Tadeusz Lipski (ur. 3 lutego 1925 w Odessie, zm. 4 czerwca 2001 w Gdańsku) – polski naukowiec, specjalista z zakresu bezpieczników i ograniczania prądów zakłóceniowych, profesor Politechniki Gdańskiej.

Życiorys Urodził się w rodzinie Ignacego i Wandy. W 1940 r. zdał maturę w szkole polskiej w Odessie, do roku 1943 studiował na Politechnice Odeskiej (Odeski Instytut Elektro-Mechaniczny). Po trzecim roku studiów rzucił studia, aby zaciągnąć się do polskiej armii. Wstąpił do tworzonej I Armii Wojska Polskiego w ZSRR, w lipcu 1944 r. został skierowany do Oficerskiej Szkoły Artylerii w Tarasówce pod Żytomierzem. Brał udział w walkach, w lutym 1945 ranny, w marcu zdemobilizowany i skierowany na kontynuowanie studiów na Wydziale Mechaniczno-Elektrycznym Politechniki Warszawskiej z tymczasową siedzibą w Lublinie.

Po zakończeniu wojny, w sierpniu 1945 r. przeniósł się do Gdańska, gdzie do 1946 r. pracował w Głównym Urzędzie Morskim w Gdańsku (p.o. inspektora elektrotechnicznego Wydziału Żeglugi). Na Wydziale Elektrycznym Politechniki Gdańskiej dokończył studia i we wrześniu 1946 r. uzyskał dyplom magistra inżyniera elektryka (specjalność: konstrukcje). Należał do grupy pierwszych absolwentów tej uczelni. W latach 1946–2001 był pracownikiem Politechniki Gdańskiej: w roku akademickim 1946/1947 objął stanowisko młodszego asystenta w Katedrze Miernictwa Elektrycznego, w roku następnym został asystentem, w 1952 r. otrzymał stanowisko adiunkta. W 1954 r. na Wydziale Elektrycznym PG uzyskał doktorat, na podstawie pracy pt. Badania styków silnoprądowych (promotor prof. Stanisław Kaniewski). Od 1954 r. był zastępcą profesora, od 1956 r. docentem, od 1968 r. profesorem nadzwyczajnym, od 1977 r. profesorem zwyczajnym. W latach 1954–1968 kierował Zakładem Aparatów Elektrycznych Niskiego Napięcia w Katedrze Wysokich Napięć i Przyrządów Rozdzielczych, w 1968–1969 Katedrą Wysokich Napięć Aparatów Elektrycznych i Urządzeń Trakcyjnych, w 1969–1991 był dyrektorem Instytutu Wysokich Napięć, Aparatów Elektrycznych i Urządzeń Trakcyjnych na Wydziale Elektrycznym, w 1991–1995 kierował Katedrą Aparatów Elektrycznych. W latach 1978–1981 był dziekanem Wydziału Elektrycznego. Jednocześnie od 1951 do 1968 pracował w gdańskim oddziale Instytutu Elektrotechniki, należał do pierwszych pracowników naukowych Zakładu Elektrotechniki Morskiej, gdzie od 1952 r. był kierownikiem Pracowni Bezpieczników.

Wykładał na wielu uczelniach zagranicznych w Niemczech i Wielkiej Brytanii, m.in. 10 lat w Technische Hochschule Ilmenau, a także na uniwersytetach: w Brunszwiku, Darmstadt, Glasgow, Sheffield, Preston, Bolton.

Wypromował dziewięciu doktorów, z których trzech osiągnęło tytuły profesorskie, a dwóch stanowiska docentów etatowych.

W 1954 r. był jednym z twórców serii niskonapięciowych bezpieczników zwłocznych. Autor publikacji na temat elektryki, okrętowej elektrotechniki, urządzeń elektrycznych, współautor czterech monografii i skryptu, autor monografii Bezpieczniki niskonapięciowe (1968). Współtwórca 31 patentów i wzorów użytkowych (m.in. „Bezpiecznik topikowy do prostowników germanowych i krzemowych” 1961).

Był członkiem wielu organizacji naukowych i zawodowych, m.in.: Komitetu Elektrotechniki PAN (1972–2001), Gdańskiego Towarzystwa Naukowego (od 1961), Stowarzyszenia Elektryków Polskich - Oddział w Gdańsku (1946–2001), Rady Głównej Szkolnictwa Wyższego (1990–1993). W latach 1968–2000 zasiadał w Radzie Naukowej Instytutu Elektrotechniki. W 1970 r. został członkiem Rady Naukowej Instytutu Energetyki Politechniki Poznańskiej. W latach 1973–1999 członek założyciel, przewodniczący i sekretarz FUSE CLUB (międzynarodowej organizacji z udziałem specjalistów z zakresu tematyki bezpieczników).

Członek NSZZ „Solidarność” na PG (1980–1981 i od 1990) i Związku Kombatantów Rzeczypospolitej Polskiej i Byłych Więźniów Politycznych – koło na PG (od 1993).

Zmarł w Gdańsku, pochowany 7 czerwca 2001 r. na cmentarzu Srebrzysko (rejon VII, kwatera KW I-6-132).

Ordery i odznaczenia

Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski (1985) Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski (1973) Medal „Za udział w walkach o Berlin” (1975) Medal Komisji Edukacji Narodowej (1993) Odznaka „Weteran Walk o Wolność i Niepodległość Ojczyzny” (1995) Złota Odznaka honorowa Stowarzyszenia Elektryków Polskich (1975)

Źródło:.

Nagrody i wyróżnienia

Nagroda Państwowej I stopnia (zespołowa) (1964, 1966) Nagroda Wojewody Gdańskiego w dziedzinie nauki (1978) Nagroda Ministra Edukacji Narodowej za wybitne osiągnięcia w dziedzinie elektrycznej aparatury łączeniowej w okresie 49-letniej działalności naukowej (1995) Źródło:.

Upamiętnienie Imieniem prof. Tadeusza Lipskiego nazwano audytorium na Wydziale Elektrotechniki i Automatyki Politechniki Gdańskiej.

Przypisy

Kategoria:Absolwenci Politechniki Gdańskiej Kategoria:Członkowie Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego „Solidarność” Kategoria:Członkowie Stowarzyszenia Elektryków Polskich Kategoria:Ludzie urodzeni w Odessie Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski (Polska Ludowa) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski (Polska Ludowa) Kategoria:Odznaczeni Medalem Komisji Edukacji Narodowej Kategoria:Odznaczeni Medalem „Za udział w walkach o Berlin” Kategoria:Odznaczeni Odznaką Nagrody Państwowej Kategoria:Odznaczeni Odznaką „Weteran Walk o Wolność i Niepodległość Ojczyzny” Kategoria:Pochowani na Cmentarzu Srebrzysko w Gdańsku Kategoria:Polscy inżynierowie elektrycy Kategoria:Urodzeni w 1925 Kategoria:Zmarli w 2001