Dyskowy system operacyjny (ang. disk operating system, w skrócie DOS) – system operacyjny (lub jego część) dostosowany do korzystania z pamięci dyskowej (czyli dyskietek lub dysków twardych, charakteryzujących się swobodnym dostępemw przeciwieństwie np. do pamięci taśmowych umożliwiających jedynie dostęp sekwencyjny), wymagający obecności takiej pamięci w systemie komputerowym.

W latach 90. XX wieku korzystanie z pamięci dyskowych w systemach komputerowych (i operacyjnych) przestało być cechą wyróżniającąkomputery 8-bitowe używające jeszcze pamięci taśmowych wychodziły z użycia a wszystkie komputery 16- i 32-bitowe, które pozostały ma rynku (w Polsce – Amigi, Atari ST oraz Pecety) korzystały z pamięci dyskowych jako głównej pamięci masowej. Określanie systemów operacyjnych mianem dyskowych straciło sens i przestało być stosowane, za wyjątkiem systemów historycznie tak sklasyfikowanych. Do końca lat 90. anglojęzyczny skrót DOS stał się używany niemal wyłącznie w odniesieniu do systemów DOS dla komputerów osobistych należących do rodziny PC. Historycznie określenie to miało szersze znaczenie i obejmowało również systemy obsługujące pamięci dyskowe dla innych komputerów.

Dyskowe systemy operacyjne Dyskowe systemy operacyjne (dla różnych komputerów): Amstrad CPC: AMSDOS Apple II: Apple DOS, ProDOS Atari XL/XE: Atari DOS Atari ST: Atari TOS / GEMDOS Commodore PET, C64, C128 (i inne): Commodore DOS (CBM DOS) Commodore Amiga: AmigaDOS Elwro 500: EMOS IBM PC i komputery kompatybilne: QDOS, MS-DOS, PC-DOS, DR-DOS, FreeDOS (więcej w art. o systemach DOS dla IBM PC i kompatibilnych) TRS-80: TRSDOS ZX Spectrum: TOS (ze stacją FDD3000)

Przenośne dyskowe systemy operacyjne (dostępne w wersjach dla rozmaitych komputerów): CP/M

Uwagi

Zobacz też MBR Sektor rozruchowy System plików Hierarchiczny system plików Wiersz poleceń

Przypisy

Bibliografia

Apple II DOS User's Manual, Apple Computer Inc., 1983 (ang.) Atari 400/800 Disk Operating System II, Reference Manual, Atari Inc. 1981 (ang.) Beneath Apple DOS, Quality Software, 1982 (ang.) Richard Immers, Gerard G Neufeld, Inside Commodore DOS, Datamost, Inc., 1984, ISBN 0-8359-3091-2 (ang.) James Lee Farvour, TRSDOS 2.3 decoded & other mysteries, IJG Inc., 1982, ISBN 0-936200-07-3 (ang.)

Kategoria:Dyskowe systemy operacyjne Kategoria:Systemy operacyjne Kategoria:Historia informatyki