W2 Ziołomirek lepiężnikowy (Donus ovalis) – gatunek chrząszcza z rodziny ryjkowcowatych i podrodziny . Zamieszkuje Europę.
Taksonomia Gatunek ten opisany został po raz pierwszy w 1842 roku przez pod nazwą Phytonomus ovalis.
Morfologia Owad dorosły Chrząszcz o ciele długości od 6,5 do 10 mm. Oskórek jest lekko lśniący, porośnięty włosowatymi łuskami barwy brunatnej, zielonkawej, żółtej lub czerwonawej, zazwyczaj z metalicznym połyskiem. Kolorystyka i szczegóły pokroju wykazują dużą zmienność.
Ryjek jest wyraźnie krótszy od przedplecza.
Przedplecze jest zazwyczaj mocno przewężone za przednim brzegiem, stamtąd gwałtownie rozszerzone, najszersze w ⅓ długości, a dalej słabo zwężone i szeroko przed tylnym brzegiem przewężone, o trochę wystających dozewnętrznie tylnych kątach. Dolne części boków przedplecza są drobno punktowane i nie odbiegają gęstością włosowatych łusek od jego wierzchu. Pokrywy są wyraźnie szersze od przedplecza i mają nasadową krawędź wyraźnie wykrojoną, kąty barkowe zaokrąglone (u samicy mocniej niż u samca), boczne brzegi od tych kątów u samca słabo, a u samicy mocno rozbieżne, a wierzchołki silnie do siebie przylegające, u samicy nieco wyostrzone. Na międzyrzędach występują płaskie ziarenka wyraźnie wygraniczone od reszty ich rzeźby. Wysokości międzyrzędów parzystych i nieparzystych są podobne lub jednakowe. Pierwszy międzyrząd jest u wierzchołka zwężony, pozbawiony zgrubienia. Międzyrzędy trzeci i dziewiąty w tyle łączą się formując niezbyt wysokie, nieprzeciągnięte ku szczytowi pokryw nabrzmienie, w związku z czym rząd drugi łączy się z dziewiątym, a pierwszy z dziesiątym. Na nieparzystych międzyrzędach obecne są ciemniejsze, słabo wygraniczone kropki. Odnóża samca są chudsze niż u samicy. Przednie golenie samca mają wierzchołki mocno zakrzywione dowewnętrznie. Szczecinki w wieńcach na wierzchołkach goleni są żółte.
Genitalia samca charakteryzują się środkowym płatem edeagusa (prąciem) symetrycznie zbudowanym, smukłym, o krótkim, prostym, zakrzywionym ku górze i zaokrąglonym wierzchołku.
Larwa Ciało larwy jest zielone z długim, białym owłosieniem. Kolor przetchlinek jest zielony.
Ekologia i występowanie Owad głównie górski, dość wilgociolubny. Zasiedla wilgotne lasy, skraje lasów, zarośla, łąki, hale, porośnięte ziołoroślami brzegi potoków, wąwozy, źródliska i przydroża. Jest polifagicznym fitofagiem. Do jego roślin pokarmowych należą: bodziszki (w tym: błotny, leśny i łąkowy), chabry, gwiazdnice, jastruny, jeżyny, lepiężnik biały, miłosny (w tym górska i ), ostrożeń warzywny, przywrotnik pospolity, rdest wężownik, szczaw alpejski, starce, świerząbek orzęsiony, wiązówka błotna i wrotycz pospolity. Żerowanie larw i postaci doskonałych odbywa się głównie na spodzie liści. Przepoczwarczenie ma miejsce w białym, siateczkowanym oprzędzie na roślinie pokarmowej. Osobniki dorosłe obserwuje się od kwietnia do czerwca.
Gatunek palearktyczny, europejski, znany z Francji, Belgii, Holandii, Niemiec, Szwajcarii, Austrii, Włoch, Polski, Czech, Słowacji, Węgier, Ukrainy, Rumunii, Bułgarii i Chorwacji. W Polsce rozmieszczony jest w całych Sudetach i Karpatach. Poza tymi łańcuchami zamieszkuje także Nadrenię, wyżyny Niemiec i wschodniej Francji, Alpy i góry północnych Bałkanów.
Przypisy
Kategoria:Ryjkowcowate Kategoria:Chrząszcze Europy Kategoria:Gatunki i podgatunki zwierząt nazwane w 1842 roku