Henryk Świątkowski (ur. 1909 w Złakowie Kościelnym, zm. 1999) – polski etnograf, badacz kultury ludowej księstwa łowickiego, dyrektor Muzeum w Łowiczu w latach 1952–1985. Z pochodzenia Księżak.
Był autorem licznych monografii poświęconych kulturze regionu, zbieraczem zabytków księżackiej kultury materialnej oraz jednym z inicjatorów założenia Skansenu w Maurzycach. W 1985 wraz z żoną Anną odznaczony Nagrodą im. Oskara Kolberga w kategorii „Działalność naukowa, dokumentacyjna, animacja i upowszechnianie kultury ludowej”. W 2014 uhonorowany Gwiozdą Łowicką.
Życiorys Urodził się w 1909 w Złakowie Kościelnym, w chłopskiej rodzinie Marianny i Józefa Świątkowskich.
Na początku lat 30. XX wieku był jednym z działaczy Księżackiego Ogniska Kultury, Sztuki i Przemysłu Ludowego w Złakowie Kościelnym, założonego z inicjatywy rzeźbiarza Adama Petryny. Własne badania etnograficzne rozpoczął we współpracy z jedną z jego kierowniczek, etnograf Jadwigą Chełmińską. W 1938 r. zdał maturę w Łodzi i rozpoczął studia na Wolnej Wszechnicy Polskiej w Łodzi. 9 października 1938 w Kościele pod Wezwaniem św. Stanisława Kostki na Żoliborzu wziął ślub z Jadwigą Chełmińską.
W czasie okupacji uczestniczył w tajnych seminariach etnologicznych prowadzonych do czasu aresztowania profesora Stanisława Poniatowskiego. Po wojnie kontynuował studia na Uniwersytecie Łódzkim zakończone magisterium z etnografii w 1952 r. Równocześnie od 1946 r. pracował w Muzeum Etnograficznym w Łodzi, następnie w Muzeum Kultur Ludowych w Warszawie i w Ministerstwie Kultury i Sztuki.
Po śmierci pierwszej żony Jadwigi 8 kwietnia 1952 r., 28 kwietnia 1953 r. wziął ślub z Anną z Małychów, z którą kontynuował działalność naukową. Był dyrektorem Muzeum w Łowiczu od jego reaktywacji w 1952 r. do przejścia na emeryturę w 1985 r. Świątkowscy zgromadzili do muzeum obszerne zbiory z zakresu kultury materialnej regionu, liczące ok. 15 tysięcy obiektów. Wspólnie opracowali ponad 40 katalogów wystaw etnograficznych. Podsumowaniem ich wieloletnich badań była publikacja pt. „Łowicka sztuka ludowa” z 1996 r., będąca pierwszą naukową monografią poświęconą sztuce ludowej regionu.
W 1985 r. zostali odznaczeni Nagrodą im. Oskara Kolberga w kategorii „Działalność naukowa, dokumentacyjna, animacja i upowszechnianie kultury ludowej”. Henryk Świątkowski zmarł w 1999. Pośmiertnie odznaczono go Gwiozdą Łowicką w kategorii „upowszechnianie dóbr kultury ludowej”
Przypisy
Kategoria:Ludzie związani z księstwem łowickim Kategoria:Polscy etnografowie