródła wód mineralnychSyniawa 2006, s. 35.. Założył także zakład produkujący serwatkę z mleka koziego dla kuracjuszy, zainicjował też hodowlę oślic, kóz i krów celem wykorzystanie w terapii ich mleka i kefirów, co przyczyniło się do zwiększenia atrakcyjności uzdrowiskaPytka 2024, s. 206, 234, 236. Na potrzeby gości założył w 1847 w pobliżu centrum miejscowości rekreacyjny park leśny Karlshein z siecią ścieżek spacerowych, małą architekturą ogrodową, punktem widokowym, stawami, sceną koncertową, drewnianym pawilonem - pijalnią produktów mlecznych, a także z ogrodem botanicznym i muzeum geologicznym stworzonym pod nadzorem współpracującego z Beinertem profesora Heinricha GöppertaPytka 2024, s. 207, 208Syniawa 2006, s. 35.. Park ten był zaliczany w przewodnikach turystycznych do najładniejszych parków uzdrowiskowych ŚląskaPytka 2024, s. 207, 208. Napisał też przewodnik po kurorcie i jego okolicach, promujący jego zalety turystyczne i lecznicze (Charlottenbrunn als Trink- und Badekur-Anstalt, Charlottenbrunn 1859)Pytka 2024Syniawa 2006, s. 35.. Przeprowadził także i opublikował nowe analizy chemiczne tutejszych wód zdrojowychPytka 2024, s. 182, 200, 232.
Beinert od młodości interesował się przyrodą, już w Bierutowie stworzył zielnik miejscowych roślinSyniawa 2006, s. 34.. W latach 20. opublikował kilka prac o roślinach, grzybach i owadach, głównie z rejonu Jedliny-Zdroju, później prowadził badania geologiczne i paleontologiczne regionu Wałbrzycha i Jedliny-Zdroju, czego efektem było m.in. opublikowanie wraz z Heinrichem Göppertem opracowania karbońskiej flory węglowego Zagłębia Wałbrzyskiego w 1849 oraz własnego opisu meteorytu BraunauSyniawa 2006, s. 35. (Der Meteorit von Braunau am 14. Juli 1847. Actenmässige Darstellung, Beschreibung und Analyse, nebst Ansichten über die Natur der Meteoriten (Hierbei ein Situationsplan und drei Tafeln Abbildungen), Breslau 1848).
Był dwukrotnie żonaty: z Fryderyką z d. Rumpe oraz z Christianą Wilhelminą z d. Dömmling. Miał syna Hermanna, który od 1860 prowadził ojcowską aptekę.
Nagrody i odznaczenia Doktorat honoris causa Uniwersytetu WrocławskiegoSyniawa 2006, s. 35. Nagroda (wspólnie z H. Göppertem) Holenderskiej Akademii NaukSyniawa 2006, s. 35. W 1857 został członkiem zwyczajnym LeopoldinyBonplandia: Zeitschrift für die gesammte Botanik, Herausgeber: Wilhelm E. G. Seemann, Berthold Seemann, Verlag C. Rümpler., 1859, strona 57.Johann Daniel Ferdinand Neigebaur: Geschichte der kaiserlichen Leopoldino-Carolinischen deutschen Akademie der Naturforscher während des zweiten Jahrhunderts ihres Bestehens. Friedrich Frommann, Jena 1860, strona 285 . Order Orła Czerwonego klasy IV (1841) i III (1856)Syniawa 2006, s. 35.
Upamiętnienie Nazwiskiem Beinerta upamiętniono dwa gatunki roślin drzewiastych z missisipu: Eristophyton beinertianum oraz Araucarioxylon beinertianumThe International Fossil Plant Names Index .. W 1893 r. na szczycie Czarodziejskiej Góry w Jedlinie-Zdroju wzniesiono obelisk poświęcony C. Beinertowi, zachowany do dziś. Obok niego ustawiono w 2025 r. tablicę upamiętniającą BeinertaBujalska I. „Jedlina-Zdrój. Odsłonięto tablicę upamiętniającą Carla Beinerta – mecenasa jedlińskiego uzdrowiska”. Dziennik Wałbrzyski 2 X .. C. Beinertowi poświęcił wiersz pt. „Für Herrn Apotheker Dr. Beinert” poeta Karl Eduard von HolteiPytka 2024, s. 255..
Przypisy
Bibliografia Kozłowski A., 2025: Beinert Carl Christian. W: Parafiniuk J. (red.): Słownik biograficzny geologów polskich, s. 31, 32. Polska Akademia Umiejętności, Kraków. ISBN 978-83-7676-381-1. Pytka M., 2024: Przemiany krajobrazu kulturowego uzdrowisk Sudetów Środkowych (Stary Zdrój, Jedlina Zdrój, Szczawno Zdrój, Sokołowsko) w latach 1686–1945. Praca doktorska . Syniawa M., 2006: Beinert Carl Christian (1793−1868). Badacz flory, skamieniałości i meteorytów. W: Biograficzny słownik przyrodników śląskich, tom 1. Centrum Dziedzictwa Przyrody Górnego Śląska, Katowice, s. 34–36.
Kategoria:Członkowie Leopoldiny Kategoria:Doktorzy honoris causa Uniwersytetu Wrocławskiego Kategoria:Ludzie związani z Jedliną-Zdrojem Kategoria:Niemieccy farmaceuci Kategoria:Niemieccy przyrodnicy Kategoria:Odznaczeni Orderem Orła Czerwonego Kategoria:Urodzeni w 1793 Kategoria:Zmarli w 1868